Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 19

Rishi: Yājñavalkya-tradition (Śukla-Yajurvedic transmission)
Devata: Vasus and apotropaic powers (Apsarases; weapon-forces: Heti, Vidyut, Praheti)
Chandas: Mixed/prose-like yajus (not a strict ṛc-meter)

अ॒यमु॒पर्य॒र्वाग्व॑सु॒स्तस्य॑ सेन॒जिच्च॑ सु॒षेण॑श्च सेनानीग्राम॒ण्यौ॒ । उ॒र्वशी॑ च पू॒र्वचि॑त्तिश्चाप्स॒रसा॑वब॒स्फूर्ज॑न् हे॒तिर्वि॒द्युत्प्रहे॑ति॒स्तेभ्यो॒ नमो॑ अस्तु॒ ते नो॑ऽवन्तु॒ ते नो॑ मृडयन्तु॒ ते यं द्वि॒ष्मो यश्च॑ नो॒ द्वेष्टि॒ तमे॑षां॒ जम्भे॑ दध्मः

a̱yám u̱pary a̱rvā́g vásus tásya senajíc ca su̱ṣéṇaś ca senānīgrāma̱ṇyàu | urváśī ca pū̱rvácittiś cāpsa̱rásāv aba̱sphū́rjan hetír vidyút prahétis tébhyo námo astu té no avantu té no mṛḍayantu té yáṃ dvi̱ṣmáḥ yáś ca no dvéṣṭi tám eṣā́ṃ jámbhe dadhmaḥ

วสุ (Vasu) องค์นี้เคลื่อนจากเบื้องบนลงมาสู่เบื้องล่าง; มีแม่ทัพสององค์คือ เสนชิต (Senajit) และ สุเศณะ (Suṣeṇa) เป็นผู้นำกองทัพและหมู่คณะ. อีกทั้ง อุรวศี (Urvaśī) และ ปูรวจิตติ (Pūrvacitti) อัปสรา (Apsaras) ทั้งหลาย; และเสียงฟ้าร้องอันกระแทกแตก, อาวุธพุ่ง, สายฟ้า, อาวุธที่ขว้างไปข้างหน้า—ขอนอบน้อมแด่ท่านทั้งหลาย! ขอท่านทั้งหลายจงคุ้มครองเรา; จงเมตตาเรา; ผู้ที่เราชัง และผู้ที่ชังเรา ขอให้เราวางเขาไว้ในขากรรไกรของท่านเหล่านี้

अ॒यम् । उ॒परि॑ । अ॒र्वाक् । वसु॑ः । तस्य॑ । सेन॒जित् । च॒ । सु॒षेण॑ः । च॒ । से॒ना॒नी॒ग्रा॒म॒ण्यौ॒ । उ॒र्वशी॑ । च॒ । पू॒र्वचि॑त्तिः । च॒ । अ॒प्स॒रसा॑ । अ॒व॒ब॒स्फूर्ज॑न् । हे॒तिः । वि॒द्युत् । प्र॒हे॒तिः । तेभ्यः॑ । नमः॑ । अ॒स्तु॒ । ते । नः॒ । अ॒व॒न्तु॒ । ते । नः॒ । मृ॒ड॒य॒न्तु॒ । ते । यम् । द्वि॒ष्मः । यः । च॒ । नः॒ । द्वेष्टि॑ । तम् । ए॒षाम् । जम्भे॑ । द॒ध्मः॒

अयम्this (one)
अयम्:
Kartā
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
उपरिabove
उपरि:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootउपरि
अर्वाक्downwards; this way
अर्वाक्:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable/Adjective
Rootअर्वाच् (अव्यय/विशेषण-प्रातिपदिक)
वसुःVasu (a deity/class of gods)
वसुः:
Kartā
TypeNoun
Rootवसु (प्रातिपदिक)
तस्यof him/of that
तस्य:
Sambandha
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सेनजित्Senajit
सेनजित्:
Kartā
TypeNoun (proper name)
Rootसेनजित् (प्रातिपदिक; नाम)
and
:
TypeIndeclinable
Root
सुषेणःSuṣeṇa
सुषेणः:
Kartā
TypeNoun (proper name)
Rootसुषेण (प्रातिपदिक; नाम)
and
:
TypeIndeclinable
Root
सेनानीthe two commanders
सेनानी:
Kartā
TypeNoun
Rootसेनानी (प्रातिपदिक)
ग्रामण्यौthe two troop-leaders
ग्रामण्यौ:
Kartā
TypeNoun
Rootग्रामणी (प्रातिपदिक)
उर्वशीUrvaśī
उर्वशी:
Kartā
TypeNoun (proper name)
Rootउर्वशी (प्रातिपदिक; नाम)
and
:
TypeIndeclinable
Root
पूर्वचित्तिःPūrvacitti
पूर्वचित्तिः:
Kartā
TypeNoun (proper name)
Rootपूर्वचित्ति (प्रातिपदिक; नाम)
and
:
TypeIndeclinable
Root
अप्सरसौthe two Apsarases
अप्सरसौ:
Kartā
TypeNoun
Rootअप्सरस् (प्रातिपदिक)
अबस्फूर्जन्flashed/roared forth
अबस्फूर्जन्:
Kartā
TypeVerb
Rootस्फूर्ज् (धातु) + अब (उपसर्ग/पूर्वप्रत्यय-प्रयोगः)
हेतिःmissile/weapon
हेतिः:
Kartā
TypeNoun
Rootहेति (प्रातिपदिक)
विद्युत्lightning
विद्युत्:
Kartā
TypeNoun
Rootविद्युत् (प्रातिपदिक)
प्रहेतिःprojectile; forward-weapon
प्रहेतिः:
Kartā
TypeNoun
Rootप्रहेति (प्रातिपदिक)
तेभ्यःto them
तेभ्यः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नमःobeisance
नमः:
Karma
TypeNoun (indeclinable-like in usage)
Rootनमस् (प्रातिपदिक)
अस्तुlet there be
अस्तु:
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
तेto you
ते:
Sampradāna
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नःfor us / to us
नः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अवन्तुmay (they) protect
अवन्तु:
Kartā
TypeVerb
Rootअव् (धातु)
तेthey
ते:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नःus
नः:
Karma
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
मृडयन्तुmay (they) be gracious / show mercy
मृडयन्तु:
Kartā
TypeVerb
Rootमृड्/मृडय् (धातु; caus./denom. usage)
तेthey
ते:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
यम्whom
यम्:
Karma
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
द्विष्मःwe hate
द्विष्मः:
Kartā
TypeVerb
Rootद्विष् (धातु)
यःwho
यः:
Kartā
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
and
:
TypeIndeclinable
Root
नःof us
नः:
Sambandha
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
द्वेष्टिhates
द्वेष्टि:
Kartā
TypeVerb
Rootद्विष् (धातु)
तम्him
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
एषाम्of these (powers/deities)
एषाम्:
Sambandha
TypePronoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
जम्भेin the jaws
जम्भे:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootजम्भ (प्रातिपदिक)
दध्मःwe place
दध्मः:
Kartā
TypeVerb
Rootधा (धातु)
V
Vasus (as a descending Vasu)
S
Senājit
S
Suṣeṇa
U
Urvaśī
P
Pūrvacitti
H
Heti
V
Vidyut
P
Praheti
T
Thunder/crashing force (abasphūrjan)