Adhyaya 182

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो भृगुः श्रिया चैव समेतः कच्छपं गतः । अभिनन्द्य यथान्यायमुवाच वचनं शुभम्

శ్రీమార్కండేయుడు పలికెను—అనంతరం భృగువు శ్రీతో కలిసి కచ్ఛపుని వద్దకు వెళ్లెను. యథావిధిగా అభివాదం చేసి శుభవచనములను పలికెను।

Verse 2

त्वया धृता धरा सर्वा तथा लोकाश्चराचराः । तथैव पुण्यभावत्वात्स्थितस्तत्र महामते

నీ చేతనే సమస్త భూమి ధరించబడింది; అలాగే చరాచరములైన సమస్త లోకములు కూడా. నీ పుణ్యస్వభావమువలన, ఓ మహామతీ, నీవు అక్కడే సుస్థిరంగా నిలిచియున్నావు।

Verse 3

चातुर्विद्यस्य संस्थानं करोमि रमया सह । यदि त्वं मन्यसे देव तदादेशय मां विभो

రమాతో కలిసి చాతుర్విద్యకు ఒక సంస్థానము (ఆసనం) స్థాపించదలచితిని. అది నీకు సమ్మతమైతే, ఓ దేవా, ఓ విభో, నన్ను ఆజ్ఞాపించుము।

Verse 4

कूर्म उवाच । एवमेव द्विजश्रेष्ठ मम नामाङ्कितं पुरम् । भविष्यति महत्कालं ममोपरि सुसंस्थितम्

కూర్ముడు పలికెను—“అలాగే జరుగును, ఓ ద్విజశ్రేష్ఠా! నా నామముతో అంకితమైన ఒక పురము ఏర్పడును. అది మహాకాలము నా మీద సుస్థిరంగా నిలిచియుండును।”

Verse 5

अचलं सुस्थिरं तात न भीः कार्या सुलोचने । एतच्छ्रुत्वा शुभं वाक्यं कच्छपस्य मुखाच्च्युतम्

“ఇది అచలముగా, అత్యంత సుస్థిరముగా ఉండును, ఓ తాత! ఓ సులోచనే, భయపడవలసిన అవసరం లేదు।” కచ్ఛపుని ముఖమునుండి వచ్చిన ఈ శుభవాక్యమును విని…

Verse 6

हृष्टस्तुष्टः श्रिया सार्द्धं पद्मयोनिसुतो भृगुः । अभीचि उदये प्राप्ते कृतकौतुकमङ्गलः

అప్పుడు పద్మయోని (బ్రహ్మ) కుమారుడైన భృగువు, శ్రీ (లక్ష్మీ)తో కలిసి హర్షితుడై తృప్తిచెంది, అభీచి ఉదయమునకు శుభముహూర్తము వచ్చినప్పుడు, కౌతుక-మంగళకర్మలను (కలశాది) నిర్వహించెను।

Verse 7

नन्दने वत्सरे माघे पञ्चम्यां भरतर्षभ । शस्ते तु ह्युत्तरायोगे कुम्भस्थे शशिमण्डले

నందన సంవత్సరంలో, మాఘమాస పంచమినాడు, ఓ భరతశ్రేష్ఠా! శుభ ఉత్తరాయణయోగంలో, చంద్రమండలం కుంభరాశిలో స్థితమై ఉండగా…

Verse 8

रेवाया उत्तरे तीरे गम्भीरे चाभिवारुणि । प्रागुदक्प्रवणे देशे कोटितीर्थसमन्वितम्

రేవా (నర్మదా) నదికి ఉత్తర తీరంలో, గంభీరమైన జలసమృద్ధ ప్రాంతంలో, తూర్పు మరియు జలదిశ వైపు వాలిన దేశంలో—కోటితీర్థసమన్వితంగా ఉన్నది।

Verse 9

क्रोशप्रमाणं तत्क्षेत्रं प्रासादशतसंकुलम् । अचिरेणैव कालेन तपोबलसमन्वितः । विचिन्त्य विश्वकर्माणं चकार भृगुसत्तमः

ఆ క్షేత్రం ఒక క్రోశ పరిమాణంగా విస్తరించి, వందల ప్రాసాదాలతో నిండివుండెను. కొద్ది కాలంలోనే, తపోబలసంపన్నుడైన భృగుశ్రేష్ఠుడు విశ్వకర్మను ధ్యానించి దానిని నిర్మింపజేశాడు।

Verse 10

ब्राह्मणा वेदविद्वांसः क्षत्रिया राज्यपालकाः । वैश्या वृत्तिरतास्तत्र शूद्राः शुश्रूषकास्त्रिषु

అక్కడ బ్రాహ్మణులు వేదవిద్వాంసులు, క్షత్రియులు రాజ్యపాలకులు, వైశ్యులు తమ వృత్తిలో నిమగ్నులు, శూద్రులు మూడు (ఉన్నత వర్ణాల) సేవలో నిమగ్నులై ఉండిరి।

Verse 11

एवं श्रिया वृतं क्षेत्रं परमानन्दनन्दितम् । निर्मितं भृगुणा तात सर्वपातकनाशनम् । इति भृगुकच्छोत्पत्तिः

ఇలా శ్రీతో ఆవృతమై, పరమానందాన్ని ప్రసాదించి, సమస్త పాతకాలను నశింపజేసే ఆ క్షేత్రం, ఓ తాతా! భృగువలన నిర్మింపబడెను. ఇట్లు భృగుకచ్ఛోత్పత్తి వృత్తాంతం.

Verse 12

मार्कण्डेय उवाच । ततः कालेन महता कस्मिंश्चित्कारणान्तरे । देवलोकं जगामाशु लक्ष्मीरृषिसमागमे

మార్కండేయుడు పలికెను—తదుపరి ఎంతో కాలం గడిచిన తరువాత, ఒక మధ్యవర్తి కారణం వల్ల, ఋషుల సమాగమ సమయంలో లక్ష్మీ త్వరగా దేవలోకానికి వెళ్లింది।

Verse 13

समर्प्य कुञ्चिकाट्टालं भृगवे ब्रह्मवादिने । पालयस्व यथार्थं वै स्थानकं मम सुव्रत

తాళం చెవి మరియు ద్వారపాలకత్వాన్ని బ్రహ్మవాది భృగువుకు సమర్పించి ఆమె పలికింది—హే సువ్రతా, నా నివాసస్థానాన్ని ధర్మానుసారంగా యథార్థంగా కాపాడు।

Verse 14

देवकार्याण्यशेषाणि कृत्वा श्रीः पुनरागता । आजगाम रमा देवी भृगुकच्छं त्वरान्विता

దేవకార్యాలన్నిటిని అవశేషం లేకుండా నిర్వహించి శ్రీ (రమా) మళ్లీ తిరిగివచ్చింది; త్వరం కలిగిన దేవీ రమా భృగుకచ్ఛానికి చేరింది।

Verse 15

प्रार्थितं कुञ्चिकाट्टालं स्वगृहं सपरिग्रहम् । भृगुर्यदा तदा पार्थ मिथ्या नास्ति तदा वदत

తాళం చెవి, గడియ, అలాగే స్వగృహం సపరిగ్రహంగా—ఇలా కోరబడినది భృగువు ఎప్పుడు చెప్పునో, అప్పుడు హే పార్థ (రాజా), ‘ఇది అసత్యం కాదు’ అని ప్రకటించు।

Verse 16

एव विवादः सुमहान्संजातश्च नरेश्वर । ममेति मम चैवेति परस्परसमागमे

ఇలా, హే నరేశ్వరా, పరస్పరం ఎదురైనప్పుడు ‘నాదే! నాదే!’ అని పలుకుతూ మహా వివాదం ఏర్పడింది।

Verse 17

ततः कालेन महता भृगुणा परमर्षिणा । चातुर्विद्यप्रमाणार्थं चकार महतीं स्थितिम्

అనంతరం మహాకాలం గడిచిన తరువాత పరమర్షి భృగువు చాతుర్విద్యకు ప్రమాణార్థంగా మహత్తరమైన నిర్ణయవ్యవస్థను స్థాపించాడు।

Verse 18

अस्मदीयं यथा सर्वं नगरं मृगलोचने । चातुर्विद्या द्विजाः सर्वे तथा जानन्ति सुन्दरि

హే మృగలోచనే సుందరి, ఈ సమస్త నగరం మనదని ఎలా చెప్పబడుతుందో, అలాగే చాతుర్విద్యలో నిపుణులైన సమస్త ద్విజులు కూడా అట్లే తెలుసుకొనుచున్నారు।

Verse 19

श्रीरुवाच । प्रमाणं मम विप्रेन्द्र चातुर्वण्या न संशयः । मदीयं वा त्वदीयं वा कथयन्तु द्विजोत्तमाः

శ్రీ పలికెను—హే విప్రేంద్రా, చాతుర్వర్ణ్యమే నా ప్రమాణము; ఇందులో సందేహము లేదు. ఇది నాదా నీదా అని శ్రేష్ఠ ద్విజులు చెప్పుగాక।

Verse 20

ततः समस्तैर्विबुधैः सम्प्रधार्य परस्परम् । द्विधा तैर्वाक्स्थलं दृष्ट्वा ब्राह्मणा नृपसंहितम्

అప్పుడు సమస్త పండితులు పరస్పరం ఆలోచించి, రెండు పక్షాలనూ పరిశీలించి, రాజసభలో బ్రాహ్మణులు తీర్పు ప్రకటించారు।

Verse 21

अष्टादशसहस्राणि नोचुर्वै किंचिदुत्तरम् । अष्टादशसहस्रेषु भृगुकोपभयान्नृप । उक्तं च तालकं हस्ते यस्य तस्येदमुत्तरम्

పద్దెనిమిది వేల మంది ఏ సమాధానమూ పలకలేదు. ఆ పద్దెనిమిది వేలలో, హే నృపా, భృగువు కోపభయంతో వారు ఇలా అన్నారు—“యావనికి చేతిలో తాళకము (గడియ) ఉందో, ఇదీ అతనిదే; ఇదే తీర్పు।”

Verse 22

एतच्छ्रुत्वा तु सा देवी निगमं नैगमैः कृतम् । क्रोधेन महताविष्टा शशाप द्विजपुंगवान्

ఇది విని—పండితులు నిర్మించిన ఆ ‘నిగమం’ను గూర్చి—ఆ దేవి ఘోర క్రోధంతో ఆవిష్టమై శ్రేష్ఠ ద్విజులను శపించింది।

Verse 23

श्रीदेव्युवाच । यस्मात्सत्यं समुत्सृज्य लोभोपहतमानसैः । मदीयं लोपितं स्थानं तस्माच्छृण्वन्तु मे गिरम्

శ్రీదేవి పలికింది—‘సత్యాన్ని విడిచి, లోభంతో మూర్ఛితమైన మనస్సులతో వారు నా యథార్థ స్థానాన్ని లుప్తం చేశారు; కనుక నా వాక్యాన్ని వినుగాక।’

Verse 24

त्रिपौरुषा भवेद्विद्या त्रिपुरुषं न भवेद्धनम् । न द्वितीयस्तु वो वेदः पठितो भवति द्विजाः

‘విద్య మూడు తరాల వరకే నిలుస్తుంది; ధనం మూడు పురుషులకైనా నిలవదు. ఓ ద్విజులారా, మీచేత రెండవ వేదం అధ్యయనం కాబోదు।’

Verse 25

गृहाणि न द्विभौमानि न च भूतिः स्थिरा द्विजाः । पक्षपातेन वो धर्मो न च निःश्रेयभावतः

‘మీ గృహాలు ద్విభౌమంగా దృఢంగా నిలవవు; ఓ ద్విజులారా, మీ భూతి (సంపద) స్థిరంగా ఉండదు. మీ ధర్మం పక్షపాతంతో నడుస్తుంది, నిఃశ్రేయస భావంతో కాదు।’

Verse 26

इष्टो गोत्रजनः कश्चिल्लोभेनावृतमानसः । न च द्वैधं परित्यज्य ह्येकं सत्यं भविष्यति

‘లోభంతో కప్పబడిన మనస్సు గల ఏదో ప్రియ గోత్రజనుడూ ఎదురు నిలుస్తాడు. ద్వైతాన్ని విడిచిపెట్టకపోతే ఏకనిష్ఠ సత్యం కలుగదు।’

Verse 27

अद्यप्रभृति सर्वेषामहङ्कारो द्विजन्मनाम् । न पिता पुत्रवाक्येन न पुत्रः पितृकर्मणि

ఈ రోజు నుంచీ సమస్త ద్విజులలో అహంకారమే ప్రబలుతుంది. తండ్రి కుమారుని మాట వినడు; కుమారుడు తండ్రి కర్తవ్యమార్గాన్ని అనుసరించడు।

Verse 28

अहङ्कारकृताः सर्वे भविष्यन्ति न संशयः । इति शप्त्वा रमादेवी तदैव च दिवं ययौ

అందరూ అహంకారవశులైపోతారు—ఇందులో సందేహం లేదు. ఇలా శపించి రమాదేవి వెంటనే స్వర్గానికి వెళ్లింది।

Verse 29

ततो गतायां वै लक्ष्म्यां देवा ब्रह्मर्षयोऽमलाः । क्रोधलोभमिदं स्थानं तेऽपि चोक्त्वा दिवं ययुः

లక్ష్మీ వెళ్లిన తరువాత నిర్మల దేవులు, బ్రహ్మర్షులు—‘ఈ స్థలం క్రోధలోభాలతో నిండింది’ అని చెప్పి వారూ స్వర్గానికి వెళ్లారు।

Verse 30

गतां दृष्ट्वा ततो देवीमृषींश्चैव तपोधनान् । भृगुश्च परमेष्ठी स विषादमगमत्परम् । प्रसादयामास पुनः शङ्करं त्रिपुरान्तकम्

దేవి వెళ్లిపోవడాన్ని, తపోధన ఋషులు కూడా నిష్క్రమించడాన్ని చూసి పరమేష్ఠి భృగువు ఘోర విషాదంలో మునిగాడు. తరువాత అతడు మళ్లీ త్రిపురాంతక శంకరుని ప్రసన్నం చేయుటకు యత్నించాడు।

Verse 31

तपसा महता पार्थ ततस्तुष्टो महेश्वरः । उवाच वचनं काले हर्षयन् भृगुसत्तमम्

ఓ పార్థా, మహాతపస్సుతో సంతుష్టుడైన మహేశ్వరుడు సమయానుసారం వాక్యములు పలికాడు; అవి శ్రేష్ఠ ముని భృగువును ఆనందింపజేశాయి।

Verse 32

किं विषण्णोऽसि विप्रेन्द्र किं वा सन्तापकारणम् । मयि प्रसन्नेऽपि तव ह्येतत्कथय मेऽनघ

హే విప్రేంద్రా! నీవెందుకు విషణ్ణుడవు? నీ సంతాపానికి కారణమేమిటి? నేను నీపై ప్రసన్నుడనై ఉన్నా, హే అనఘా, అది నాకు చెప్పు.

Verse 33

भृगुरुवाच । शापयित्वा द्विजान्सर्वान्पुरा लक्ष्मीर्विनिर्गता । अपवित्रमिदं चोक्त्वा ततो देवा विनिर्गताः

భృగువు అన్నాడు—పూర్వం సమస్త ద్విజులను శపించి లక్ష్మీ దేవి వెళ్లిపోయింది. తరువాత ‘ఇది అపవిత్రం’ అని చెప్పి దేవతలూ అక్కడి నుంచి నిష్క్రమించారు.

Verse 34

ईश्वर उवाच । पुरा मया यथा प्रोक्तं तत्तथा न तदन्यथा । क्रोधस्थानमसंदेहं तथान्यदपि तच्छृणु

ఈశ్వరుడు అన్నాడు—పూర్వం నేను ఎలా చెప్పానో అలాగే ఉంది; వేరేలా కాదు. ఇది నిస్సందేహంగా క్రోధస్థానం; దీనిగురించి ఇంకొక విషయమూ విను.

Verse 35

तत्र स्थानसमुद्भूता महद्भयविवर्जिताः । ब्राह्मणा मत्प्रसादेन भविष्यन्ति न संशयः

అక్కడ ఆ స్థలమునుండే జనించిన బ్రాహ్మణులు మహాభయరహితులై నా ప్రసాదంతో నిశ్చయంగా అవుతారు; సందేహం లేదు.

Verse 36

वेदविद्याव्रतस्नाताः सर्वशास्त्रविशारदाः । येऽपि ते शतसाहस्रास्त्वरिता ह्यागतास्त्विह

వేదవిద్యలో నిపుణులు, వ్రతాలు ఆచరించి స్నానసంస్కారంతో శుద్ధులైనవారు, సమస్త శాస్త్రాలలో విశారదులు—అటువంటి వారు లక్షల సంఖ్యలో కూడా త్వరిగా ఇక్కడికి వచ్చారు.

Verse 37

अपठस्यापि मूर्खस्य सर्वावस्थां गतस्य च । उत्तरादुत्तरं शक्रो दातुं न तु भृगूत्तम

అపఠితుడికైనా, మూర్ఖుడికైనా, అన్ని స్థితులకు పడిపోయినవాడికైనా—ఇంద్రుడు కూడా ఉత్తరోత్తరమైన వరాలను ఇవ్వలేడు; కాని ఓ భృగుశ్రేష్ఠా, నీవు మరింత ఉన్నతమైన వరాన్ని ప్రసాదించగలవు.

Verse 38

कोटितीर्थमिदं स्थानं सर्वपापप्रणाशनम् । अद्यप्रभृति विप्रेन्द्र भविष्यति न संशयः

ఈ స్థలం ‘కోటితీర్థం’గా ప్రసిద్ధి చెందును; ఇది సమస్త పాపాలను నశింపజేయును. ఓ విప్రేంద్రా, ఈ రోజు నుంచే నిస్సందేహంగా అట్లే జరుగును.

Verse 39

मत्प्रसादाद्देवगणैः सेवितं च भविष्यति । भृगुक्षेत्रे मृता ये तु कृमिकीटपतंगकाः

నా ప్రసాదముచేత ఇది దేవగణములచే సేవింపబడి పూజింపబడును. మరియు భృగుక్షేత్రంలో మరణించే కృములు, కీటకాలు, పతంగములు…

Verse 40

वासस्तेषां शिवे लोके मत्प्रसादाद्भविष्यति । वृषखाते नरः स्नात्वा पूजयित्वा महेश्वरम्

నా ప్రసాదముచేత వారికి శివలోకంలో నివాసం కలుగును. మరియు వృషఖాతలో స్నానం చేసి మహేశ్వరుని పూజించు మనిషి…

Verse 41

सर्वमेधस्य यज्ञस्य फलं प्राप्नोत्यसंशयम् । भृगुतीर्थे नरः स्नात्वा तर्पयेत्पितृदेवताः

అతడు నిస్సందేహంగా సర్వమేధ యజ్ఞఫలాన్ని పొందును. భృగుతీర్థంలో స్నానం చేసి మనిషి పితృదేవతలకు తర్పణం చేయవలెను.

Verse 42

तस्य ते द्वादशाब्दानि शान्तिं गच्छन्ति तर्पिताः । दधिक्षीरेण तोयेन घृतेन मधुना सह

ఇలా తర్పణంతో తృప్తి చెందిన పితృదేవతలు పన్నెండు సంవత్సరాలు శాంతిని పొందుతారు. దధి‑క్షీరమిశ్రిత జలంతో, ఘృతంతో, మధుతో కూడ తర్పణం చేయవలెను.

Verse 43

ये स्नपन्ति विरूपाक्षं तेषां वासस्त्रिविष्टपे । मत्प्रसादाद्द्विजश्रेष्ठ सर्वदेवानुसेवितम्

విరూపాక్షునికి స్నానం చేయించి తామూ స్నానం చేసేవారికి త్రివిష్టపం (స్వర్గం) లో నివాసం కలుగుతుంది. ఓ ద్విజశ్రేష్ఠా, నా ప్రసాదంతో ఆ లోకం సమస్త దేవతలచే సేవింపబడుతుంది.

Verse 44

भविष्यति भृगुक्षेत्रं कुरुक्षेत्रादिभिः समम् । मार्तण्डग्रहणे प्राप्ते यवं कृत्वा हिरण्मयम्

భృగుక్షేత్రం కురుక్షేత్రాది పుణ్యక్షేత్రాలకు సమానమైన పవిత్రతను పొందుతుంది. సూర్యగ్రహణం వచ్చినప్పుడు యవాన్ని స్వర్ణమయంగా చేసి దానంగా సమర్పించాలి.

Verse 45

दत्त्वा शिरसि यः स्नाति भृगुक्षेत्रे द्विजोत्तम । अविचारेण तं विद्धि संस्नातं कुरुजाङ्गले

ఓ ద్విజోత్తమా, భృగుక్షేత్రంలో శిరస్సుపై విధిగా అర్పణ చేసి స్నానం చేసే వానిని సందేహం లేకుండా తెలుసుకో—అతడు కురుజాంగల (కురుక్షేత్రం) లోనే సమ్యక్ స్నానం చేసినవాడే.

Verse 46

अहं चैव वसिष्यामि अम्बिका च मम प्रिया । सर्वदुःखापहा देवी नाम्ना सौभाग्यसुन्दरी

నేనూ ఇక్కడే నివసిస్తాను; నా ప్రియమైన అంబిక కూడా ఇక్కడే. ఆ దేవి సమస్త దుఃఖాలను హరించేది; ‘సౌభాగ్యసుందరి’ అనే నామంతో ప్రసిద్ధి పొందింది.

Verse 47

वसिष्यामि तया देव्या सहितो भृगुकच्छके । एवमुक्त्वा स्थितो देवो भृगुकच्छेऽम्बिका तथा

నేను ఆ దేవితో కలిసి భృగుకచ్ఛంలో నివసిస్తాను. ఇలా చెప్పి ప్రభువు భృగుకచ్ఛంలోనే నిలిచెను; అంబిక కూడా అలాగే అక్కడే నివసించెను.

Verse 48

भृगुस्तु स्वपुरं प्रायाद्ब्रह्मघोषनिनादितम् । ऋग्यजुःसामघोषेण ह्यथर्वणनिनादितम्

అప్పుడు భృగువు తన నగరానికి వెళ్లెను; అది బ్రహ్మఘోషంతో మార్మోగుచుండెను—ఋగ్, యజుః, సామ గానధ్వనులతోను, అథర్వ మంత్రనినాదంతోను ప్రతిధ్వనించుచుండెను.

Verse 49

तत्र तीर्थे तु यः स्नात्वा वृषमुत्सृजते नरः । स याति शिवसायुज्यमित्येवं शङ्करोऽब्रवीत्

ఆ తీర్థంలో ఎవడు స్నానం చేసి వృషభాన్ని ఉత్సర్గం (ధర్మదానం) చేస్తాడో, వాడు శివసాయుజ్యాన్ని పొందుతాడు—అని శంకరుడు పలికెను.

Verse 50

तत्र तीर्थे तु यः स्नात्वा चैत्रे मासि समाचरेत् । दद्याच्च लवणं विप्रे पूज्य सौभाग्यसुन्दरीम्

ఆ తీర్థంలో ఎవడు చైత్ర మాసంలో స్నానం చేసి విధిగా వ్రతాచరణ చేస్తాడో, వాడు బ్రాహ్మణునికి లవణదానం చేసి సౌభాగ్యసుందరీని పూజించాలి.

Verse 51

गोभूहिरण्यं विप्रेभ्यः प्रीयेतां ललिताशिवौ । न दुःखं दुर्भगत्वं च वियोगं पतिना सह

బ్రాహ్మణులకు గోవులు, భూమి, స్వర్ణం దానం చేయుటవలన లలితా-శివులు ప్రసన్నులగుదురు. అప్పుడు దుఃఖముండదు, దుర్భాగ్యముండదు, భర్తతో వియోగమూ ఉండదు.

Verse 52

प्राप्नोति नारी राजेन्द्र भृगुतीर्थाप्लवेन च । यस्तु नित्यं भृगुं देवं पश्येद्वै पाण्डुनन्दन

హే రాజేంద్రా, భృగు-తీర్థంలో స్నానం చేయుటవలన స్త్రీయు ఆ పుణ్యఫలములను పొందును. మరియు యెవడు నిత్యము దైవభృగువును దర్శించునో, హే పాండునందనా—

Verse 53

आ ब्रह्मसदनं यावत्तत्रस्थैर्दैवतैः सह । यत्फलं समवाप्नोति तच्छृणुष्व नृपोत्तम

బ్రహ్మసదనం వరకు, అక్కడ నివసించు దేవతలతో కూడ, అతడు పొందు ఫలమేదో—దానిని వినుము, హే నృపోత్తమా।

Verse 54

सुवर्णशृङ्गीं कपिलां पयस्विनीं साध्वीं सुशीलां तरुणीं सवत्साम् । दत्त्वा द्विजे सर्वव्रतोपपन्ने फलं च यत्स्यात्तदिहैव नूनम्

సువర్ణశృంగములు గల కపిల గోవును, పాలు సమృద్ధిగా ఉన్నదానిని, శాంతమైనదానిని, సుశీలమైనదానిని, యౌవనవతిని, దూడతో కూడినదానిని—సర్వవ్రతసంపన్న బ్రాహ్మణునికి దానమిచ్చిన ఫలము ఏదో, అది నిశ్చయంగా ఇక్కడే లభించును।

Verse 55

समाः सहस्राणि तु सप्त वै जले म्रियेल्लभेद्द्वादशवह्निमध्ये । त्यजंस्तनुं शूरवृत्त्या नरेन्द्र शक्रातिथ्यं याति वै मर्त्यधर्मा

హే నరేంద్రా, శూరవృత్తిని అనుసరించి దేహత్యాగం చేయు మానవుడు—జలంలో ఏడు సహస్ర సంవత్సరాలు మరణించినా గాని, లేదా ద్వాదశ అగ్నుల మధ్య అయినా—శక్రుడు (ఇంద్రుడు) అతిథ్య గౌరవాన్ని పొందును।

Verse 56

आख्यानमेतच्च सदा यशस्यं स्वर्ग्यं धन्यं पुत्र्यमायुष्यकारि । शृण्वंल्लभेत्सर्वमेतद्धि भक्त्या पर्वणि पर्वण्याजमीढस्सदैव

ఈ ఆఖ్యానం సదా యశస్సును ప్రసాదించును, స్వర్గప్రదము, ధన్యము, సంతానప్రదము, ఆయుష్షును వృద్ధి చేయునది. దీనిని భక్తితో వినువాడు—ప్రత్యేకించి పర్వదినములలో, పవిత్ర సందర్భములలో—ఈ ఫలములన్నిటినీ నిశ్చయంగా పొందును, హే అజమీಢవంశజా।

Verse 57

संन्यासं कुरुते यस्तु भृगुतीर्थे विधानतः । स मृतः परमं स्थानं गच्छेद्वै यच्च दुर्लभम्

విధివిధానముగా భృగుతీర్థంలో సన్న్యాసం స్వీకరించువాడు, మరణానంతరం దుర్లభమైన పరమపదాన్ని పొందును.

Verse 58

एतच्छ्रुत्वा भृगुश्रेष्ठो देवदेवेन भाषितम् । प्रहृष्टवदनो भूत्वा तत्रैव संस्थितो द्विजः

దేవదేవుడు పలికిన ఈ వాక్యములు విని భృగుశ్రేష్ఠుడైన ద్విజుడు హర్షవదనుడై అక్కడే నిలిచెను.

Verse 59

तिरोभावं गते देवे भृगुः श्रेष्ठो द्विजोत्तमः । स्वमूर्ति तत्र मुक्त्वा तु ब्रह्मलोकं जगाम ह

దేవుడు అంతర్ధానమైనప్పుడు, ద్విజోత్తముడైన భృగుశ్రేష్ఠుడు అక్కడే తన దేహాన్ని విడిచి బ్రహ్మలోకానికి వెళ్లెను.

Verse 60

भृगुकच्छस्य चोत्पत्तिः कथिता तव पाण्डव । संक्षेपेण महाराज सर्वपामप्रणाशनी

ఓ పాండవ మహారాజా! భృగుకచ్ఛ జన్మవృత్తాంతం నీకు సంక్షేపంగా చెప్పబడింది; ఇది సమస్త పాపనాశకము.

Verse 61

एतत्पुण्यं पापहरं क्षेत्रं देवेन कीर्तितम् । चतुर्युगसहस्रेण पितामहदिनं स्मृतम्

ఈ పుణ్యమయమైన పాపహర క్షేత్రాన్ని దేవుడు కీర్తించాడు; పితామహుడు (బ్రహ్మ) యొక్క ఒక దినము చతుర్యుగాల సహస్ర చక్రములని స్మృతిలో చెప్పబడింది.

Verse 62

प्राप्ते ब्रह्मदिने विप्रा जायते युगसम्भवः । न पश्यामि त्विदं क्षेत्रमिति रुद्रः स्वयं जगौ

హే విప్రులారా! బ్రహ్మదినం వచ్చినప్పుడు యుగాలు మళ్లీ ఉద్భవిస్తాయి; అయినా రుద్రుడు స్వయంగా పలికెను—“ఈ పుణ్యక్షేత్రాన్ని నేను ఎప్పుడూ దర్శనమునుండి విడువను।”

Verse 63

यः शृणोति त्विदं भक्त्या नारी वा पुरुषोऽपि वा । स याति परमं लोकमिति रुद्रः स्वयं जगौ

ఎవడు భక్తితో దీనిని వింటాడో—స్త్రీ అయినా పురుషుడైనా—అతడు పరమ లోకాన్ని పొందుతాడు; అని రుద్రుడు స్వయంగా ప్రకటించాడు।

Verse 64

देवखाते नरः स्नात्वा पिण्डदानादिसत्क्रियाम् । यां करोति नृपश्रेष्ठ तामक्षयफलां विदुः

హే నృపశ్రేష్ఠా! దేవఖాతలో స్నానం చేసి మనిషి పిండదానాది సత్క్రియలు ఏవైతే చేస్తాడో, అవి అక్షయఫలప్రదమని విదితము।

Verse 65

य इमं शृणुयाद्भक्त्या भृगुकच्छस्य विस्तरम् । कोटितीर्थफलं तस्य भवेद्वै नात्र संशयः

ఎవడు భక్తితో భృగుకచ్ఛమునకు సంబంధించిన ఈ విస్తృత వృత్తాంతాన్ని వింటాడో, అతనికి కోటి తీర్థఫలము లభిస్తుంది; ఇందులో సందేహం లేదు।

Verse 182

अध्याय

అధ్యాయము (అధ్యాయ సూచిక)।