Shloka 33
Adhyāya 55: Pārtha–Rādheya Saṃvāda and Tactical Exchange
Chapter 55
लोहितेन समायुक्तै: पांसुभि: पवनोद्धृतै: । बभूवुर्लोहितास्तत्र भृूशमादित्यरश्मय:,वायुद्वारा उड़ायी हुई रक्तसे सनी धूलके संसर्गसे आकाशमें सूर्यकी किरणें भी अधिक लाल हो गयीं
lohitenā samāyuktaiḥ pāṃsubhiḥ pavanoddhṛtaiḥ | babhūvur lohitās tatra bhṛśam ādityaraśmayaḥ ||
ไวศัมปายนะกล่าวว่า—ด้วยฝุ่นที่ลมพัดขึ้นซึ่งปนเปื้อนโลหิต อากาศก็อวลไปทั่ว และ ณ ที่นั้น แม้รัศมีแห่งสุริยะก็ปรากฏแดงจัด สมรภูมิคลุ้งด้วยฝุ่นและควัน; เพราะละอองที่ชุ่มเลือด แสงอาทิตย์เองก็แลดูเป็นสีโลหิต
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse uses nature as a moral mirror: when violence and bloodshed pervade human action, even the sky’s appearance seems corrupted, suggesting that adharma leaves visible and psychological traces in the world.
A wind lifts dust that is mixed with blood, and the airborne red dust makes the sun’s rays look intensely red, heightening the scene’s grim, ominous atmosphere.