Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 128

Devanagari script

शुचिभिक्षान्नकौपीनकमण्डल्वादिसत्कृताः । अनन्यकार्य्याः सततमिहागत्य तपस्विनः

Transliteration

śucibhikṣānnakaupīnakamaṇḍalvādisatkṛtāḥ | ananyakāryyāḥ satatamihāgatya tapasvinaḥ

Translation

శుచిభిక్ష, అన్నము, కౌపీనము, కమండలువు మొదలైనవాటితో సత్కరింపబడిన ఆ తపస్వులు—ఇతర కార్యములేమి లేక—నిత్యము ఇక్కడికి వచ్చి తపస్సులో నిమగ్నులై నివసించుదురు।

Word by Word

• शुचि: pure
• शुचि: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शुचि (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे/पुंलिङ्गे (समासपूर्वपद) विशेषणम्

• भिक्षा: alms
• भिक्षा: Sambandha (Compound member/समासाङ्ग)
• Type: Noun
• Root: भिक्षा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे (समासपूर्वपद)

• अन्न: food
• अन्न: Sambandha (Compound member/समासाङ्ग)
• Type: Noun
• Root: अन्न (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे (समासपूर्वपद)

• कौपीन: loincloth
• कौपीन: Sambandha (Compound member/समासाङ्ग)
• Type: Noun
• Root: कौपीन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे (समासपूर्वपद)

• कमण्डलु: water-pot
• कमण्डलु: Sambandha (Compound member/समासाङ्ग)
• Type: Noun
• Root: कमण्डलु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे (समासपूर्वपद)

• आदि: and so on
• आदि: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: आदि (अव्यय/प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय (etc.-sense) समासे ‘and the like’

• सत्कृताः: honored, well-received
• सत्कृताः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सत् + कृ (धातु); सत्-कृत (समास/कृदन्त)
• Form: भूतकृदन्तः—क्त; पुंलिङ्गे प्रथमा (1st/Nominative) बहुवचनम्; विशेषणम् (तपस्विनः)

• अनन्यकार्य्याः: having no other business (single-minded)
• अनन्यकार्य्याः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अनन्य + कार्य (प्रातिपदिक); अनन्य-कार्य (समास)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा (1st/Nominative) बहुवचनम्; विशेषणम्

• सततम्: always
• सततम्: Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: सततम् (अव्यय)
• Form: अव्यय (adverb)

• इह: here
• इह: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: इह (अव्यय)
• Form: अव्यय (adverb)

• आगत्य: having come
• आगत्य: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Indeclinable
• Root: आ-गम् (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (gerund/absolutive)

• तपस्विनः: ascetics
• तपस्विनः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तपस्विन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा (1st/Nominative) बहुवचनम्

Speaker

Śiva (Trilocana), replying to Devī

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Ascetics in loincloths with water-pots receive pure alms and necessities; they remain in the sacred place with single-minded austerity, free from worldly errands.

Characters & Entities

• Prabhāsakṣetra
• tapasvin

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

A sacred place thrives through tapas and through respectful support of ascetics who dedicate themselves wholly to spiritual practice.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsakṣetra (Prabhāsa), celebrated as a place continually approached by tapasvins.

What ritualistic prescription is mentioned?

Sevā and dāna to ascetics—providing pure alms and essential ascetic items like the kamaṇḍalu and kaupīna.