Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 68

रुद्र उवाच । एवं भवतु ते वाक्यं यत्त्वया प्रार्थितं शुभे । प्रत्यक्षा वैष्णवी माया एरण्डीनाम नामतः

rudra uvāca | evaṃ bhavatu te vākyaṃ yattvayā prārthitaṃ śubhe | pratyakṣā vaiṣṇavī māyā eraṇḍīnāma nāmataḥ

พระรุทระตรัสว่า: “จงเป็นไปดังนั้นเถิด โอ้ผู้เป็นมงคล คำที่เธออธิษฐานจักสำเร็จ ที่นี่พลังไวษณวี (มายา) จะปรากฏโดยประจักษ์ เป็นที่รู้จักตามนามว่า ‘เอรัณฑี’”

रुद्रःRudra
रुद्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootरुद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (perfect); प्रथम-पुरुष; एकवचन; परस्मैपद
एवम्thus
एवम्:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (adverb: 'thus')
भवतुlet it be
भवतु:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलोट् (imperative/benedictive); प्रथम-पुरुष; एकवचन; परस्मैपद
तेyour
ते:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive); एकवचन
वाक्यम्statement, request
वाक्यम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवाक्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; एकवचन
यत्which
यत्:
Sambandha (Relative/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया; एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative pronoun)
त्वयाby you
त्वया:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; तृतीया-विभक्ति; एकवचन
प्रार्थितम्requested
प्रार्थितम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्र + अर्थ् (धातु) → प्रार्थित (कृदन्त, क्त)
Formकृदन्त (क्त); नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया; एकवचन; यत्/वाक्यम् इत्यस्य विशेषणम्
शुभेO auspicious one
शुभे:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootशुभ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; सम्बोधन-विभक्ति; एकवचन
प्रत्यक्षाmanifest, visible
प्रत्यक्षा:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रत्यक्ष (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; माया इत्यस्य विशेषणम्
वैष्णवीof Viṣṇu, Vaiṣṇavī
वैष्णवी:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवैष्णव (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; माया इत्यस्य विशेषणम्
मायाmāyā, divine power/illusion
माया:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमाया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन
एरण्डीEraṇḍī (name)
एरण्डी:
Samanadhikarana (Apposition/समानाधिकरण)
TypeNoun
Rootएरण्डी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; नामरूपेण निर्दिष्टा (proper name)
नामby name
नाम:
Sambandha (Naming/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formअव्यय; नामनिर्देशक निपात (particle: 'by name')
ततःthus, thereby
ततः:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकार/हेतु/प्रकारेण (here: 'thus/thereby', also 'from that')

Rudra

Tirtha: Eraṇḍī

Type: tirtha

Listener: Anasūyā

Scene: Rudra speaks a boon of fulfillment; the landscape subtly transforms as a luminous feminine power—Vaiṣṇavī māyā—becomes manifest, receiving the name Eraṇḍī.

R
Rudra
V
Vaiṣṇavī Māyā
E
Eraṇḍī

FAQs

Divine grace can crystallize into sacred geography: a tīrtha is not merely a place, but a manifest power (māyā) accessible to devotees.

Eraṇḍī—described as a manifest (pratyakṣa) Vaiṣṇavī power connected to the Revā Khaṇḍa landscape.

The verse itself is declarative (boon-granting and naming the site); specific rites follow in subsequent verses.