यदि वा मन्येत शैलवननदीदुर्गमटवीव्यवहितं छिन्नधान्यपुरुषवीवधासारमयवसेन्धनोदकमविज्ञातं प्रकृष्टमन्यभावदेशीयं वा सैन्यव्यायामानामलब्धभौमं वा देशं परो यास्यति विपरीतमहमित्येतस्मिन्विशेषे परिपणितदेशं संधिमुपेयात् ॥ कZ_०७.६.०८ ॥
yadi vā manyeta śailavananadīdurgamaṭavīvyavahitaṃ chinnadhānyapuruṣavīvadhāsāramayavasendhanodakam avijñātaṃ prakṛṣṭam anyabhāvadeśīyaṃ vā sainyavyāyāmānām alabdhabhaumaṃ vā deśaṃ paro yāsyati viparītam aham ity etasmin viśeṣe paripaṇitadeśaṃ saṃdhim upeyāt
หรือหากเขาเห็นว่าอีกฝ่ายจะต้องไปยังดินแดนที่ถูกกีดขวางด้วยภูเขา ป่า แม่น้ำ ป้อม และถิ่นทุรกันดาร; ที่เสบียงธัญญาหารและกำลังคนถูกตัดขาด; ที่ขาดแคลนหญ้าเลี้ยงสัตว์ เชื้อเพลิง และน้ำ; ที่ไม่คุ้นเคย ยากลำบากเป็นพิเศษ หรือมีลักษณะต่างถิ่น; หรือเป็นดินแดนที่ไม่เอื้อต่อการฝึกซ้อมกองทัพ—ขณะที่ตนเองไปยังดินแดนตรงกันข้าม (ที่เอื้อประโยชน์กว่า)—เมื่อมีความได้เปรียบเช่นนี้ ก็ควรเข้าทำสนธิสัญญาแบบกำหนดตามดินแดน۔
Use a ‘division of theaters’ treaty to shift the harsher terrain and supply constraints onto the partner, while securing the favorable theater for oneself.
Because campaign viability depends on logistics; controlling or avoiding scarcity is as decisive as battlefield strength.