Previous Verse
Next Verse

Shloka 49

Rāma’s Stuti of Śiva (Śarva) and the Theophany of the Three‑Eyed Lord

गच्छन्नथ तदासौ तु हिमाद्रिवनगह्वरे / विवेश कन्दरं रामो भाविकर्मप्रचोदितः

gacchannatha tadāsau tu himādrivanagahvare / viveśa kandaraṃ rāmo bhāvikarmapracoditaḥ

ครั้นเดินต่อไป พระรามก็เข้าสู่หุบห้วยป่าแห่งหิมาทรี และด้วยแรงผลักดันแห่งกรรมที่จะบังเกิด จึงเสด็จเข้าไปในถ้ำหนึ่ง

gacchangoing
gacchan:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootgam (धातु)
FormŚatṛ-pratyaya present active participle (शतृ/वर्तमानकृदन्त), Puṃliṅga, Prathamā, Ekavacana
athathen
atha:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
FormAvyaya; discourse particle (अनन्तरार्थक)
tadāat that time
tadā:
Sambandha (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
FormAvyaya; time adverb
asauthat one / he
asau:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootadas (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Ekavacana; demonstrative pronoun
tubut / indeed
tu:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
FormAvyaya; adversative/emphatic particle
himādri-vana-gahvarein the ravine of the Himālaya forest
himādri-vana-gahvare:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Roothimādri (प्रातिपदिक) + vana (प्रातिपदिक) + gahvara (प्रातिपदिक)
FormNapumsaka (नपुंसकलिङ्ग), Saptamī (7th), Ekavacana; तत्पुरुषः—‘हिमाद्रेः वनस्य गह्वरम्’ (in the mountain-forest ravine)
viveśaentered
viveśa:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootvi-viś (धातु)
FormLiṭ-lakāra (लिट्/Perfect), Prathama-puruṣa (3rd), Ekavacana, parasmaipada; upasarga—vi (वि)
kandarama cave
kandaram:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootkandara (प्रातिपदिक)
FormNapumsaka, Dvitīyā (2nd), Ekavacana
rāmaḥRāma
rāmaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootrāma (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Ekavacana
bhāvi-karma-pracoditaḥimpelled by impending fate
bhāvi-karma-pracoditaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootbhāvin (प्रातिपदिक) + karma (प्रातिपदिक) + pracodita (कृदन्त-प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Ekavacana; तत्पुरुषः—‘भाविना कर्मणा प्रचोदितः’ (impelled by future destiny)