Shiva Purana — Vayaviya Samhita, Shloka 29
न्यासत्रैविध्य-भूतशुद्धि-प्रक्रिया
Threefold Nyāsa and the Procedure of Elemental Purification
यकरादिसकारांतान्न्यसेत्सप्तसु धातुषु । हंकारं हृदयस्यांतः क्षकारं भ्रूयुगांतरे । एवं वर्णान्प्रविन्यस्य पञ्चाशद्रुद्रवर्त्मना । अंगवक्त्रकलाभेदात्पञ्च ब्रह्माणि विन्यसेत्
yakarādisakārāṃtānnyasetsaptasu dhātuṣu | haṃkāraṃ hṛdayasyāṃtaḥ kṣakāraṃ bhrūyugāṃtare | evaṃ varṇānpravinyasya pañcāśadrudravartmanā | aṃgavaktrakalābhedātpañca brahmāṇi vinyaset
ให้นยาสะอักษรตั้งแต่ ‘ยะ’ จนถึง ‘สะ’ ลงในธาตุทั้งเจ็ดของกาย วาง ‘หํ’ ไว้ภายในดวงหทัย และวาง ‘กฺษะ’ ไว้ระหว่างคิ้วทั้งสอง ครั้นวางอักษรทั้งห้าสิบตาม “มรรคแห่งรุทระ” อย่างถูกต้องแล้ว จึงนยาสะ “พรหมทั้งห้า” ตามความแตกต่างแห่งอวัยวะ พระพักตร์ และพลังศักดิ์สิทธิ์ (กะลา) ด้วยเถิด।
Suta Goswami
Tattva Level: pashu
Shiva Form: Sadāśiva
Type: panchakshara
Role: liberating
FAQs
It teaches inner worship through nyāsa: the body is sanctified as Śiva’s field by installing sacred sounds, culminating in the pañcabrahma aspects—revealing Pati (Śiva) as the indwelling Lord who liberates the bound soul (paśu) from bondage (pāśa).
Nyāsa internalizes Saguna worship: instead of only external linga-arcana, the devotee installs Śiva’s mantra-forms in heart and brow, treating the body-temple as the living linga-seat where Śiva’s fivefold revelation (pañcabrahma) is contemplated.
It prescribes varṇa-nyāsa and pañcabrahma-nyāsa: placing letters on the seven dhātus, meditating on ‘ha’ in the heart and ‘kṣa’ at the eyebrow-center (ājñā), then installing the five Brahman aspects as a focused Shaiva mantra-dhyāna practice.