Previous Verse
Next Verse

Shloka 20

Naimiṣa-kṣetra-prādurbhāva and Jāpyeśvara-māhātmya — Nandī’s Birth, Japa, and Consecration

स वव्रे वरमीशानं वरेण्यं गिरिजापतिम् / अयोनिजं मृत्युहीनं देहि पुत्रं त्वया समम्

sa vavre varamīśānaṃ vareṇyaṃ girijāpatim / ayonijaṃ mṛtyuhīnaṃ dehi putraṃ tvayā samam

เขาทูลขอพรต่อพระอีศาน ผู้ควรบูชาสูงสุด พระสวามีแห่งคิริชา ว่า “ขอประทานบุตรผู้มิได้เกิดจากครรภ์ ปราศจากความตาย และเสมอด้วยพระองค์แก่ข้าพเจ้า”

saḥhe
saḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
vavrechose/asked for
vavre:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√vṛ (धातु; ‘to choose/ask’)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद
varama boon
varam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
īśānamĪśāna (Lord Śiva)
īśānam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootīśāna (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
vareṇyammost excellent, choice-worthy
vareṇyam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootvareṇya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
girijā-patimhusband of Girijā (Pārvatī)
girijā-patim:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootgirijā + pati (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुषः ‘गिरिजायाः पतिः’
a-yonijamnot born from a womb
a-yonijam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Roota- + yoni-ja (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; नञ्-तत्पुरुषः ‘योनेः न जातः’
mṛtyu-hīnamfree from death
mṛtyu-hīnam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootmṛtyu + hīna (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुषः ‘मृत्युना हीनः’
dehigive
dehi:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√dā (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपद
putrama son
putram:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootputra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
tvayāwith you / like you
tvayā:
Upamāna/Instrument (उपमान/तृतीया)
TypeNoun
Roottvad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
samamequal
samam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (putram)

Narrator (Purāṇic narrator describing the boon-request addressed to Śiva as Īśāna)

Primary Rasa: adbhuta

Secondary Rasa: shanta

I
Ishana (Shiva)
G
Girija (Parvati)

FAQs

By asking for a son “equal to you” and “free from death,” the verse points to the divine ideal of deathlessness (amṛtatva), a quality associated with the highest reality beyond decay—an echo of the Purāṇic vision that true divinity transcends mortality.

This verse itself is a boon-request rather than a yoga-instruction, but it presupposes disciplined devotion (bhakti) and vow-based worship (vrata/arcana) directed to Īśāna—typical of the Kurma Purana’s Shaiva framework that later connects such devotion with Pāśupata-oriented purity and steadfastness.

Even while praising Īśāna as supreme and boon-giver, the Kurma Purana’s broader synthesis treats Śiva and Viṣṇu as mutually affirming forms of one Īśvara; this verse exemplifies that devotional elevation of Śiva without denying the text’s larger non-sectarian theological arc.