
Sukta 1.142
Dīrghatamas Āucathya (traditional for this adjoining Agni hymn cluster; attribution may vary by tradition)
Agni
Gāyatrī (probable for RV 1.142.1; verify by syllable count)
บทสวดนี้เป็นคำเชิญพระอัคนีเพื่อเปิดพิธีบูชายัญเป็นหลัก: จุดไฟพระอัคนีและทูลขอให้ทรงนำเหล่าเทพมา ให้ทรง “ขึงด้ายโบราณ” แห่งพิธีกรรม และให้ทรงจัดที่ประทับแก่พลังทิพย์บนบัรหิส (หญ้าบูชายัญ). เมื่อพิธีสวดดำเนินไป ก็รับเชิญเทพผู้เกื้อหนุน เช่น ราตรีและอรุณ ในฐานะผู้พิทักษ์แห่งฤตะ (ระเบียบจักรวาล) และบทสวดลงท้ายด้วยการเชิญแขกผู้เป็นใหญ่ให้เสวยส่วนบูชาที่ทำให้สัมฤทธิ์ผลด้วยคำว่า สวาหา.
Mantra 1
समिद्धो अग्न आ वह देवाँ अद्य यतस्रुचे । तन्तुं तनुष्व पूर्व्यं सुतसोमाय दाशुषे ॥
โอ อัคนีผู้ถูกจุดให้ลุกโชน ผู้มีทัพพีบูชาที่เคลื่อนไปโดยทางอันเที่ยงตรง จงอัญเชิญเหล่าเทวะมาวันนี้เถิด เพื่อโสมะที่คั้นแล้ว เพื่อผู้ถวายบูชา จงขึงและแผ่ “ด้าย” แห่งพิธีอันดึกดำบรรพ์ออกไป
Mantra 2
घृतवन्तमुप मासि मधुमन्तं तनूनपात् । यज्ञं विप्रस्य मावतः शशमानस्य दाशुषः ॥
โอ ตนูนปาต ผู้เปี่ยมด้วยฆฤตะและความหวานดุจมธุ จงเข้ามาใกล้เครื่องบูชานี้เถิด จงทำให้พิธีบูชาของฤๅษีผู้รู้แจ้ง—ของผู้ถวาย ผู้สงบด้วยการสำรวมตน—มั่นคงและยกชูขึ้น
Mantra 3
शुचिः पावको अद्भुतो मध्वा यज्ञं मिमिक्षति । नराशंसस्त्रिरा दिवो देवो देवेषु यज्ञियः ॥
ผู้บริสุทธิ์ ผู้ชำระให้บริสุทธิ์ ผู้มหัศจรรย์ในกิจการของตน ย่อมผสานพิธีบูชาด้วยความหวานแห่งมธุ นราศังสะ—เทวะผู้มาจากสวรรค์เป็นสามประการ—ย่อมเป็นผู้ควรแก่การบูชาในหมู่เทวะ และทำให้เครื่องบูชาสมควรแก่ฤทธิ์เทวะภายในเรา
Mantra 4
ईळितो अग्न आ वहेन्द्रं चित्रमिह प्रियम् । इयं हि त्वा मतिर्ममाच्छा सुजिह्व वच्यते ॥
โอ อัคนี (Agni) ผู้ได้รับการสรรเสริญและถูกปลุกให้ตื่น จงอัญเชิญอินทระ (Indra) ผู้รุ่งเรืองและเป็นที่รัก มายังที่นี่เถิด เพราะความคิด-แรงดล (mati) ของข้าพเจ้าร้องเรียกไปหาท่าน โอผู้มีลิ้นงาม (sujihva) ขอให้วจนะ (vāc) ถูกเปล่งอย่างถูกต้องตามธรรม
Mantra 5
स्तृणानासो यतस्रुचो बर्हिर्यज्ञे स्वध्वरे । वृञ्जे देवव्यचस्तममिन्द्राय शर्म सप्रथः ॥
เราปูบัรหิส (barhis) เป็นที่นั่งศักดิ์สิทธิ์ และถือสรุจ (sruc) ไว้อย่างถูกต้อง ในหนทางแห่งพิธีบูชาที่จัดวางดี (svadhvara); เราจัดเตรียมถ้อยคำศักดิ์สิทธิ์อันกว้างไกลที่สุด (devavyacas) เพื่ออินทระ (Indra)—เป็นศรมัน (śarman) คือความสงบและความคุ้มครองอันไพศาล ที่ซึ่งภาวะชีวิตย่อมขยายออกได้
Mantra 6
वि श्रयन्तामृतावृधः प्रयै देवेभ्यो महीः । पावकासः पुरुस्पृहो द्वारो देवीरसश्चतः ॥
ขอให้ประตูอันยิ่งใหญ่ของเทวีทั้งหลาย (dvāraḥ devīḥ) ผู้ชำระให้บริสุทธิ์ (pāvakāsaḥ) และเปี่ยมด้วยความใฝ่หาอันหลากหลาย (puru-spṛhaḥ) จงเปิดกว้าง—ผู้เติบโตด้วยฤตะ/สัจธรรม (ṛtāvṛdh). เพื่อให้หนทางก้าวหน้า (praya) ถูกทำไว้สำหรับเหล่าเทพ (deva); ขออย่าได้เหนี่ยวรั้งไว้ แต่จงปลดปล่อยทางผ่านให้พลังที่เสด็จลงมาผ่านไปได้
Mantra 7
आ भन्दमाने उपाके नक्तोषासा सुपेशसा । यह्वी ऋतस्य मातरा सीदतां बर्हिरा सुमत् ॥
ขอให้ราตรีและอุษา (รุ่งอรุณ) ผู้ทรงรูปงาม เข้ามาใกล้ ณ ที่พบกัน ส่องประกายร่วมกัน; มารดาทั้งสองผู้ยิ่งใหญ่แห่ง ṛta (ฤตะ—สัจจะและระเบียบจักรวาล) ขอจงประทับนั่งบนบัรหิส (barhis) อาสนะศักดิ์สิทธิ์ ด้วยพระกรุณาอันเป็นมงคลและจิตที่เที่ยงตรง เพื่อสถาปนาจังหวะและการฟื้นคืนในเรา.
Mantra 8
मन्द्रजिह्वा जुगुर्वणी होतारा दैव्या कवी । यज्ञं नो यक्षतामिमं सिध्रमद्य दिविस्पृशम् ॥
ขอให้โหตฤ (Hotṛ) ทั้งสองผู้เป็นทิพย์—กวีผู้มีลิ้นอันรื่นรมย์และบทสรรเสริญอันเข้มแข็ง—ประกอบยัญญะนี้เพื่อเรา; ยัญญะซึ่งสำเร็จผลในวันนี้และแตะต้องสวรรค์ เพื่อให้งานของเรายกขึ้นสู่จิตอันสูงกว่าและอัญเชิญการตอบรับลงมา.
Mantra 9
शुचिर्देवेष्वर्पिता होत्रा मरुत्सु भारती । इळा सरस्वती मही बर्हिः सीदन्तु यज्ञियाः ॥
ขอให้ถ้อยคำบูชาอันบริสุทธิ์ซึ่งตั้งอยู่ท่ามกลางเหล่าเทพ—ภารตี (Bhāratī) ท่ามกลางมรุต (Marut)—พร้อมด้วยอิฬา (Iḷā) และสรัสวตี (Sarasvatī) ผู้ยิ่งใหญ่ ประทับนั่งบนความกว้างแห่งบัรหิส (barhis) อาสนะศักดิ์สิทธิ์; ขอให้พลังทั้งหลายผู้ควรแก่ยัญญะ (yajñiya) เหล่านี้ สถาปนาในเราซึ่งวาจาอันดลใจ โภชนาการอันถูกต้อง และกระแสความรู้ที่ไหลรินดุจสายน้ำ.
Mantra 10
तन्नस्तुरीपमद्भुतं पुरु वारं पुरु त्मना । त्वष्टा पोषाय वि ष्यतु राये नाभा नो अस्मयुः ॥
ขอพลังอันน่าอัศจรรย์ ผู้เกื้อกูลอย่างรวดเร็ว นั้นจงเป็นที่พึ่งพิงอันหลากหลายแก่พวกเรา อุดมด้วยตนเองโดยสภาวะของตน; ขอทวาษฏฤ (Tvaṣṭṛ) ผู้เป็นช่างผู้สร้าง จงแผ่ขยายสิ่งนั้นเพื่อความงอกงามของเรา และด้วย “สะดือ” (nābhi) แห่งความบริบูรณ์นี้ จงผูกเราไว้กับทรัพย์อันศักดิ์สิทธิ์ มิให้หันเหจากเราไป.
Mantra 11
अवसृजन्नुप त्मना देवान्यक्षि वनस्पते । अग्निर्हव्या सुषूदति देवो देवेषु मेधिरः ॥
โอ้เจ้าแห่งพฤกษา วนัสปติ (Vanaspati) ด้วยสภาวะของท่านเอง จงปลดปล่อยและส่งออก แล้วถวายแด่เหล่าเทวะเถิด; เพราะอัคนี (Agni) เทวะผู้ทรงปรีชาในหมู่เทวะทั้งหลาย ย่อมจัดเตรียมและทำให้เครื่องบูชาสมบูรณ์ เคี่ยวปรุงให้เป็นสาระอันเหมาะแก่ฤทธานุภาพเบื้องสูง.
Mantra 12
पूषण्वते मरुत्वते विश्वदेवाय वायवे । स्वाहा गायत्रवेपसे हव्यमिन्द्राय कर्तन ॥
จงถวายเครื่องบูชาด้วยเสียงเรียกที่พุ่งขึ้นเบื้องบน—แด่ปูษัน (Pūṣan) ผู้หล่อเลี้ยง แด่พลังมรุต (Marut) แด่เหล่าเทพทั้งปวง (Viśvedeva) และแด่วายุ (Vāyu) ลมหายใจแห่งชีวิต. ด้วยถ้อยศักดิ์สิทธิ์ “svāhā” จงปั้นแต่งเครื่องบูชาเพื่ออินทระ (Indra) เจ้าแห่งฤทธิ์อันเรืองรอง โดยแรงสั่นสะเทือนแห่งคายตรี (Gāyatrī).
Mantra 13
स्वाहाकृतान्या गह्युप हव्यानि वीतये । इन्द्रा गहि श्रुधी हवं त्वां हवन्ते अध्वरे ॥
จงเข้ามาใกล้เครื่องบูชาที่จัดเตรียมด้วยคำว่า svāhā (สวาหา) เพื่อเสวยและยินดีในของบูชานั้น. โอ้ อินทรา จงมาเถิด; จงสดับเสียงเรียกนี้—มนุษย์ทั้งหลายอัญเชิญท่านในพิธีบูชา (adhvara) ในฐานะพลังที่บันดาลให้เจตจำนงอันมุ่งสูงสำเร็จผล.
It is an opening-invocation hymn: Agni is kindled and asked to bring the gods, establish the rite’s correct order, and help the offerings reach the divine powers.
Night and Dawn are praised as paired goddesses who embody the daily rhythm of Ṛta (cosmic order). Their presence symbolizes renewal, right timing, and harmony in the sacrifice.
It is a ritual metaphor: the sacrifice is like a woven work. Agni is asked to extend the traditional, time-tested sequence correctly so the yajña proceeds without break or error.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.