Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 12

The Explanation of the Twelve-Month Caturthī Vrata

गणेशाय प्रदद्याच्च ह्यर्घ्यं विधिविदांवरः । लम्बोदरं चतुर्बाहुं त्रिनेत्रं रक्तवर्णकम् ॥ १२ ॥

gaṇeśāya pradadyācca hyarghyaṃ vidhividāṃvaraḥ | lambodaraṃ caturbāhuṃ trinetraṃ raktavarṇakam || 12 ||

ผู้รู้พิธีกรรมผู้ประเสริฐพึงถวายอัรฆยะแด่พระคเณศ—ผู้มีพระอุทรใหญ่ (ลัมโบดร) มีสี่กร มีสามเนตร และมีวรกายสีแดง

गणेशायto Ganesha
गणेशाय:
सम्प्रदान (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootगणेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (सम्प्रदान/Dative), एकवचन
प्रदद्यात्should offer/give
प्रदद्यात्:
क्रिया (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√दा (धातु) उपसर्गः प्र-
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
and
:
सम्बन्ध (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
हिindeed
हि:
सम्बन्ध (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिश्चय/हेतुबोधक अव्यय (indeed/for)
अर्घ्यम्arghya (honor-offering)
अर्घ्यम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअर्घ्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म/Object), एकवचन
विधि-विदाम्-वरःthe best among those who know the rite
विधि-विदाम्-वरः:
कर्ता (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootविधि (प्रातिपदिक) + विद् (कृदन्त; √विद् ज्ञाने) + वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (कर्ता/Nominative), एकवचन; ‘विधिं विदन्ति ये’ तेषां ‘वरः’ (best among knowers of rites)
लम्बोदरम्pot-bellied
लम्बोदरम्:
विशेषण (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootलम्ब (प्रातिपदिक) + उदर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण—गणेशस्य; ‘लम्बम् उदरं यस्य सः’
चतुर्बाहुम्four-armed
चतुर्बाहुम्:
विशेषण (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootचतुर् (संख्या-प्रातिपदिक) + बाहु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण—गणेशस्य; ‘चत्वारः बाहवो यस्य सः’
त्रिनेत्रम्three-eyed
त्रिनेत्रम्:
विशेषण (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक) + नेत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण—गणेशस्य; ‘त्रीणि नेत्राणि यस्य सः’
रक्तवर्णकम्red-colored
रक्तवर्णकम्:
विशेषण (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootरक्त (प्रातिपदिक) + वर्णक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण—गणेशस्य; ‘रक्तः वर्णकः (वर्णः) यस्य’

Narada (instructional narration within the ritual sequence, traditionally framed in Narada–Sanatkumara dialogue)

Vrata: Jāti-Candrodaya (contextual continuation)

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shanta

G
Ganesha

FAQs

It establishes the customary vighna-nivāraṇa (removal of obstacles) step: honoring Gaṇeśa first with arghya, emphasizing that worship should be performed by one who knows the proper vidhi.

Bhakti here is expressed as disciplined reverence—devotion guided by ritual order—beginning with respectful offerings and contemplation of the deity’s form (Lambodara, four-armed, three-eyed, red-hued).

It highlights kalpa-style procedural knowledge (ritual method): the upacāra of arghya and the importance of following prescribed vidhi in worship.