Mantra 10
Rishi: Unspecified/Anukramaṇī tradition not provided in input
Devata: Protective/healing feminine power (often construed as a remedial śakti; identification uncertain from the isolated verse)
Chandas: Anuṣṭubh-like (metrical; requires full pada verification)
Samhita Patha (Devanagari)
या व्या॒घ्रं विषू॑चिकोभौ॒ वृकं॑ च॒ रक्ष॑ति । श्ये॒नं प॑त॒त्रिण॑ᳪ सि॒ᳪहᳪ सेमं पा॒त्वᳪह॑सः
Transliteration
yā́ vyāghráṃ viṣū́cikobháu vṛ́kaṃ ca rákṣati | śyénam patatríṇaṃ siṃháṃ sá imáṃ pātv áṃhasaḥ
Translation
She who from dysentery protecteth both the tiger and the wolf,—the hawk, the winged one, the lion,—may she protect this (man) from distress.
Padapatha (Word Analysis)
या । व्याघ्रम् । विषूचिक-उभौ । वृकम् । च । रक्षति । श्येनम् । पतत्रिणम् । सिंहम् । सः । इमम् । पातु । अंहसः ।
Word by Word
याshe who
या:
Kartā
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
व्याघ्रम्tiger
व्याघ्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootव्याघ्र (प्रातिपदिक)
विषूचिकाम्cholera / severe diarrhoeal disease
विषूचिकाम्:
Karma
TypeNoun
Rootविषूचिका (प्रातिपदिक)
उभौboth
उभौ:
Karma
TypePronoun (dual)
Rootउभ (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वृकम्wolf
वृकम्:
Karma
TypeNoun
Rootवृक (प्रातिपदिक)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
रक्षतिprotects
रक्षति:
—
TypeVerb
Rootरक्ष् (धातु)
श्येनम्hawk
श्येनम्:
Karma
TypeNoun
Rootश्येन (प्रातिपदिक)
पतत्रिणम्winged one / bird
पतत्रिणम्:
Karma
TypeNoun/Adjective
Rootपतत्रिन् (प्रातिपदिक)
सिंहम्lion
सिंहम्:
Karma
TypeNoun
Rootसिंह (प्रातिपदिक)
सhe
स:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
इमम्this (one)
इमम्:
Karma
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
पातुmay (he) protect
पातु:
—
TypeVerb
Rootपा (धातु)
अंहसःfrom distress / sin / harm
अंहसः:
Apādāna
TypeNoun
Rootअंहस् (प्रातिपदिक)
Entities Mentioned
P
Protective feminine power (Rakṣā/Śānti-śakti; possibly a remedial Devī associated with healing)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes