Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 170

स्नात्वा तत्र जले रम्ये नत्वा देवं तु भास्करम् । स्नापयामास देवेशं शङ्करं चोमया सह

snātvā tatra jale ramye natvā devaṃ tu bhāskaram | snāpayāmāsa deveśaṃ śaṅkaraṃ comayā saha

ครั้นอาบน้ำในสายน้ำอันรื่นรมย์นั้นแล้ว กราบนอบน้อมแด่ภาสกร (พระอาทิตย์) จากนั้นนางได้ประกอบพิธีอภิเษกสรงสนานแด่พระศังกระ ผู้เป็นเจ้าแห่งเทพทั้งปวง พร้อมด้วยพระอุมา

स्नात्वाhaving bathed
स्नात्वा:
Kriya-visheshaṇa (Adverbial participle/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootस्ना (धातु)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (Gerund/Absolutive), धातु: स्ना, अर्थ: स्नानं कृत्वा
तत्रthere
तत्र:
Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय, देशवाचक (locative adverb)
जलेin the water
जले:
Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootजल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन
रम्येpleasant, lovely
रम्ये:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootरम्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; विशेषणम् (qualifying जले)
नत्वाhaving bowed
नत्वा:
Kriya-visheshaṇa (Adverbial participle/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootनम् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (Gerund/Absolutive), धातु: नम्, अर्थ: प्रणम्य
देवम्the god
देवम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
तुindeed/and
तु:
Sambandha-bodhaka (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय, निपात (particle; emphasis/contrast)
भास्करम्Bhāskara (the Sun)
भास्करम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootभास्कर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; देवम् इति विशेष्यस्य विशेषण/अपपदनाम
स्नापयामासcaused to bathe; performed ablution of
स्नापयामास:
Kriya (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्ना (धातु) + णिच् (causative)
Formलिट् (Perfect/लिट्), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; णिजन्त (causative) धातु: स्ना → स्नापयति
देवेशम्Lord of gods
देवेशम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेव + ईश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: देवानाम् ईशः
शङ्करम्Śaṅkara (Śiva)
शङ्करम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशङ्कर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; देवेशम् इति विशेष्यस्य अपपदनाम
and
:
Samuccaya (Coordinator/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय, समुच्चय (conjunction)
उमयाwith Umā
उमया:
Sahakāraka (Instrumental of accompaniment/सह)
TypeNoun
Rootउमा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन
सहtogether with
सह:
Sahārtha (Accompaniment marker/सहार्थ)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formअव्यय, सहार्थक (preposition-like indeclinable governing तृतीया)

Narrator (Purāṇic storyteller)

Tirtha: Revā (Narmadā) tīrtha (unspecified spot)

Type: tirtha

Scene: On a serene riverbank, a devotee emerges from clear waters, offers reverence to the rising Sun, then performs abhiṣeka to a Śiva-liṅga with Umā present/evoked, in a small riverside shrine.

B
Bhāskara (Sūrya)
Ś
Śaṅkara (Śiva)
U
Umā (Pārvatī)
S
Saṅgama

FAQs

Tīrtha-bathing becomes complete when joined with devatā-vandana and Śiva worship, turning travel into transformative dharma.

The saṅgama where the rite is performed—contextually the Eraṇḍī-saṅgama in the Revā Khaṇḍa.

Snāna at the tīrtha, bowing to Bhāskara (Sūrya), and performing abhiṣeka (ritual bathing) of Śiva (Śaṅkara) with Umā.