
Sukta 4.34
Vāmadeva Gautama
Rbhus (Ṛbhu, Vibhvan, Vāja) with Indra as companion power
Trishtubh
บทสวดนี้เชื้อเชิญเหล่าอฤภุ—อฤภุ วิภวัน และวาชะ—มายัญพิธี ขอให้ท่านมาถึงพร้อมพระอินทร์และร่วมเสวยโสมอันเป็น “น้ำผึ้ง” นำพลังอันเลื่องชื่อด้านช่างฝีมือและการฟื้นคืน/บันดาลให้ใหม่เข้าสู่พิธีกรรม สรรเสริญความพร้อมตอบรับต่อเสียงเรียกโดยไม่เคยขาด และแสวงหา “รัตนะ-เธยะ” (การวาง/ประทานทรัพย์สมบัติและพร) ด้วยความปีติร่วมกันของท่านกับพระอินทร์และกำลังฝ่ายเดียวกัน
Mantra 1
ऋभुर्विभ्वा वाज इन्द्रो नो अच्छेमं यज्ञं रत्नधेयोप यात । इदा हि वो धिषणा देव्यह्नामधात्पीतिं सं मदा अग्मता वः ॥
โอ รภุ, วิภวัน (Vibhvan), วาชะ (Vāja) จงมากับพระอินทระสู่ยัญญะของเรานี้ อันทรงไว้ซึ่งขุมทรัพย์. เพราะบัดนี้ ดิษณา (Dhiṣaṇā) อันศักดิ์สิทธิ์แห่งวันทั้งหลาย ได้จัดวางการดื่มบูชาแล้ว; จงมารวมกันสู่ความปีติอันเป็นภวังค์ของท่านทั้งหลาย.
Mantra 2
विदानासो जन्मनो वाजरत्ना उत ऋतुभिॠभवो मादयध्वम् । सं वो मदा अग्मत सं पुरंधिः सुवीरामस्मे रयिमेरयध्वम् ॥
ผู้รู้กำเนิดและรากเหง้าของตนเอง โอ รภุทั้งหลาย (R̥bhus) ผู้มั่งด้วยพลังและรัตนะ จงรื่นรมย์ร่วมกับฤดูกาลอันเที่ยงธรรม (ṛtu) ด้วยเถิด. ขอให้ความปีติเมามาย (mada) ของท่านทั้งหลายมารวมกัน และให้พลังแห่งความอุดมบริบูรณ์ (purandhi) มาพร้อมกันนั้น; จงเร่งเร้าเพื่อเราให้เกิดทรัพย์สมบัติ (rayi) ที่ก่อให้เกิดบุตรผู้กล้าหาญและสว่างไสว—ให้ความเป็นวีรบุรุษภายในเพิ่มพูนขึ้น.
Mantra 3
अयं वो यज्ञ ऋभवोऽकारि यमा मनुष्वत्प्रदिवो दधिध्वे । प्र वोऽच्छा जुजुषाणासो अस्थुरभूत विश्वे अग्रियोत वाजाः ॥
พิธีบูชานี้ได้ถูกประกอบขึ้นเพื่อท่านทั้งหลาย โอ รภุ (R̥bhus)—พิธีที่ท่านได้สถาปนามาจากสวรรค์อันไกลโพ้น (div) ให้เข้าถึงได้ในวิถีมนุษย์. เราทั้งหลายก้าวเข้าไปหาท่าน ยืนอยู่ในฐานะผู้ยอมรับและทะนุถนอมท่าน; และพลังทั้งปวงอันเป็นผู้นำหน้า—ชัยกำลัง (vāja)—ก็ได้ปรากฏขึ้นแล้ว.
Mantra 4
अभूदु वो विधते रत्नधेयमिदा नरो दाशुषे मर्त्याय । पिबत वाजा ऋभवो ददे वो महि तृतीयं सवनं मदाय ॥
ส่วนแบ่งอันบรรทุกด้วยรัตนะได้บังเกิดแก่ท่านทั้งหลาย เพื่อผู้บูชาผู้ประกอบพิธี—ที่นี่เดี๋ยวนี้—เพื่อมนุษย์ผู้มอบให้. จงดื่มเถิด โอ วาชะทั้งหลาย (Vājas) โอ รภุทั้งหลาย (R̥bhus): เพื่อความปีติเมามาย (mada) การคั้นครั้งที่สามอันยิ่งใหญ่ (savana) ได้ถูกประทานแก่ท่านแล้ว.
Mantra 5
आ वाजा यातोप न ऋभुक्षा महो नरो द्रविणसो गृणानाः । आ वः पीतयोऽभिपित्वे अह्नामिमा अस्तं नवस्व इव ग्मन् ॥
ขอเชิญมาเถิด เหล่าวาชะ; ขอจงเข้ามาใกล้เราเถิด เหล่ารภุกษัน—ผู้ยิ่งใหญ่ เจ้าแห่งทรัพย์สมบัติ—ในขณะที่เราขับสรรเสริญท่านด้วยบทสวด. ขอให้การดื่มของท่านทั้งหลายมาถึง ณ เรือนร่วมแห่งกาลวันทั้งปวง; ดุจผู้กลับสู่เคหสถานของตนยามอัสดง ขอจงมาสู่ที่พักพิงนี้ของเรา.
Mantra 6
आ नपातः शवसो यातनोपेमं यज्ञं नमसा हूयमानाः । सजोषसः सूरयो यस्य च स्थ मध्वः पात रत्नधा इन्द्रवन्तः ॥
ขอเชิญมาเถิด โอเหล่าผู้เป็นเชื้อสายแห่งพลัง (นปาตะแห่งศวัส); จงเข้ามาใกล้พิธีบูชา (yajña) นี้ ผู้ถูกเชื้อเชิญด้วยนมัสการ. โอผู้ส่องสว่างทั้งหลาย ผู้พร้อมเพรียงเป็นหนึ่งเดียว ณ ที่ซึ่งท่านยืนอยู่—จงดื่มความหวานน้ำผึ้ง (madhu). โอผู้ทรงรัตนะ ผู้มีกำลังด้วยอินทรา จงรับเอาความรื่นรมย์นั้น.
Mantra 7
सजोषा इन्द्र वरुणेन सोमं सजोषाः पाहि गिर्वणो मरुद्भिः । अग्रेपाभिॠतुपाभिः सजोषा ग्नास्पत्नीभी रत्नधाभिः सजोषाः ॥
ด้วยความพร้อมเพรียงเป็นหนึ่งเดียว โออินทรา จงดื่มโสมะ (Soma) ร่วมกับวรุณะ; ด้วยความพร้อมเพรียงเป็นหนึ่งเดียว โอเจ้าแห่งบทสวด (gīrvaṇas) จงดื่มร่วมกับมรุต (Marut). ด้วยความพร้อมเพรียงเป็นหนึ่งเดียวกับผู้ดื่มก่อน; ด้วยความพร้อมเพรียงเป็นหนึ่งเดียวกับผู้ดื่มตามฤดูกาลอันถูกต้อง; ด้วยความพร้อมเพรียงเป็นหนึ่งเดียวกับชายาแห่งเทพทั้งหลาย—พลังผู้ทรงรัตนะ (ratnadhā).
Mantra 8
सजोषस आदित्यैर्मादयध्वं सजोषस ऋभवः पर्वतेभिः । सजोषसो दैव्येना सवित्रा सजोषसः सिन्धुभी रत्नधेभिः ॥
จงรื่นเริงเป็นหนึ่งเดียวกับเหล่าอาทิตยะ (Ādityas); โอ ฤภุ (Ṛbhus) จงเป็นหนึ่งเดียวกับขุนเขาทั้งหลาย. จงเป็นหนึ่งเดียวกับสวิตฤ (Savitṛ) ผู้เป็นเทพ; จงเป็นหนึ่งเดียวกับสายน้ำทั้งหลาย—ธารผู้หอบหิ้วรัตนะ ธารแห่งพลังอำนาจ.
Mantra 9
ये अश्विना ये पितरा य ऊती धेनुं ततक्षुॠभवो ये अश्वा । ये अंसत्रा य ऋधग्रोदसी ये विभ्वो नरः स्वपत्यानि चक्रुः ॥
ผู้ใดเป็นอัศวิน (Aśvins) ผู้ใดเป็นบิดร (Pitṛs) ผู้ใดเป็นความคุ้มครอง (ūti)—ฤภุ (Ṛbhus) เหล่านั้นได้สลักสร้างโคแห่งแสง (dhenu) และได้สร้างม้าแห่งพลัง (aśvā). ผู้ไม่คลาดเคลื่อน ผู้แยกฟ้ากับดินออกด้วยความจำแนกอันชอบธรรม; วีรบุรุษผู้ยิ่งใหญ่ดุจวิภวาน (Vibhvan) ได้กระทำกิจอันประณีตของตนให้สำเร็จ.
Mantra 10
ये गोमन्तं वाजवन्तं सुवीरं रयिं धत्थ वसुमन्तं पुरुक्षुम् । ते अग्रेपा ऋभवो मन्दसाना अस्मे धत्त ये च रातिं गृणन्ति ॥
ท่านทั้งหลายได้สถาปนาความอุดมสมบูรณ์อันมีโคแห่งแสง (go-mant) อันมั่งคั่งด้วยพลังชัยชนะ (vāja-vant) อันเต็มด้วยวีรฤทธิ์ (su-vīra)—คือทรัพย์ (rayi) อันไพบูลย์ กว้างใหญ่ และเพิ่มพูน. โอ ฤภุ (Ṛbhus) ผู้พิทักษ์การรุกนำหน้า ผู้รื่นรมย์ในความปีติแห่งแรงบันดาลใจ: จงวางไว้แก่เรา และจงวางทานแก่ผู้สรรเสริญทั้งหลายด้วย.
Mantra 11
नापाभूत न वोऽतीतृषामानिःशस्ता ऋभवो यज्ञे अस्मिन् । समिन्द्रेण मदथ सं मरुद्भिः सं राजभी रत्नधेयाय देवाः ॥
ในพวกท่านไม่เคยมีความบกพร่อง และไม่เคยล่วงเลยเสียงเรียกที่มิได้สรรเสริญไปเลย โอ ฤภุ (Ṛbhus) ในยัญพิธีนี้ จงประสานเป็นหนึ่งในความปีติเมามายกับอินทระ จงประสานกับมรุต (Maruts) จงประสานกับเหล่าราชา (พลังอำนาจผู้ปกครอง) โอเทพทั้งหลาย เพื่อวางขุมทรัพย์ไว้ภายในเรา
They are three divine artisan-powers—Ṛbhu, Vibhvan, and Vāja—famed for perfect skill, renewal, and making the sacrifice effective. This hymn calls them to come and drink soma with Indra.
Indra represents empowering force and victorious energy. Joined with the Ṛbhus’ perfected skill, the hymn seeks a complete power: strength plus mastery, resulting in ‘treasure’ (boons) for the sacrificer.
Literally it is the ‘placing/setting of treasure.’ In context it means securing blessings—wealth, strength, inspiration, and successful outcomes—firmly established through the properly performed soma rite.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.