Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 9

ज्येष्ठमासे सिते पक्षे तृतीयायां विशेषतः । तत्र गत्वा तु यो भक्त्या पञ्चाग्निं साधयेत्ततः

jyeṣṭhamāse site pakṣe tṛtīyāyāṃ viśeṣataḥ | tatra gatvā tu yo bhaktyā pañcāgniṃ sādhayettataḥ

โดยเฉพาะในวันตฤติยา แห่งปักษ์สว่าง เดือนเชษฐะ ผู้ใดไปยังสถานที่ศักดิ์สิทธิ์นั้น แล้วด้วยศรัทธาบำเพ็ญตบะปัญจัคนี ณ ที่นั้น—

ज्येष्ठमासेin the month of Jyeṣṭha
ज्येष्ठमासे:
Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootज्येष्ठ (प्रातिपदिक) + मास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; कर्मधारय/तत्पुरुष-समास (ज्येष्ठः मासः) ‘in the month of Jyeṣṭha’
सितेbright (fortnight)
सिते:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसित (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी, एकवचन; विशेषण of ‘पक्षे’ (in the bright/white)
पक्षेin the fortnight
पक्षे:
Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी, एकवचन
तृतीयायाम्on the third (tithi)
तृतीयायाम्:
Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतृतीया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; सप्तमी, एकवचन; तिथि-वाचक (on the third lunar day)
विशेषतःespecially
विशेषतः:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootविशेषतः (अव्यय)
Formअव्यय; विशेषणार्थक क्रियाविशेषण (adverb: ‘especially’)
तत्रthere
तत्र:
Deśa-adhikaraṇa (Spatial/देशाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (locative adverb: ‘there’)
गत्वाhaving gone
गत्वा:
Pūrvakāla-kriyā (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु) → गत्वा (क्त्वान्त)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive); ‘having gone’
तुthen, indeed
तु:
Sambandha-bodhaka (Discourse particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/अन्वय (particle: ‘but/indeed/then’)
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुंलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन; सम्बन्धवाचक (relative pronoun: ‘who’)
भक्त्याwith devotion
भक्त्या:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootभक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; तृतीया, एकवचन; साधन/हेतु (instrumental: ‘with devotion’)
पञ्चाग्निम्the five-fire rite (pañcāgni)
पञ्चाग्निम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपञ्च (संख्या) + अग्नि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन; द्विगु-समास (five fires)
साधयेत्should perform/accomplish
साधयेत्:
Kriyā (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootसाध् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative/विधिलिङ्); प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; ‘should accomplish/perform’
ततःthereafter
ततः:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रमवाचक (then/thereafter)

Śiva (Śaṅkara)

Tirtha: Revā-tīrtha (specific spot unnamed here)

Type: kshetra

Listener: Yudhiṣṭhira

Scene: A pilgrim-ascetic arrives at a riverbank tīrtha in Jyeṣṭha heat and sits within the pañcāgni: four fires around and the blazing sun above, hands in japa, face serene with devotion.

J
Jyeṣṭha
Ś
Śukla Pakṣa
T
Tṛtīyā
R
Revā (Narmadā) Tīrtha
P
Pañcāgni

FAQs

Devotional austerity performed at a revered tīrtha, at an auspicious time, becomes especially spiritually potent.

A Revā (Narmadā) tīrtha within the Revā Khaṇḍa of the Skanda Purāṇa.

Performing pañcāgni-tapas (five-fire austerity) on Jyeṣṭha bright-fortnight tṛtīyā after going to the tīrtha.