Previous Verse
Next Verse

Shloka 28

Adhyaya 59Cosmic Geography and Yuga-Order: Bhadrashva, Ketumala, and the Northern Kuru Region

चन्द्रद्वीपः समुद्रे च भद्रद्वीपस्तथापरः ।

तत्रापि पुण्यो विख्यातः समुद्रान्तर्महामुने ॥

candradvīpaḥ samudre ca bhadradvīpas tathāparaḥ | tatrāpi puṇyo vikhyātaḥ samudrāntar mahāmune ||

ในมหาสมุทรมีจันทรทวีป และยังมีอีกทวีปหนึ่งคือภัทรทวีป ที่นั่นด้วย ในท่ามกลางทะเลมีสถานที่ศักดิ์สิทธิ์อันเลื่องชื่อ โอ มหาฤๅษี।

candra-dvīpaḥthe Moon-island (Candradvīpa)
candra-dvīpaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootcandra (प्रातिपदिक) + dvīpa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (candrasya dvīpaḥ)
samudrein the ocean
samudre:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootsamudra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
bhadra-dvīpaḥthe auspicious island (Bhadradvīpa)
bhadra-dvīpaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootbhadra (प्रातिपदिक) + dvīpa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; कर्मधारयः (bhadraḥ dvīpaḥ)
tathālikewise
tathā:
Sambandha-bodhaka (सम्बन्धबोधक)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formअव्यय; ‘likewise/also’
aparaḥanother
aparaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootapara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
tatrathere
tatra:
Deśa-adhikaraṇa (देशाधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatra (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (locative adverb: there)
apialso
api:
Sambandha-bodhaka (सम्बन्धबोधक)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formअव्यय; ‘also/even’
puṇyaḥholy
puṇyaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootpuṇya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
vikhyātaḥrenowned
vikhyātaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootvi√khyā (धातु) + vikhyāta (कृदन्त, क्त-प्रत्यय)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (PPP)
samudra-antarthe interior of the ocean
samudra-antar:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootsamudra (प्रातिपदिक) + antara (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; सप्तमी-तत्पुरुषार्थे अव्ययीभाववत् प्रयोगः ‘समुद्रस्य अन्तरम्’ (the interior of the ocean)
mahāmuneO great sage
mahāmune:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootmahā (प्रातिपदिक) + muni (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन; कर्मधारयः (mahān muniḥ)
Mārkaṇḍeya (narrator)

{ "primaryRasa": "adbhuta", "secondaryRasa": "shanta", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }

Sacred geographyMythic islandsTīrtha-like sanctity

FAQs

Holiness is not limited to human settlements; even oceanic spaces can be 'puṇya', extending the idea of tīrtha and sanctity to the whole cosmos.

Cosmographic cataloging (sarga/pratisarga-associated), enumerating regions and their sacred qualities.

Islands in the sea can symbolize stable centers of dharma amid the 'ocean' of change—fixed points of orientation within vastness.