Rig Veda 1.173.1: Mandala 1, Sukta 173, Mantra 1

Sukta 1.173

Devata: Likely Indra (context of RV 1.173), with strong svar/light imagery; verse functions as hymnic prelude invoking chant and rays

Chandas: Trishtubh (likely; longer line structure)

Samhita Patha (Devanagari)

गायत्साम नभन्यं यथा वेरर्चाम तद्वावृधानं स्वर्वत् । गावो धेनवो बर्हिष्यदब्धा आ यत्सद्मानं दिव्यं विवासान् ॥

Transliteration

gā́yat sā́ma nabhanyàṁ yáthā vér arcā́ma tád vāvṛdhānáṁ svàrvat | gā́vo dhenávo barhíṣy adabdhā́ ā́ yát sadmā́naṁ divyáṁ vivāsān ||

Translation

ขอให้บทสวดขับขานสามัน (Sāman) อันบังเกิดจากฟ้า ดังที่เราจะสรรเสริญผู้ซึ่งทวีเพิ่มไม่สิ้นและเปี่ยมด้วยความกว้างแห่งสุริยะ. รัศมีทั้งหลาย—หล่อเลี้ยงดุจโค—ไร้มลทินบนที่นั่งแห่งบารหิษ (barhis) ย่อมมาสู่เคหสถานทิพย์ เมื่อเราบำเรอและทำให้ปรากฏแจ้ง.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• गायत्: sang
• गायत्: Kartā
• Type: Verb
• Root: √गै (गायति) / √गा (गायति) धातु

• साम: Sāman-chant
• साम: Karma
• Type: Noun
• Root: सामन् (प्रातिपदिक) < √सो/सव् (to press/chant) (परम्परागत व्युत्पत्ति) अथवा नामधातु

• नभन्यम्: heavenly, belonging to the sky
• नभन्यम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: नभन्य (प्रातिपदिक) < नभस् (sky) (वैदिक विशेषण)

• यथा: as, just as
• यथा: —
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय)

• वेर्: indeed, verily (emphatic particle)
• वेर्: —
• Type: Indeclinable
• Root: वेर् (अव्यय/निपात; वैदिक)

• अर्चाम: let us praise/sing
• अर्चाम: Kartā
• Type: Verb
• Root: √अर्च् (अर्चति)

• तत्: that
• तत्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• वावृधानम्: grown, strengthened
• वावृधानम्: Karma
• Type: Participle/Adjective
• Root: √वृध् (वर्धते) → वावृधान (कृदन्त-प्रातिपदिक, परिपूर्ण/वृद्ध)

• स्वर्वत्: possessing light/heavenly radiance
• स्वर्वत्: Karma
• Type: Adjective
• Root: स्वर् + वत् (प्रातिपदिक)

• गावः: cows
• गावः: Kartā
• Type: Noun
• Root: गो (प्रातिपदिक)

• धेनवः: milch-cows
• धेनवः: Kartā
• Type: Noun
• Root: धेनु (प्रातिपदिक)

• बर्हिषि: on the sacrificial grass
• बर्हिषि: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: बर्हिस् (प्रातिपदिक)

• अदब्धाः: unharmed, unassailable
• अदब्धाः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: अदब्ध (प्रातिपदिक) < √दभ् (to harm/deceive) + अ-

• आ: towards, hither
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग/अव्यय)

• यत्: which
• यत्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• सद्मानम्: seat, abode
• सद्मानम्: Karma
• Type: Noun
• Root: सद्मन् (प्रातिपदिक)

• दिव्यम्: heavenly, divine
• दिव्यम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: दिव्य (प्रातिपदिक) < दिव् (sky) / √दिव्

• विवासान्: shining forth / making to dwell (bringing to the abode)
• विवासान्: Kartā
• Type: Participle/Adjective
• Root: √वास् (वासयति/वसति) + वि- → विवास (कृदन्त-प्रातिपदिक)