Adhyaya 61

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवीं क्षेत्रदूतीं तु वैष्णवीम् । श्रीदैत्यसूदनाद्देवि पूर्वभागे व्यवस्थिताम्

ఈశ్వరుడు పలికెను—అనంతరం వైష్ణవీ ‘క్షేత్రదూతి’ అయిన మహాదేవిని దర్శించుటకు వెళ్లవలెను; ఓ దేవి, ఆమె శ్రీ దైత్యసూదనుని సమీపమున తూర్పు భాగమున నిలిచియున్నది।

Verse 2

योगेश्वर्यास्तथैशान्यां धनुषां सप्तके स्थिताम् । महादौर्भाग्यदग्धानां स्थितां भेषजरूपिणीम्

యోగేశ్వరీ సమీపంలోని ఈశాన దిశలో ఆమె ఏడు ధనుస్సుల దూరంలో స్థితమై ఉంది. మహాదుర్భాగ్యంతో దగ్ధులైన వారికి ఆమె ఔషధరూపిణిగా నిలుస్తుంది.

Verse 3

चाक्षुषस्यांतरे देवि यदा दैत्या बलोत्कटाः । हन्यमाना विष्णुनाऽथ दक्षिणां दिशमाविशन्

ఓ దేవి! చాక్షుష మన్వంతరంలో బలోత్కటులైన దైత్యులు విష్ణువిచే హనింపబడుతుండగా, వారు పారిపోయి దక్షిణ దిశలో ప్రవేశించారు.

Verse 4

तत्र वर्षशतं साग्रं दैत्याश्चक्रुर्महाहवम् । विष्णुना सह देवेशि दिव्यास्त्रैश्च पृथग्विधैः

అక్కడ, ఓ దేవేశి! దైత్యులు విష్ణుతో కలిసి నానావిధ దివ్యాస్త్రాలను ప్రయోగిస్తూ వంద సంవత్సరాలకు మించి మహాయుద్ధం చేశారు.

Verse 5

दुःखवध्यांस्ततो ज्ञात्वा विष्णुः कमललोचनः । सस्मार भैरवीं शक्तिं महामायां महाप्रभाम्

అప్పుడు కమలలోచనుడైన విష్ణువు వారిని దుర్వధ్యులని గ్రహించి, మహాప్రభ మహామాయ అయిన భైరవీ శక్తిని స్మరించాడు.

Verse 6

सा स्मृता क्षणमात्रेण विष्णुना प्रभविष्णुना । तत्रागता महादेवी आनंदस्फुरितेक्षणा

ప్రభావశాలియైన విష్ణువు స్మరించిన క్షణమాత్రంలోనే ఆమె అక్కడికి వచ్చింది—ఆనందంతో స్ఫురించే నేత్రాలుగల మహాదేవి.

Verse 7

विशाले तु कृते देव्या लोचने विष्णुदर्शनात् । विशालाक्षी ततो जाता तत्रस्था दैत्यनाशिनी

విష్ణుదర్శనంతో దేవి తన నేత్రాలను విశాలంగా చేసినప్పుడు ఆమె ‘విశాలాక్షి’గా ప్రసిద్ధి పొందింది; అక్కడే నివసిస్తూ దైత్యనాశినిగా నిలిచింది।

Verse 8

अस्मिन्कल्पेसमाख्याता ललितोमा वरानने । उमाद्वयं समाख्यातं सोमेशे दैत्यसूदने

ఓ వరాననే! ఈ కల్పంలో ఆమె ‘లలితోమా’ అని చెప్పబడుతుంది; ఈ ‘ఉమాద్వయం’ సోమేశలోను దైత్యసూదనలోను ప్రసిద్ధి పొందింది।

Verse 9

पूर्वं सोमेश्वरे पश्येत्पश्चाच्छ्रीदैत्यसूदने । उमा द्वयं पूजयित्वा तीर्थयात्राफलं लभेत्

ముందుగా సోమేశ్వరుని దర్శించాలి, తరువాత శ్రీదైత్యసూదనుని దర్శించాలి. ఉమాద్వయాన్ని పూజించినవాడు తీర్థయాత్రా ఫలాన్ని సంపూర్ణంగా పొందుతాడు।

Verse 10

माघे मासि तृतीयायां विधिना योऽर्चयेत्तु ताम् । न संततिविहीनः स्यात्तस्यकोट्यन्वये नरः

మాఘమాసంలో తృతీయ తిథినాడు విధిపూర్వకంగా ఆమెను ఆరాధించినవాడి వంశంలో కోటి తరాలవరకూ ఎవడూ సంతానహీనుడుగా ఉండడు।

Verse 11

यो नित्यमीक्षते तत्र भक्त्या परमया युतः । आरोग्यसुखसौभाग्यसंयुक्तोऽसौ भवेच्चिरम्

అక్కడ నిత్యం పరమభక్తితో దర్శించేవాడు దీర్ఘకాలం ఆరోగ్యం, సుఖం, సౌభాగ్యంతో యుక్తుడై ఉంటాడు।

Verse 12

इति संक्षेपतः प्रोक्तं माहात्म्यं ललितोद्भवम् । श्रुतं यत्पापनाशाय जायते धर्मवृद्धये

ఇట్లు సంక్షేపంగా లలితాదేవి నుండి ఉద్భవించిన మహాత్మ్యం చెప్పబడింది. దీనిని శ్రవణం చేయుటవలన పాపనాశనం కలిగి ధర్మవృద్ధి జరుగుతుంది.

Verse 61

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां सहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभास क्षेत्रमाहात्म्ये ललितोमाविशालाक्षी माहात्म्यवर्णनंनामैकषष्टितमोऽध्यायः

ఇట్లు శ్రీ స్కంద మహాపురాణంలోని ఏకాశీతిసాహస్రీ సంహితలో, సప్తమ ప్రభాసఖండంలో, ప్రభాసక్షేత్రమాహాత్మ్య ప్రథమ భాగంలో ‘లలితోమా విశాలాక్షీ మహాత్మ్యవర్ణనం’ అనే ఏకషష్టితమ అధ్యాయం సమాప్తమైంది.