Adhyaya 107

Verse 1

ईश्वर उवाच । अथ पूजाविधानं ते कथयामि समासतः । भक्तिभेदान्पृथक्तस्य ब्रह्मणो बालरूपिणः

ఈశ్వరుడు పలికెను—ఇప్పుడు నేను నీకు సంక్షేపంగా, సర్వభేదాతీతుడైన ఆ పరబ్రహ్ముని దివ్య బాలరూప పూజావిధానాన్ని, అలాగే భక్తి యొక్క భిన్న భేదాలను విడివిడిగా వివరిస్తాను।

Verse 2

रथयात्राविधानं तु स्तोत्रमंत्रविधिक्रमम् । विविधा भक्तिरुद्दिष्टा मनोवाक्कायसंभवा

రథయాత్రా విధానం, అలాగే స్తోత్ర-మంత్రాల విధిక్రమం చెప్పబడింది; మనస్సు, వాక్కు, కాయం ద్వారా ఉద్భవించే భక్తి అనేక విధాలుగా ఉపదేశించబడింది।

Verse 3

लौकिकी वैदिकी चापि भवेदाध्यात्मिकी तथा । ध्यानधारणया या तु वेदानां स्मरणेन च । ब्रह्मप्रीतिकरी चैषा मानसी भक्तिरुच्यते

భక్తి లౌకికమైయుండవచ్చు, వైదికమైయుండవచ్చు, అలాగే ఆధ్యాత్మికమైయుండవచ్చు. ధ్యాన-ధారణతోను, వేదస్మరణతోను ఆచరింపబడి బ్రహ్మునకు ప్రీతికరమైనది ‘మానసీ భక్తి’ అని చెప్పబడుతుంది।

Verse 4

मंत्रवेदनमस्कारैरग्निश्राद्धविधानकैः । जाप्यैश्चारण्यकैश्चैव वाचिकी भक्तिरुच्यते

మంత్రాలు, వేదపఠనం, నమస్కారాలు, అగ్నికర్మ-శ్రాద్ధ విధానాలు, అలాగే జపం మరియు ఆరణ్యక ఆచరణల ద్వారా జరిగే భక్తి ‘వాచికీ భక్తి’ అని చెప్పబడుతుంది।

Verse 5

व्रतोपवासनियमैश्चितेंद्रियनिरोधिभिः । कृच्छ्र सांतपनैश्चान्यैस्तथा चांद्रायणादिभिः

వ్రతాలు, ఉపవాసాలు, ఇంద్రియనిగ్రహ నియమాల ద్వారా; కృచ్ఛ్ర, సాంతపన వంటి తపస్సులతో, అలాగే చాంద్రాయణాది ఆచారాలతో—ఇలా కాయిక భక్తి వ్యక్తమవుతుంది।

Verse 6

ब्रह्मोक्तैश्चोपवासैश्च तथान्यैश्च शुभव्रतैः । कायिकी भक्तिराख्याता त्रिविधा तु द्विजन्मनाम्

బ్రహ్మోక్తమైన ఉపవాసాలతోను, ఇతర శుభవ్రతాలతోను—ఇదే ‘కాయికీ భక్తి’ అని ప్రకటించబడింది; ద్విజులకు అది త్రివిధమని చెప్పబడింది।

Verse 7

गोघृतक्षीरदधिभिर्मध्विक्षुसुकुशोदकैः । गंधमाल्यैश्च विविधैर्वस्तुभिश्चोपपादिभिः

గోఘృతం, పాలు, పెరుగు; తేనె, చెరకు, శుద్ధ కుశోదకం; వివిధ సుగంధాలు, మాలలు మరియు తగిన అనేక ద్రవ్యార్పణలతో—పూజ నిర్వహించబడుతుంది।

Verse 8

घृतगुग्गुलधूपैश्च कृष्णागुरुसुगंधिभिः । भूषणै हैमरत्नाद्यैश्चित्राभिः स्रग्भिरेव च

ఘృత-గుగ్గుల ధూపాలతో, కృష్ణాగురు సువాసనతో పరిమళించేలా; స్వర్ణ-రత్నాది ఆభరణాలతో, చిత్రమైన మాలలతో కూడి—అర్చన చేయబడుతుంది।

Verse 9

न्यासैः परिसरैः स्तोत्रैः पताकाभिस्तथोत्सवैः । नृत्यवादित्रगीतैश्च सर्ववस्तूपहारकैः

న్యాసాలు, ప్రదక్షిణలు, స్తోత్రపాఠాలు, పతాకాలు మరియు ఉత్సవాలతో; నృత్యం, వాద్యాలు, గీతాలతో, సమస్త వస్తువుల ఉపహారార్పణలతో—పూజ మహోత్సవంగా జరుగుతుంది।

Verse 10

भक्ष्यभोज्यान्न पानैश्च या पूजा क्रियते नरैः । पितामहं समुद्दिश्य सा भक्तिर्लौकिकी मता

మిఠాయిలు, వండిన భోజనం, ధాన్యాలు, పానీయాలతో మనుష్యులు పితామహ బ్రహ్మను ఉద్దేశించి చేసే పూజ ‘లౌకికీ భక్తి’గా భావించబడుతుంది.

Verse 11

वेदमंत्रहविर्भागैः क्रिया या वैदिकी स्मृता

వేదమంత్రాలు మరియు హవిస్సు యొక్క యథోచిత భాగాలతో నిర్వహించబడే కర్మనే ‘వైదిక’ క్రియగా స్మరించబడింది.

Verse 12

दर्शे च पौर्णमास्यां च कर्त्तव्यं चाग्निहोत्रजम् । प्राशनं दक्षिणादानं पुरोडाश इति क्रिया

అమావాస్య, పౌర్ణమి రోజుల్లో అగ్నిహోత్రసంబంధ కర్మ చేయవలెను—అర్పణాన్ని ప్రాశనం చేయడం, దక్షిణాదానం, పురోడాశ అర్పణం; ఇదే విధి.

Verse 13

इष्टिर्धृतिः सोमपानं याज्ञियं कर्म सर्वशः । ऋग्यजुः सामजाप्यानि संहिताध्ययनानि च । क्रियते ब्रह्माणमुद्दिश्य सा भक्तिर्वेदिकोच्यते

ఇష్టి, ధృతి, సోమపానం మరియు సమస్త యాజ్ఞిక కర్మలు; ఋక్-యజుః-సామ జపం, సంహితాధ్యయనం—ఇవి బ్రహ్మను ఉద్దేశించి చేయబడితే అది ‘వైదికీ భక్తి’గా చెప్పబడుతుంది.

Verse 14

प्राणायामपरो नित्यं ध्यानवान्विजितेंद्रियः । भैक्ष्यभक्षी व्रती चापि सर्वप्रत्याहृतेंद्रियः

నిత్యం ప్రాణాయామంలో నిమగ్నుడై, ధ్యానవంతుడై, ఇంద్రియజయుడై; భిక్షాహారిగా, వ్రతధారిగా, సమస్త ఇంద్రియాలను ప్రత్యాహరించినవాడే నియమబద్ధ సాధకుడు.

Verse 15

धारणं हृदये कृत्वा ध्यायमानः प्रजेश्वरम् । हृत्पद्मकर्णिकासीनं रक्तवर्णं सुलोचनम्

హృదయంలో ధారణ స్థిరపరచి అతడు ప్రజేశ్వరుడు (ప్రజాపతి/బ్రహ్మ)ను ధ్యానిస్తాడు—హృదయపద్మ కర్ణికపై ఆసీనుడై, రక్తవర్ణుడై, సులోచనుడై।

Verse 16

पश्यन्नुद्द्योतितमुखं ब्रह्माणं सुकटीतटम् । रक्तवर्णं चतुर्बाहुं वरदाभयहस्तकम् । एवं यश्चिंतयेद्देवं ब्रह्मभक्तः स उच्यते

ప్రకాశించే ముఖముతో, సుందర కటి-ప్రదేశముతో ఉన్న బ్రహ్మను దర్శించు—రక్తవర్ణుడు, చతుర్భుజుడు, వరదాభయ హస్తములు కలవాడు। ఈ విధంగా దేవుని చింతించువాడు బ్రహ్మభక్తుడని చెప్పబడును।

Verse 17

विधिं च शृणु मे देवि यः स्मृतः क्षेत्रवासिनाम्

హే దేవీ, క్షేత్రవాసులకు నిర్దేశించిన ఆచారవిధిని నా నుండి వినుము।

Verse 18

निर्ममा निरहंकारा निःसंगा निष्परिग्रहाः । चतुर्वर्गेपि निःस्नेहाः समलोष्टाश्मकांचनाः

వారు మమకారము, అహంకారము లేనివారు; అసంగులు, అపరిగ్రహులు; చతుర్వర్గాల పట్ల కూడా ఆసక్తిలేనివారు; మట్టిగడ్డ, రాయి, బంగారం సమానమని భావించువారు।

Verse 19

भूतानां कर्मभिर्नित्यं त्रिविधैरभयप्रदाः । प्राणायामपरा नित्यं परध्यानपरायणाः

వారు భూతజనులకు నిత్యం త్రివిధ కర్మల ద్వారా అభయాన్ని ప్రసాదిస్తారు; ఎల్లప్పుడూ ప్రాణాయామంలో నిమగ్నులై, పరదేవుడు/పరముని ధ్యానంలో పరాయణులై ఉంటారు।

Verse 20

जापिनः शुचयो नित्यं यतिधर्मक्रियापराः । सांख्ययोगविधिज्ञा ये धर्मविच्छिन्नसंशयाः

వారు జపసాధకులు, నిత్య శుచులు, యతి-ధర్మక్రియలలో నిమగ్నులు; సాంఖ్యయోగ విధులను తెలిసినవారు, ధర్మసంబంధ సందేహాలు ఛేదింపబడినవారు।

Verse 21

ब्रह्मपूजारता नित्यं ते विप्राः क्षेत्रवासिनः । तैर्यथा पूजनीयो वै बालरूपी पितामहः

క్షేత్రవాసులైన ఆ విప్రులు నిత్యం బ్రహ్మపూజలో రతులు; వారి చేత బాలరూపంగా ప్రత్యక్షమైన పితామహుడు బ్రహ్మను యథావిధిగా పూజించవలెను।

Verse 22

तथाहं कीर्त्तयिष्यामि शृणुष्वैकमनाः प्रिये । स्नात्वा तु विमले तीर्थे शुक्लांबरधरः शुचिः । पूजोपहारसंयुक्तस्ततो ब्रह्माणमर्चयेत्

అందువల్ల నేను వివరిస్తాను—ప్రియమా, ఏకాగ్రచిత్తంతో విను. విమల తీర్థంలో స్నానం చేసి, శ్వేత వస్త్రాలు ధరించి, శుచిగా ఉండి, పూజోపహారాలతో కూడి తరువాత బ్రహ్మను అర్చించాలి।

Verse 23

पूर्वं संस्नाप्य विधिना पंचामृतरसोदकैः । गोमूत्रं गोमयं क्षीरं दधि सर्पिः कुशोदकम्

ముందుగా విధిపూర్వకంగా పంచామృత ద్రవాలతో (దేవతకు) స్నానం చేయించాలి—గోమూత్రం, గోమయం, క్షీరం, దధి, సర్పిస్ (నెయ్యి) మరియు కుశోదకం।

Verse 24

गायत्र्या गृह्य गोमूत्रं गंधद्वारेति गोमयम् । आप्यायस्वेति च क्षीरं दधिक्राव्णेति वै दधि

గాయత్రీ మంత్రంతో గోమూత్రాన్ని గ్రహించాలి; ‘గంధద్వార’ మంత్రంతో గోమయాన్ని; ‘ఆప్యాయస్వ’ మంత్రంతో క్షీరాన్ని; మరియు ‘దధిక్రావ్ణ’ మంత్రంతో దధిని—ఇదే విధి।

Verse 25

तेजोऽसि शुक्रमित्याज्यं देवस्य त्वा कुशोदकम् । आपोहिष्ठेति मंत्रेण पंचगव्येन स्नापयेत्

‘తేజోఽసి శుక్రమ్’ మంత్రంతో నెయ్యి, ‘దేవస్య త్వా’ మంత్రంతో కుశోదకం గ్రహించి; ‘ఆపోహిష్ఠా’ మంత్రంతో పంచగవ్యముతో దేవునికి స్నానం చేయించాలి।

Verse 26

कपिलापंचगव्येन कुशवारियुतेन च । स्नापयेन्मंत्रपूतेन ब्रह्मस्नानं हि तत्स्मृतम्

కపిలా గోవు పంచగవ్యాన్ని కుశజలంతో కలిపి, మంత్రపూతం చేసి దేవునికి స్నానం చేయించాలి; ఇదే ‘బ్రహ్మస్నానం’ అని ప్రసిద్ధం।

Verse 27

वर्षकोटिसहस्रैस्तु यत्पापं समुपार्जितम् । सुरज्येष्ठं तु संस्नाप्य दहेत्सर्वं न संशयः

వేల కోట్ల సంవత్సరాల్లో కూడబెట్టిన ఏ పాపమైనా, సురజ్యేష్ఠుడు (దేవులలో శ్రేష్ఠుడు)కు స్నానం చేయించితే అది అంతా దగ్ధమవుతుంది; సందేహం లేదు।

Verse 28

एवं संस्नाप्य विधिना ब्रह्माणं बालरूपिणम् । कर्पूरागरुतोयेन ततः संस्नापयेद्द्विजः

ఇలా విధిగా బాలరూప బ్రహ్మను స్నానం చేయించి, తరువాత ద్విజుడు కర్పూరం మరియు అగరు సువాసన కలిగిన నీటితో మళ్లీ స్నానం చేయించాలి।

Verse 29

एवं कृत्वार्च्चयेद्देवं गायत्रीन्यासयोगतः । मूर्ध्नः पादतलं यावत्प्रणवं विन्यसेद्बुधः

ఇలా చేసి గాయత్రీ-న్యాసయోగ ప్రకారం దేవుని ఆరాధించాలి; జ్ఞాని శిరస్సు నుండి పాదతలము వరకు ప్రణవ న్యాసాన్ని స్థాపించాలి।

Verse 30

तकारं विन्यसेन्मूर्ध्नि सकारं मुखमण्डले । विकारं कंठदेशे तु तुकारं चांगसंधिषु

మస్తకశిఖరంపై ‘త’ అక్షరాన్ని, ముఖమండలంలో ‘స’ అక్షరాన్ని న్యసించాలి. కంఠదేశంలో ‘వి’ని, అవయవసంధులపై ‘తు’ని స్థాపించాలి.

Verse 31

वकारं हृदि मध्ये तु रेकारं पार्श्वयोर्द्वयोः । णिकारं दक्षिणे कुक्षौ यकारं वामसंज्ञिते

హృదయమధ్యంలో ‘వ’ అక్షరాన్ని, రెండు పార్శ్వాలలో ‘రే’ అక్షరాన్ని న్యసించాలి. కుడి కుక్షిలో ‘ణి’ని, ఎడమ భాగంలో ‘య’ని స్థాపించాలి.

Verse 32

भकारं कटिनाभिस्थं गोकारं पार्श्वयोर्द्वयोः । देकारं जानुनोर्न्यस्य वकारं पादपद्मयोः

కటి-నాభి ప్రాంతంలో ‘భ’ అక్షరాన్ని, రెండు పార్శ్వాలలో ‘గో’ అక్షరాన్ని న్యసించాలి. మోకాళ్లపై ‘దే’ని ఉంచి, పద్మపాదాలపై ‘వ’ అక్షరాన్ని స్థాపించాలి.

Verse 33

स्यकारमंगुष्ठयोर्न्यस्य धीकारमुरसि न्यसेत् । मकारं जानुमूले तु हि कारं गुह्यमाश्रितम्

బొటనవేళ్లపై ‘స్య’ అక్షరాన్ని న్యసించి, వక్షస్థలంలో ‘ధీ’ని స్థాపించాలి. తరువాత మోకాలి మూలంలో ‘మ’ని, గుహ్యప్రదేశంలో ‘హి’ అక్షరాన్ని నియమించాలి.

Verse 34

धिकारं हृदये न्यस्य योकारं चाधरोष्ठके । योकारं च तथैवान्यमुत्तरोष्ठे न्यसेत्सुधीः

హృదయంలో ‘ధి’ అక్షరాన్ని న్యసించి, క్రింది పెదవిపై ‘యో’ని స్థాపించాలి. అలాగే మరొక ‘యో’ని పై పెదవిపై కూడా జ్ఞాని న్యసించాలి.

Verse 35

नकारं नासिकाग्रे तु प्रकारं नेत्रमाश्रितम् । चोकारं च भ्रुवोर्मध्ये दकारं प्राणमाश्रितम्

‘న’ అక్షరాన్ని నాసికాగ్రంలో స్థాపించాలి; ‘ప్ర’ ను నేత్రంలో ఆశ్రయింపజేయాలి. ‘చో’ ను భ్రూమధ్యంలో, ‘ద’ ను ప్రాణంలో నిలుపాలి.

Verse 36

यात्कारं च ललाटांते विन्यसेद्वै सुरेश्वरि । न्यासं कृत्वाऽत्मनो देहे देवे कुर्यात्तथा प्रिये

హే సురేశ్వరి! లలాటాంతంలో ‘యాత్’ అక్షరాన్ని విన్యసించాలి. స్వదేహంలో న్యాసం చేసి, హే ప్రియే, అదే విధంగా దేవతలోనూ చేయాలి.

Verse 37

सर्वोपहारसंपन्नं कृत्वा सम्यङ्निरीक्षयेत् । कुंकुमागरुकर्पूरचंदनेन विमिश्रितम्

సర్వ ఉపహారాలతో సమృద్ధిగా సిద్ధం చేసి, దానిని సమ్యక్‌గా పరిశీలించాలి; అది కుంకుమ, అగరు, కర్పూరం, చందనం కలిపినదై ఉండాలి.

Verse 38

गंधतोयैरुपस्कृत्य गायत्र्या प्रणवेन च । प्रोक्षयेत्सर्वद्रव्याणि पश्चादर्चनमारभेत्

సుగంధ జలంతో ఉపస్కరించి, గాయత్రీ మరియు ప్రణవం (ఓం) తో సమస్త ద్రవ్యాలను ప్రోక్షించాలి; అనంతరం అర్చన ప్రారంభించాలి.

Verse 39

दिव्यै पुष्पैः सुगंधैश्च मालतीकमलादिभिः । अशोकैः शतपत्रैश्च बकुलैः पूजयेत्क्रमात्

మాలతి, కమలం మొదలైన దివ్య సుగంధ పుష్పాలతో, అలాగే అశోక, శతపత్ర మరియు బకుల పుష్పాలతో క్రమంగా పూజించాలి.

Verse 40

कृष्णागरुसुधूपेन घृतदीपैस्तथोत्तमैः । ततः प्रदापयेत्तत्र नैवेद्यं विविधं क्रमात्

కృష్ణ అగరు యొక్క ఉత్తమ ధూపముతోను, శ్రేష్ఠమైన ఘృతదీపములతోను పూజించి, తరువాత క్రమముగా అక్కడ నానావిధ నైవేద్యమును సమర్పించాలి।

Verse 41

खण्डलड्डुकश्रीवेष्टकांसाराशोकपल्लवैः । स्वस्तिकोल्लिपिकादुग्धा तिलवेष्टकिलाटिकाम्

ఖండలడ్డులు, శుభవేష్టనములు, పాత్రసమూహము, అశోక పల్లవములు, అలాగే స్వస్తిక లిపికి దుగ్ధము మరియు తిలవేష్టిత కిలాటికా మొదలైనవి అర్పించాలి।

Verse 42

फलानि चैव पक्वानि मूलमंत्रेण दापयेत् । ऋग्वेदं च यजुर्वेदं सामवेदं च पूजयेत्

మూలమంత్రంతో పండిన ఫలములను అర్పించాలి; అలాగే ఋగ్వేదం, యజుర్వేదం, సామవేదం లను కూడా పూజించాలి।

Verse 43

ज्ञानं वैराग्यमैश्वर्यं धर्मं संपूजयेद्बुधः । ईशानादिक्रमाद्देवि दिशासु विदिशासु च

విద్వాన్ ఉపాసకుడు జ్ఞానం, వైరాగ్యం, ఐశ్వర్యం, ధర్మం—ఇవన్నీ సమ్యకంగా పూజించాలి; దేవీ, ఈశాన దిశ నుండి క్రమంగా దిశలలోను విదిశలలోను।

Verse 44

चतुर्द्दशविद्यास्थानानि ब्रह्मणोऽग्रे प्रपूजयेत् । हृदयानि ततो न्यस्य देवस्य पुरतः क्रमात्

బ్రహ్ముని సమక్షంలో పద్నాలుగు విద్యాస్థానములను ముందుగా పూజించాలి; తరువాత ‘హృదయ’ మంత్రాలను క్రమంగా న్యాసం చేసి దేవుని ముందర స్థాపించాలి।

Verse 45

आपोहिष्ठेति ऋगियं हृदयं परिकीर्त्तितम् । ऋतं सत्यं शिखा प्रोक्ता उदुत्यं नेत्रमादिशेत्

‘ఆపో హి ష్ఠా…’ అనే ఋగ్వేద మంత్రం హృదయంగా ప్రకటించబడింది. ‘ఋతం సత్యం…’ శిఖగా చెప్పబడింది; ‘ఉదు త్యం…’ నేత్రంగా వినియోగించవలెను.

Verse 46

चित्रं देवानामित्येवं सर्वलोकेषु विश्रुतम् । ब्रह्मंस्ते छादयामीति कवचं समुदाहृतम्

‘చిత్రం దేవానాం…’ అనే మంత్రం సమస్త లోకాలలో ప్రసిద్ధమై కవచంగా ప్రకటించబడింది. ‘బ్రహ్మంస్తే ఛాదయామి’ రక్షాకవచ ఆవరణంగా జపించబడుతుంది.

Verse 47

भूर्भुवः स्वरितीरेश पूजनं परिकीर्तितम् । गायत्र्या पूजयेद्देवमोंकारेणाभिमंत्रितम्

ఓ తీరేశ్వరా! ‘భూర్భువః స్వః’ తో పూజనం చెప్పబడింది. ఓంకారంతో అభిమంత్రించి గాయత్రితో దేవుని పూజించవలెను.

Verse 48

प्रणवेनापरान्सर्वानृग्वेदादीन्प्रपूजयेत् । गायत्री परमो मंत्रो वेदमाता विभावरी

ప్రణవం (ఓం) తో ఋగ్వేదాది ఇతర సమస్తాన్ని విధివిధానంగా పూజించవలెను. గాయత్రీ పరమ మంత్రం, వేదమాత, ప్రకాశమయి.

Verse 49

गायत्र्यक्षरतत्त्वैस्तु ब्रह्माणं यस्तु पूजयेत् । उपोष्य पंचदश्यां तु स याति परमं पदम्

గాయత్రీ అక్షరతత్త్వాలతో బ్రహ్మను పూజించి, పంచదశి నాడు ఉపవాసం చేసే వాడు పరమ పదాన్ని పొందును.

Verse 50

संसारसागरं घोरमुत्तितीर्षुर्द्विजो यदि । प्रभासे कार्त्तिके मासि ब्रह्माणं पूजयेत्सदा

ఒక ద్విజుడు ఈ ఘోర సంసారసాగరాన్ని దాటాలని కోరితే, ప్రభాసక్షేత్రంలో కార్త్తికమాసంలో నిత్యం బ్రహ్మదేవుని పూజించాలి।

Verse 51

यस्य दर्शनमात्रेण अश्वमेध फलं लभेत् । कस्तं न पूजयेद्विद्वान्प्रभासे बालरूपिणम्

యావనిని కేవలం దర్శించడమే అశ్వమేధ యాగఫలాన్ని ఇస్తుందో, ప్రభాసంలో ఆ బాలరూప ప్రభువును ఏ జ్ఞాని పూజించడు?

Verse 52

यस्यैकदिवसप्रांते सदेवासुरमानवाः । विलयं यांति देवेशि कस्तं न प्रतिपूजयेत्

హే దేవేశీ! యావనికి ఒకే దినాంతంలో దేవులు, అసురులు, మనుష్యులు అందరూ లయమవుతారో, అతనిని ఎవరు మహా భక్తితో పూజించరు?

Verse 53

पिता यः सर्वदेवानां भूतानां च पितामहः । यस्मादेष स तैः पूज्यो ब्राह्मणैः क्षेत्रवासिभिः

యావరు సమస్త దేవతలకు తండ్రి, సమస్త భూతాలకు పితామహుడో, అందువల్ల ఆయనను దేవతలూ, ఈ పుణ్యక్షేత్రంలో నివసించే బ్రాహ్మణులూ పూజించవలెను।

Verse 54

रुद्ररूपी विश्वरूपी स एव भुवनेश्वरः । पौर्णमास्यामुपोषित्वा ब्रह्माणं जगतां पतिम् । अर्चयेद्यो विधानेन सोऽश्वमेधफलं लभेत्

ఆయన రుద్రరూపుడు, విశ్వరూపుడు—అదే భువనేశ్వరుడు. పౌర్ణమినాడు ఉపవాసముండి విధివిధానంగా జగత్పతి బ్రహ్మదేవుని అర్చించువాడు అశ్వమేధఫలాన్ని పొందును।

Verse 55

कार्त्तिके मासि देवस्य रथयात्रा प्रकीर्त्तिता । यां कृत्वा मानवो भक्त्या याति ब्रह्मसलोकताम्

కార్త్తిక మాసంలో దేవుని రథయాత్ర ప్రసిద్ధమైంది. దానిని భక్తితో చేసినవాడు బ్రహ్మలోకాన్ని పొందుతాడు.

Verse 56

कार्त्तिके मासि देवेशि पौर्णमास्यां चतुर्मुखम् । मार्गेण चर्मणा सार्द्धं सावित्र्या च परंतपः

హే దేవేశి! కార్త్తిక పౌర్ణమినాడు చతుర్ముఖ బ్రహ్మదేవుని సావిత్రితో కలిసి, నియత మార్గయాత్రతోను చర్మావరణంతోను, హే పరంతప, ఆరాధించాలి.

Verse 57

भ्रामयेन्नगरं सर्वं नानावाद्यैः समन्वितम् । स्थापयेद्भ्रामयित्वा तु सकलं नगरं नृपः

నానావిధ వాద్యాలతో కూడి సమస్త నగరాన్ని శోభాయాత్రగా పరిభ్రమింపజేయాలి; పరిభ్రమింపజేసిన తరువాత రాజు సమస్త నగరాన్ని యథాస్థానంలో స్థాపించాలి.

Verse 58

ब्राह्मणान्भोजयित्वाग्रे शांडिलेयं प्रपूज्य च । आरोपयेद्रथे देवं पुण्यवादित्रनिःस्वनैः

ముందుగా బ్రాహ్మణులకు భోజనం పెట్టి, శాండిలేయుని విధిగా పూజించి, తరువాత పుణ్య వాద్యాల మంగళనాదాల మధ్య దేవుని రథంపై అధిరోహింపజేయాలి.

Verse 59

रथाग्रे शांडिलीपुत्रं पूजयित्वा विधानतः । ब्राह्मणान्वाचयित्वा च कृत्वा पुण्याहमंगलम्

రథం ముందుభాగంలో శాండిలీపుత్రుని విధిగా పూజించి, బ్రాహ్మణులతో ఆశీర్వచన పఠనం చేయించి, ‘పుణ్యాహ’ మంగళక్రియను నిర్వహించాలి.

Verse 60

देवमारोपयित्वा तु रथे कुर्यात्प्रजागरम् । नानाविधैः प्रेक्षणकैर्ब्रह्मशेषैश्च पुष्कलैः

దేవతను రథంపై అధిరోహింపజేసి రాత్రంతా జాగరణ చేయాలి; నానావిధ పవిత్ర ప్రదర్శనలతోను, బ్రాహ్మణవిధి తరువాత పవిత్రమైన ‘బ్రహ్మశేష’ నైవేద్యాలను సమృద్ధిగా సమర్పించాలి।

Verse 61

नारोढव्यं रथे देवि शूद्रेण शुभमिच्छता । नाधर्मेण विशेषेण मुक्त्वैकं भोजकं प्रिये

ఓ దేవీ, శుభాన్ని కోరుకునే శూద్రుడు రథంపై ఎక్కకూడదు. అలాగే అధర్మమార్గంలో ఏ కార్యమూ చేయకూడదు—ప్రియే, ఈ కర్మకు నియమితుడైన ఒక్క భోజక సేవకుడు మాత్రమే అపవాదం.

Verse 62

ब्रह्मणो दक्षिणे पार्श्वे सावित्रीं स्थापयेत्प्रिये । भोजकं वामपार्श्वे तु पुरतः पंकजं न्यसेत्

ప్రియే, బ్రహ్మదేవుని కుడి పార్శ్వంలో సావిత్రిని స్థాపించాలి; ఎడమ పార్శ్వంలో భోజక సేవకుణ్ని, ముందుగా కమలాన్ని ఉంచాలి।

Verse 63

एवं तूर्यनिनादैश्च शंखशब्दैश्च पुष्कलैः । भ्रामयित्वा रथं देवि पुरं सर्वं च दक्षिणम् । स्वस्थाने स्थापयेद्भूयः कृत्वा नीराजनं बुधः

ఇలా వాద్యనినాదాలు, శంఖధ్వనులు సమృద్ధిగా వినిపించగా, ఓ దేవీ, రథాన్ని నగరమంతా దక్షిణావర్తంగా శుభదిశలో తిప్పి, జ్ఞాని నైరాజనం (ఆరతి) చేసి మళ్లీ తన స్థానంలో స్థాపించాలి।

Verse 64

य एवं कुरुते यात्रां भक्त्या यश्चापि पश्यति । रथं वाऽकर्षयेद्यस्तु स गच्छेद्ब्रह्मणः पदम्

ఎవడు భక్తితో ఈ విధంగా యాత్ర (రథయాత్ర) నిర్వహిస్తాడో, ఎవడు దానిని దర్శిస్తాడో, లేదా ఎవడు రథాన్ని లాగుతాడో—అతడు బ్రహ్మపదాన్ని (బ్రహ్మలోకాన్ని) పొందుతాడు।

Verse 65

यो दीपं धारयेत्तत्र ब्रह्मणो रथपृष्ठगः । पदेपदेऽश्वमेधस्य स फलं विंदते महत्

అక్కడ బ్రహ్మదేవుని రథపీఠంపై నిలిచి దీపాన్ని ధరించువాడు, ప్రతి అడుగున అశ్వమేధ యజ్ఞపు మహాఫలాన్ని పొందును।

Verse 66

यो न कारयते राजा रथयात्रां तु ब्रह्मणः । स पच्यते महादेवि रौरवे कालमक्षयम्

హే మహాదేవీ, బ్రహ్మదేవుని రథయాత్రను నిర్వహింపజేయని రాజు రౌరవ నరకంలో అక్షయకాలం బాధపడును।

Verse 67

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन राष्ट्रस्य क्षेममिच्छता । रथयात्रां विशेषेण स्वयं राजा प्रवर्त्तयेत्

కాబట్టి రాజ్యక్షేమాన్ని కోరే రాజు సమస్త ప్రయత్నంతో, ప్రత్యేకంగా తానే ఈ రథయాత్రను ప్రారంభింపవలెను।

Verse 68

प्रतिपद्ब्राह्मणांश्चापि भोजयेद्वि धिवत्सुधीः । वासोभिरहतैश्चापि गन्धमाल्यानुलेपनैः

ప్రతిపద రోజున వివేకి విధివిధానంగా బ్రాహ్మణులకు భోజనం పెట్టి, కొత్త వస్త్రాలు, సుగంధ ద్రవ్యాలు, మాలలు, అనులేపనాలతో సత్కరించవలెను।

Verse 69

कार्त्तिके मास्यमावास्यां यस्तु दीपप्रदीपनम् । शालायां ब्रह्मणः कुर्यात्स गच्छेत्परमं पदम्

కార్తిక మాస అమావాస్యనాడు బ్రహ్మదేవుని శాలలో దీపాలను వెలిగించువాడు పరమపదాన్ని పొందును।

Verse 70

उत्सवेषु च सर्वेषु सर्वकाले विशेषतः । पूजयेयुरिमं विप्रा ब्रह्माणं जगतां गुरुम्

అన్ని ఉత్సవాలలోను, నిజంగా సర్వకాలమందు విశేషంగా, బ్రాహ్మణులు జగద్గురువైన ఈ బ్రహ్మదేవుని పూజించవలెను।

Verse 71

यथाकृत्यप्रयोगेण सम्यक्छ्रद्धा समन्विताः । पूज्यो दिव्योपचारेण यथावित्तानुसारतः

విధి ప్రకారం సమ్యక్‌ శ్రద్ధతో కూడి, తన సామర్థ్యానుసారంగా దివ్య ఉపచారాలతో ఆయనను పూజించవలెను।

Verse 72

एवं ते कथितं देवि पूजामाहात्म्यमुत्तमम् । प्रभासक्षेत्रमाहात्म्यं ब्रह्मणः बालरूपिणः

హే దేవీ! ఈ విధంగా నేను నీకు పూజ యొక్క ఉత్తమ మహాత్మ్యాన్ని తెలిపితిని—బాలరూపుడైన బ్రహ్మదేవుని ప్రభాసక్షేత్ర మహాత్మ్యమును।

Verse 73

तस्याहं कथयिष्यामि नाम्नामष्टोत्तरं शतम् । प्रदत्त्वा च पठित्वा च यज्ञायुतफलं लभेत्

ఇప్పుడు నేను ఆయన అష్టోత్తర శత నామాలను ప్రకటించెదను। దీనిని యోగ్యునికి దానమిచ్చి, తానే పఠిస్తే, పదివేల యజ్ఞఫలము లభించును।

Verse 74

गायत्र्या लक्षजाप्येन सम्यग्जप्तेन यत्फलम् । तत्फलं समवाप्नोति स्तोत्रस्यास्य उदीरणात्

గాయత్రి లక్షజపాన్ని సమ్యక్‌గా జపించిన ఫలము ఏదో, ఈ స్తోత్రాన్ని ఉచ్చరించుటవలన అదే ఫలము లభించును।

Verse 75

इदं स्तोत्रवरं दिव्यं रहस्यं पापनाशनम् । न देयं दुष्टबुद्धीनां निन्दकानां तथैव च

ఈ ఉత్తమ స్తోత్రము దివ్యమైనది, గోప్యమైనది, పాపనాశకమైనది. దుష్టబుద్ధిగలవారికీ నిందకులకీ దీనిని ఇవ్వకూడదు.

Verse 76

ब्राह्मणाय प्रदातव्यं श्रोत्रियाय महात्मने । विष्णुना हि पुरा पृष्टं ब्रह्मणः स्तोत्रमुत्त्मम्

ఇది బ్రాహ్మణునికి—వేదపారంగతుడైన శ్రోత్రియ మహాత్మునికి—ఇవ్వవలెను. ఎందుకంటే పూర్వకాలంలో విష్ణువు బ్రహ్ముని ఈ ఉత్తమ స్తోత్రమును గురించి ప్రశ్నించాడు.

Verse 77

केषुकेषु च स्थानेषु देवदेव पितामह । संचिन्त्यस्तन्ममाचक्ष्व त्वं हि सर्वविदुत्तम

హే దేవదేవా, హే పితామహా! ఏ ఏ స్థలాలలో, ఏ ఏ తీర్థాలలో నిన్ను ధ్యానించవలెను? ఆలోచించి నాకు చెప్పుము; నీవు సర్వజ్ఞులలో ఉత్తముడవు.

Verse 78

ब्रह्मोवाच । पुष्करेऽहं सुरश्रेष्ठो गयायां प्रपितामहः । कान्यकुब्जे वेदगर्भो भृगुक्षेत्रे चतुर्मुखः

బ్రహ్ముడు పలికెను—పుష్కరంలో నేను ‘సురశ్రేష్ఠ’గా, గయాలో ‘ప్రపితామహ’గా ప్రసిద్ధుడను. కాన్యకుబ్జంలో నేను ‘వేదగర్భ’ను, భృగుక్షేత్రంలో ‘చతుర్ముఖ’ను.

Verse 79

कौबेर्यां सृष्टिकर्ता च नन्दिपुर्यां बृहस्पतिः । प्रभासे बालरूपी च वाराणस्यां सुरप्रियः

కౌబేరీలో నేను ‘సృష్టికర్త’, నందీపురీలో ‘బృహస్పతి’. ప్రభాసంలో నేను బాలరూపుడను, వారాణసీలో ‘సురప్రియ’గా ప్రసిద్ధుడను.

Verse 80

द्वारावत्यां चक्रदेवो वैदिशे भुवनाधिपः । पौंड्रके पुण्डरीकाक्षः पीताक्षो हस्तिनापुरे

ద్వారావతీలో నేను చక్రదేవుడను; వైదిశలో భువనాధిపుడను. పౌండ్రకంలో నేను పుండరీకాక్షుడను; హస్తినాపురంలో పీతాక్షుడనై ప్రసిద్ధుడను.

Verse 81

जयंत्यां विजयश्चासौ जयन्तः पुरुषोत्तमे । वाडेषु पद्महस्तोऽहं तमोलिप्ते तमोनुदः

జయంతీలో నేను విజయుడనై ప్రసిద్ధుడను; పురుషోత్తమంలో జయంతుడను. వాడలో నేను పద్మహస్తుడను; తమోలిప్తలో తమోనుదుడు—అంధకారనాశకుడు.

Verse 82

आहिच्छत्र्यां जनानंदः काञ्चीपुर्यां जनप्रियः । कर्णाटस्य पुरे ब्रह्मा ऋषिकुण्डे मुनिस्तथा

ఆహిచ్ఛత్రాలో నేను జనానందుడు—ప్రజలకు ఆనందదాతను; కాంచీపురీలో నేను జనప్రియుడు—ప్రజలకు ప్రియమైనవాడను. కర్ణాట నగరంలో నేను బ్రహ్మను; ఋషికుండంలో మునిరూపంగా పూజింపబడుతాను.

Verse 83

श्रीकण्ठे श्रीनिवासश्च कामरूपे शुभंकरः । उच्छ्रियाणे देवकर्त्ता स्रष्टा जालंधरे तथा

శ్రీకంఠంలో నేను శ్రీనివాసుడను; కామరూపంలో నేను శుభంకరుడు—మంగళప్రదాత. ఉచ్ఛ్రియాణంలో నేను దేవకర్తృ—దేవుల కర్త; జాలంధరంలో నేను స్రష్ట—సృష్టికర్తను.

Verse 84

मल्लिकाख्ये तथा विष्णुर्महेन्द्रे भार्गवस्तथा । गोनर्दः स्थविराकारे ह्युज्जयिन्यां पितामहः

మల్లికాఖ్యలో నేను విష్ణువును; మహేంద్రంలో నేను భార్గవుడను. గోనర్దలో నేను స్థవిరాకారంగా ప్రత్యక్షమవుతాను; ఉజ్జయినీలో నేను పితామహరూపంగా పూజింపబడుతాను.

Verse 85

कौशांब्यां तु महादेवो ह्ययोध्यायां तु राघवः । विरंचिश्चित्रकूटे तु वाराहो विन्ध्यपर्वते

కౌశాంబీలో నేను మహాదేవుణ్ని; అయోధ్యలో నేను రాఘవుడు (శ్రీరాముడు). చిత్రకూటంలో నేను విరంచి (బ్రహ్మ); వింధ్యపర్వతంపై నేను వరాహుడను.

Verse 86

गंगाद्वारे सुरश्रेष्ठो हिमवन्ते तु शंकरः । देहिकायां स्रुचाहस्तः पद्महस्तस्तथाऽर्बुदे

గంగాద్వారంలో నేను దేవశ్రేష్ఠుడను; హిమవంతంలో నేను శంకరుడను. దేహికాలో నేను స్రుచాహస్తుడు (కరచులి-ధారి); అర్బుదంలో నేను పద్మహస్తుడు (కమలధారి).

Verse 87

वृन्दावने पद्मनेत्रः कुश हस्तश्च नैमिषे । गोपक्षेत्रे च गोविन्दः सुरेन्द्रो यमुनातटे

వృందావనంలో నేను పద్మనేత్రుడు (కమలనయనుడు); నైమిషంలో నేను కుశహస్తుడు (కుశధారి). గోపక్షేత్రంలో నేను గోవిందుడు; యమునాతీరంలో నేను సురేంద్రుడు, దేవాధిపతి.

Verse 88

भागीरथ्यां पद्मतनुर्जनानन्दो जनस्थले । कौंकणे च स मध्वक्षः काम्पिल्ये कनकप्रभः

భాగీరథీ తీరంలో నేను పద్మతను, కమలస్వరూపుడను; జనస్థలంలో నేను జనానందుడు. కొంకణంలో నేను మధ్వక్షుడు; కాంపిల్యంలో నేను కనకప్రభ, స్వర్ణదీప్తుడను.

Verse 89

खेटके चान्नदाता च शंभुश्चैव क्रतुस्थले । लंकायां चैव पौलस्त्यः काश्मीरे हंसवाहनः

ఖేటకంలో నేను అన్నదాత, అన్నప్రదాతను; క్రతుస్థలంలో నేను శంభువు. లంకలో నేను పౌలస్త్యుడు; కాశ్మీరంలో నేను హంసవాహనుడు, హంసారూఢుడు.

Verse 90

वसिष्ठश्चार्बुदे चैव नारदश्चोत्पलावने । मेधके श्रुतिदाता च प्रयागे यजुषां पतिः

అర్బుదంలో నేను వసిష్ఠుడను; ఉత్పలావనంలో నేను నారదుడను. మేధకంలో నేను శ్రుతిదాతను—పవిత్ర విద్యను ప్రసాదించువాడను; ప్రయాగంలో నేను యజుర్వేదాధిపతిని.

Verse 91

शिवलिंगे सामवेदो मर्कटे च मधुप्रियः । नारायणश्च गोमन्ते विदर्भायां द्विज प्रियः

శివలింగంలో ఆయన సామవేదరూపంగా స్తుతింపబడతాడు; మర్కటంలో మధుప్రియ అని పిలువబడతాడు. గోమంతంలో ఆయన నారాయణుడు; విదర్భలో ద్విజప్రియ—ద్విజులకు ప్రియుడు—అని ప్రసిద్ధుడు.

Verse 92

अंकुलके ब्रह्मगर्भो ब्रह्मवाहे सुतप्रियः । इन्द्रप्रस्थे दुराधर्षश्चंपायां सुरमर्दनः

అంకులకంలో ఆయన బ్రహ్మగర్భ అని పిలువబడతాడు; బ్రహ్మవాహంలో సుతప్రియ. ఇంద్రప్రస్థంలో ఆయన దురాధర్ష—అజేయుడు—మరియు చంపాయాంలో సురమర్దన—శత్రుబలాన్ని మర్దించువాడు—అని ప్రసిద్ధుడు.

Verse 93

विरजायां महारूपः सुरूपो राष्ट्रवर्धने । कदंबके जनाध्यक्षो देवाध्यक्षः समस्थले

విరజాయాంలో ఆయన మహారూపుడు; రాష్ట్రవర్ధనంలో సురూపుడు. కదంబకంలో ఆయన జనాధ్యక్ష—ప్రాణుల అధిపతి—మరియు సమస్థలంలో దేవాధ్యక్ష—దేవుల అధిపతి—అని పిలువబడతాడు.

Verse 94

गंगाधरो रुद्रपीठे सुपीठे जलदः स्मृतः । त्र्यंबके त्रिपुरारिश्च श्रीशैले च त्रिलोचनः

రుద్రపీಠంలో ఆయన గంగాధరుడు; సుపీಠంలో జలద అని స్మరించబడతాడు. త్ర్యంబకంలో ఆయన త్రిపురారి, మరియు శ్రీశైలంలో త్రిలోచనుడు—త్రినేత్రధారి శివుడు—అని ఆరాధింపబడతాడు.

Verse 95

महादेवः प्लक्षपुरे कपाले वेधनाशनः । शृङ्गवेरपुरे शौरिर्निमिषे चक्रधारकः

ప్లక్షపురంలో ఆయన మహాదేవుడిగా పూజింపబడుతాడు; కపాలంలో వేదనాశనుడు. శృంగవేరపురంలో శౌరి, నిమిషలో చక్రధారకుడని కీర్తింపబడుతాడు॥

Verse 96

नन्दिपुर्यां विरूपाक्षो गौतमः प्लक्षपादपे । माल्यवान्हस्तिनाथे तु द्विजेन्द्रो वाचिके तथा

నందిపురిలో ఆయన విరూపాక్షుడు; ప్లక్షవృక్షసన్నిధిలో గౌతముడు. హస్తినాథలో మాల్యవాన్, వాచికలో ద్విజేంద్రుడని పూజింపబడుతాడు॥

Verse 97

इन्द्रपुर्यां दिवानाथो भूतिकायां पुरंदरः । हंसबाहुश्च चन्द्रायां चंपायां गरुडप्रियः

ఇంద్రపురిలో ఆయన దివానాథుడు; భూతికాలో పురందరుడు. చంద్రాలో హంసబాహువు, చంపాలో గరుడప్రియుడని ప్రసిద్ధి॥

Verse 98

महोदये महायक्षः सुयज्ञः पूतके वने । सिद्धेश्वरे शुक्लवर्णो विभायां पद्मबोधकः

మహోదయంలో ఆయన మహాయక్షుడు; పూతకే వనంలో సుయజ్ఞుడు. సిద్ధేశ్వరంలో శుక్లవర్ణుడు, విభాలో పద్మబోధకుడని కీర్తి॥

Verse 99

देवदारुवने लिंगी उदकेथ उमापतिः । विनायको मातृस्थाने अलकायां धनाधिपः

దేవదారు వనంలో ఆయన లింగీ; ఉదకేథలో ఉమాపతి. మాతృస్థానంలో వినాయకుడు, అలకాలో ధనాధిపుడిగా పూజింపబడుతాడు॥

Verse 100

त्रिकूटे चैव गोविंदः पाताले वासुकिस्तथा । कोविदारे युगाध्यक्षः स्त्रीराज्ये च सुरप्रियः

త్రికూటంలో నేను గోవిందుడను; పాతాళంలో వాసుకినై ఉంటాను. కోవిదారంలో యుగాధ్యక్షుడను, స్త్రీరాజ్యంలో సురప్రియుడను—దేవులకు ప్రియమైనవాడను.

Verse 101

पूर्णगिर्यां सुभोगश्च शाल्मल्यां तक्षकस्तथा । अमरे पापहा चैव अंबिकायां सुदर्शनः

పూర్ణగిరిలో నేను సుభోగుడను; శాల్మలీలో తక్షకుడను. అమరలో పాపహా—పాపనాశకుడు—మరియు అంబికాలో సుదర్శనుడను.

Verse 102

नरवाप्यां महावीरः कान्तारे दुर्गनाशनः । पद्मवत्यां पद्मगृहो गगने मृगलाञ्छनः

నరవాపీలో నేను మహావీరుడను; కాంతారంలో దుర్గనాశనుడు—కష్టనాశకుడు. పద్మవతీలో పద్మగృహుడు, గగనంలో మృగలాంఛనుడను.

Verse 103

अष्टोत्तरं नामशतं यत्रैतत्परिपठ्यते । तत्रैव मम सांनिध्यं त्रिसंध्यं मधुसूदन

ఈ అష్టోత్తర నామశతం (108 నామాలు) ఎక్కడ సంపూర్ణంగా పారాయణం చేయబడుతుందో, అక్కడే—ఓ మధుసూదన—త్రిసంధ్యలలో నా సాన్నిధ్యం నిలిచి ఉంటుంది.

Verse 104

तेषामपि यस्त्वेकं पश्येद्वै बालरूपिणम् । सर्वेषां लभते पुण्यं पूर्वोक्तानां च वेधसाम्

ఆ రూపాలలోనూ ఎవడైనా బాలరూపధారిని ఒక్కసారి దర్శించినా, అతడు ముందుగా చెప్పబడిన సమస్త దివ్య ప్రకటనల పుణ్యాన్ని పొందుతాడు.

Verse 105

एतैर्यो नामभिः कृष्ण प्रभासे स्तौति मां सदा । स्थानं मे विजयं लब्ध्वा मोदते शाश्वतीः समाः

హే కృష్ణా! ప్రభాసక్షేత్రంలో ఈ నామాలతో నన్ను నిత్యం స్తుతించువాడు నా విజయధామాన్ని పొందీ శాశ్వత సంవత్సరాలు ఆనందిస్తాడు।

Verse 106

मानसं वाचिकं चैव कायिकं चैव दुष्कृतम् । तत्सर्वं नाशमायाति मम स्तोत्राऽनु कीर्तनात्

మనసా, వాచా, కాయముచేత చేసిన సమస్త దుష్కృతములు నా స్తోత్రాన్ని భక్తితో అనుకీర్తించుటవలన నశించిపోతాయి।

Verse 107

पुष्पोपहौरर्धूपैश्च ब्राह्मणानां च तर्पणैः । ध्यानेन च स्थिरेणाशु प्राप्यते यत्फलं नरैः । तत्फलं समवाप्नोति मम स्तोत्रानु कीर्तनात्

పుష్పార్పణలు, ఉపహారాలు, ధూపములు, బ్రాహ్మణ తర్పణము మరియు స్థిర ధ్యానముచేత మనుష్యులు త్వరగా పొందే ఫలమేదో, అదే ఫలం నా స్తోత్రానుకీర్తనమువలన లభిస్తుంది।

Verse 108

ब्रह्महत्यादिपापानि इह लोके कृतान्यपि । अकामतः कामतो वा तानि नश्यंति तत्क्षणात्

బ్రహ్మహత్యాది పాపములు—ఈ లోకంలో చేసినవైనా—అకామతః గానీ కామతః గానీ, అవి తక్షణమే నశించిపోతాయి।

Verse 109

इदं स्तोत्रं ममाभीष्टं शृणुयाद्वा पठेच्च वा । स मुक्तः पातकैः सर्वैः प्राप्नुयान्महदीप्सितम्

ఈ స్తోత్రము నాకు అత్యంత ప్రియము. దీనిని వినువాడైనా చదువువాడైనా, సమస్త పాతకముల నుండి విముక్తుడై మహత్తరమైన ఇష్టఫలమును పొందుతాడు।

Verse 110

अन्यद्रहस्यं ते वच्मि शृणु कृष्ण यथार्थतः

నేను నీకు మరొక గూఢోపదేశాన్ని చెబుతాను; ఓ కృష్ణా, యథార్థంగా, సత్యస్వరూపంగా వినుము।

Verse 111

आग्नेयं तु यदा ऋक्षं कार्तिक्यां भवति क्वचित् । महती सा तिथिर्ज्ञेया प्रभासे मम वल्लभा

కార్తికీ వ్రతంలో ఎప్పుడైనా ఆగ్నేయ నక్షత్రం కలిసివస్తే, ఆ తిథి మహత్తరమని తెలుసుకో—ప్రభాసంలో అది నాకు ప్రియమైనది।

Verse 112

प्राजापत्यं यदा ऋक्षं तिथौ तस्यां भवेद्यदि । सा महाकार्तिकी पुण्या देवानामपि दुर्लभा

అదే తిథినాడు ప్రాజాపత్య నక్షత్రం ఉంటే, ఆ కార్తికీ పరమ మహత్తరమైన పుణ్య ‘మహాకార్తికీ’ అవుతుంది—దేవులకు కూడా దుర్లభం।

Verse 113

मंदे वार्के गुरौ वाऽपि कार्तिकी कृत्तिकायुता । तत्राश्वमेधिकं पुण्यं दृष्ट्वा वै बालरूपिणम्

శని, సూర్య లేదా గురు యోగంలోనైనా, కార్తికీ కృత్తికాతో యుక్తమైతే, బాలరూప భగవంతుని దర్శనంతో అశ్వమేధ యజ్ఞసమాన పుణ్యం లభిస్తుంది।

Verse 114

विशाखासु यदा सूर्यः कृत्तिकासु च चन्द्रमाः । स योगः पद्मको नाम प्रभासे दुर्लभो हरे

సూర్యుడు విశాఖలో, చంద్రుడు కృత్తికలో ఉన్నప్పుడు ఏర్పడే సంయోగం ‘పద్మక-యోగం’ అని ప్రసిద్ధం—ఓ హరీ, ప్రభాసంలో అది దుర్లభం।

Verse 115

तस्मिन्योगे नरो दृष्ट्वा प्रभासे बालरूपिणम् । पापकोटियुतो वाऽपि यमलोकं न पश्यति

ఆ యోగములోనే ప్రభాసక్షేత్రంలో బాలరూపుడైన ప్రభువును దర్శించిన మనిషి, కోటి పాపాలతో కూడినవాడైనా యమలోకాన్ని చూడడు।

Verse 116

ईश्वर उवाच । इत्येवं कथितं स्तोत्रं ब्रह्मणा हरये पुनः । मया तव समाख्यातं माहात्म्यं ब्रह्मदैवतम्

ఈశ్వరుడు పలికెను—ఇలా బ్రహ్మ హరికి మళ్లీ ఈ స్తోత్రాన్ని చెప్పెను; నేను నీకు బ్రహ్మసమ్మతమైన దివ్య మహాత్మ్యాన్ని వివరించితిని।

Verse 117

सर्वपापहरं नृणां श्रुतं सर्वार्थसाधकम् । भूमिदानं च दातव्यं तत्र यात्राफलेप्सुभिः

ఇది వినుట మనుష్యుల సమస్త పాపాలను హరిస్తుంది, సమస్తార్థాలను సిద్ధింపజేస్తుంది. అక్కడ యాత్రాఫలాన్ని కోరువారు భూమిదానమును కూడా చేయవలెను।

Verse 118

कमंडलुः श्वेतवस्त्रं महादानानि षोडश । तत्रैव देवि देयानि ब्रह्मणे बालरूपिणे

కమండలువు, తెల్ల వస్త్రము మరియు షోడశ మహాదానములు—ఓ దేవీ, అవి అక్కడే బాలరూప ప్రభువు నిమిత్తం బ్రాహ్మణునికి ఇవ్వవలెను।

Verse 119

महापर्वणि संप्राप्ते कुर्युः पारायणं द्विजाः । सर्वे ते ब्राह्मणा देवि क्षेत्रमध्यनिवासिनः

మహాపర్వము వచ్చినప్పుడు ద్విజులు పారాయణము చేయవలెను. ఓ దేవీ, ఆ బ్రాహ్మణులందరూ ఈ క్షేత్రమధ్యములోనే నివసించుచున్నారు।