Rig Veda 9.79.5: Mandala 9, Sukta 79, Mantra 5

Sukta 9.79

Devata: Soma Pavamāna (Indu)

Samhita Patha (Devanagari)

एवा त इन्दो सुभ्वं सुपेशसं रसं तुञ्जन्ति प्रथमा अभिश्रियः । निदंनिदं पवमान नि तारिष आविस्ते शुष्मो भवतु प्रियो मदः ॥

Transliteration

evā́ ta indo subhvā́ṃ su-péśasaṃ rásaṃ tuñjanti prathamā́ abhi-śríyaḥ | nídaṃ-nidaṃ pavamāna ní tāriṣa āvís te śúṣmo bhavatu priyó mádaḥ ||

Translation

ఇలానే, హే ఇందూ, మొదటి ‘అభిశ్రియః’ (ప్రథమ తేజస్సులు) నీ రసాన్ని పిండుతాయి—శుభకరం, సుసంఘటితం, సుందరరూపం. హే పవమానా, స్థాయి స్థాయిగా (నిదంనిదం) మమ్మల్ని దాటించు; నీ ‘శుష్మ’ (బలం) ప్రత్యక్షమగుగాక; నీ ప్రియ ‘మద’ (ఆనందోన్మాదం) మాలో నివసించుగాక.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• एवा: thus, just so
• एवा: —
• Type: Indeclinable
• Root: एव (निपात) + आ (उपसर्ग/निपात) → एवा (वैदिक)

• ते: to/for you
• ते: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• इन्दो: O Indu (Soma)
• इन्दो: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: इन्दु (प्रातिपदिक)

• सु-भ्वम्: good being/strength (goodly essence)
• सु-भ्वम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: भू/भ्व (धातु) → भ्व (कृदन्त-आधार) ; सु- (उपसर्ग)

• सु-पेशसम्: well-formed, beautiful
• सु-पेशसम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: पेशस् (प्रातिपदिक) ; सु- (उपसर्ग)

• रसम्: juice, sap
• रसम्: Karma
• Type: Noun
• Root: रस (प्रातिपदिक)

• तुञ्जन्ति: they press/impel
• तुञ्जन्ति: —
• Type: Verb
• Root: तुञ्ज् (धातु; ‘to press/impel, drive on’)

• प्रथमाḥ: the foremost (ones)
• प्रथमाḥ: Kartā
• Type: Adjective (substantivized)
• Root: प्रथम (प्रातिपदिक)

• अभि-श्रियः: the (approaching) splendours / fair ones
• अभि-श्रियः: Kartā
• Type: Noun
• Root: श्री (प्रातिपदिक; ‘splendour, beauty, prosperity’) ; अभि- (उपसर्ग)

• निदं-निदम्: again and again, at every turn
• निदं-निदम्: —
• Type: Indeclinable
• Root: निदं (अव्यय/अनुकरण; पुनरुक्ति)

• पवमान: O purifying one (Soma)
• पवमान: सम्बोधन
• Type: Participle (epithet)
• Root: पू (धातु ‘to purify’) → पवमान (शतृ/शानच्-प्रत्यय; वर्तमान कृदन्त)

• नि: down, forth (intensifier with verb)
• नि: —
• Type: Indeclinable
• Root: नि (उपसर्ग/अव्यय)

• तारिषः: may you carry (us) across / do you bring through
• तारिषः: —
• Type: Verb
• Root: तॄ (धातु ‘to cross over, carry through’)

• आविः: manifest, openly
• आविः: —
• Type: Indeclinable
• Root: आविस्/आविः (अव्यय)

• ते: your
• ते: सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• शुष्मः: might, vigor
• शुष्मः: Kartā
• Type: Noun
• Root: शुष्म (प्रातिपदिक)

• भवतु: let it be
• भवतु: —
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)

• प्रियः: dear, beloved
• प्रियः: Kartā (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: प्रिय (प्रातिपदिक)

• मदः: intoxication, exhilaration
• मदः: Kartā
• Type: Noun
• Root: मद (प्रातिपदिक)