Rig Veda 9.86.34: Mandala 9, Sukta 86, Mantra 34

Sukta 9.86

Rishi: Unknown/unspecified in provided input

Devata: Soma Pavamāna

Chandas: Jagatī (probable; verify)

Samhita Patha (Devanagari)

पवमान मह्यर्णो वि धावसि सूरो न चित्रो अव्ययानि पव्यया । गभस्तिपूतो नृभिरद्रिभिः सुतो महे वाजाय धन्याय धन्वसि ॥

Transliteration

pavamāna máhy árṇo ví dhāvasi sū́ro ná citró avyáyāni pávyayā | gábhasti-pūto nṛ́bhir ádri-bhiḥ sutó mahé vā́jāya dhányāya dhanvasi ||

Translation

โอ ปวะมานะ (Pavamāna) เจ้าแล่นออกไปดุจมหานทีอันไพศาล ดุจสุริยะอันรุ่งโรจน์ ผ่านช่องทางอันไม่เสื่อมสลายแห่งการชำระให้บริสุทธิ์. เมื่อถูกชำระด้วยมือ ถูกมนุษย์คั้นด้วยศิลาแล้ว เจ้ามุ่งสู่ วาชะ (Vāja—พลังชัยชนะ/ความอุดมแห่งกำลัง) อันยิ่งใหญ่ และสู่ความเต็มเปี่ยมอันเป็นมงคล.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• पवमानः: purifying (Soma), flowing/purifying one
• पवमानः: कर्तृ
• Type: Adjective (participle)
• Root: पवमान (√पू ‘to purify/cleanse’ → पवते; present participle)

• महि: greatly; a great (thing/measure)
• महि: कर्म
• Type: Adjective
• Root: महि (प्रातिपदिक)

• अर्णः: flood, wave, surge
• अर्णः: कर्म
• Type: Noun
• Root: अर्ण (प्रातिपदिक)

• वि: apart, forth, widely
• वि: —
• Type: Indeclinable (preverb)
• Root: वि (उपसर्ग)

• धावसि: you run/stream, you rush
• धावसि: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √धाव्

• सूरः: the sun
• सूरः: उपमान (कर्तृ-सम्बन्धे)
• Type: Noun
• Root: सूर (प्रातिपदिक)

• न: like, as
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न (निपात, उपमा)

• चित्रः: bright, splendid, variegated
• चित्रः: कर्तृ (पवमानस्य विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: चित्र (प्रातिपदिक)

• अव्ययानि: imperishable (things), unfailing (gifts)
• अव्ययानि: कर्म
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: अव्यय (प्रातिपदिक)

• पव्यया: with the strainer/filter (pavitrī)
• पव्यया: करण
• Type: Noun
• Root: पव्या (प्रातिपदिक; ‘purifying/straining’)

• गभस्तिपूतः: purified by the hands/rays
• गभस्तिपूतः: कर्तृ (पवमानस्य विशेषणम्)
• Type: Adjective (compound)
• Root: गभस्ति-पूत (समास; गभस्ति ‘hand/ray’ + पूत ‘purified’ < √पू)

• नृभिः: by men, by priests
• नृभिः: करण
• Type: Noun
• Root: नृ (प्रातिपदिक)

• अद्रिभिः: with stones (pressing-stones)
• अद्रिभिः: करण
• Type: Noun
• Root: अद्रि (प्रातिपदिक)

• सुतः: pressed (Soma)
• सुतः: कर्तृ (पवमानस्य विशेषणम्)
• Type: Adjective/Participle
• Root: सु-त (कृदन्त; √सु ‘to press’ → सुत)

• महे: for the great (one/goal)
• महे: सम्प्रदान
• Type: Adjective
• Root: महि/मह (प्रातिपदिक)

• वाजाय: for strength/prize (victory)
• वाजाय: सम्प्रदान
• Type: Noun
• Root: वाज (प्रातिपदिक)

• धन्याय: for prosperity/wealth; for the fortunate gain
• धन्याय: सम्प्रदान
• Type: Adjective
• Root: धन्य (प्रातिपदिक)

• धन्वसि: you speed/stream, you course
• धन्वसि: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √धन्व्/धनु (Vedic; ‘to run/stream, to speed’)