Rig Veda Sukta 1
Mandala 7Sukta 125 Mantras

Sukta 1

Sukta 7.1

Rishi

Vasiṣṭha (traditional attribution for Mandala 7 opening hymns)

Devata

Agni

Chandas

Trishtubh (typical for RV 7.1; verify in critical edition)

ఋగ్వేదం 7.1 వసిష్ఠుని గ్రంథాన్ని ఆరంభిస్తూ, అరణుల నుండి అగ్నిని “జన్మింపజేసి” అతనిని గృహపతిగా (ఇంటి అధిపతిగా) మరియు యజ్ఞానికి యాజక-మధ్యవర్తిగా సింహాసనారూఢునిగా చేస్తుంది. స్తోత్రం అగ్నியின் ప్రత్యక్ష ప్రజ్వలనము, దూరమునకూడా కనిపించే కాంతి నుండి ప్రారంభమై, రాక్షసులు మరియు శత్రుత్వ శక్తుల నుండి రక్షణకై ప్రార్థనల వరకు సాగి, చివరికి కవి యొక్క బ్రహ్మన్‌ (పవిత్ర వాక్కు) ను అగ్ని ఉద్ధరించి, ఇవ్వడంలోనూ పొందడంలోనూ క్షేమాన్ని స్థిరపరచుగాక అని కోరుతూ ముగుస్తుంది.

Mantras

Mantra 1

अग्निं नरो दीधितिभिररण्योर्हस्तच्युती जनयन्त प्रशस्तम् । दूरेदृशं गृहपतिमथर्युम् ॥

మనుష్యులు తమ ప్రజ్వలన-చింతనలతో, రెండు అరణుల (అగ్ని-మంథన కఱ్ఱలు) నుండి ప్రశంసితుడైన అగ్నిని జనింపజేస్తారు—దూరం నుంచే దర్శనమయ్యేవాడు—గృహపతి, మరియు గృహాంతరంలో ఉన్న అథర్వన్-ఋత్విజ్.

Mantra 2

तमग्निमस्ते वसवो न्यृण्वन्त्सुप्रतिचक्षमवसे कुतश्चित् । दक्षाय्यो यो दम आस नित्यः ॥

ఆ అగ్నిని వసువులు ఇక్కడ స్థాపిస్తారు—సుస్పష్టంగా దర్శనమయ్యేవాడు—ఏ దిశ నుంచైనా వచ్చే సహాయార్థం; దక్షతకై వరణీయుడు అతడే, నిత్యం గృహంలో నివసించేవాడు.

Mantra 3

प्रेद्धो अग्ने दीदिहि पुरो नोऽजस्रया सूर्म्या यविष्ठ । त्वां शश्वन्त उप यन्ति वाजाः ॥

ప్రజ్వలితుడై, హే అగ్నే, మా ముందర దీదిపించు—అజస్రంగా, శక్తిమంతమైన జ్వాలతో, హే యవిష్ఠ; నీ వైపు బలసంపదలు నిత్యం సమీపిస్తూనే ఉంటాయి.

Mantra 4

प्र ते अग्नयोऽग्निभ्यो वरं निः सुवीरासः शोशुचन्त द्युमन्तः । यत्रा नरः समासते सुजाताः ॥

నీ నుంచే అగ్నులు అగ్నుల మధ్య ప్రవహిస్తాయి—ద్యుతిమంతంగా, సువీర (వీరబలంతో నిండిన)—అక్కడ సుజాత నరులు (శ్రేష్ఠజన్మ సాధకులు) ఏకమై సమరసంగా కూర్చుంటారు.

Mantra 5

दा नो अग्ने धिया रयिं सुवीरं स्वपत्यं सहस्य प्रशस्तम् । न यं यावा तरति यातुमावान् ॥

హే అగ్నీ, జాగ్రత ధియా (ప్రబుద్ధ చింతన) ద్వారా మాకు రయి ఇవ్వు—సువీర, ఉత్తమ స్వపత్య (సుగృహాధిపత్యం/సుప్రభుత్వం) మరియు ప్రశంసిత సమృద్ధి; ఎవరిని ఏ యాతుమావాన్ (మాయావి/జాదూకారి చోదకుడు) దాటలేడు, అధిగమించలేడు.

Mantra 6

उप यमेति युवतिः सुदक्षं दोषा वस्तोर्हविष्मती घृताची । उप स्वैनमरमतिर्वसूयुः ॥

ఆ సు-దక్ష (సుకుశలుడు) వద్దకు యువతి—రాత్రి మరియు ఉషా—హవిష్మతీ, ఘృతాచీ (నెయ్యిలాంటి మధుర గమనముతో)గా సమీపిస్తుంది; అలాగే అతని వద్దకు మనదైన అరమతి (అరమతి)—వసూయు (వసు/ఆధ్యాత్మిక ధనాన్ని కోరేది)—కూడా సమీపిస్తుంది.

Mantra 7

विश्वा अग्नेऽप दहारातीर्येभिस्तपोभिरदहो जरूथम् । प्र निस्वरं चातयस्वामीवाम् ॥

అగ్నీ! సమస్త శత్రుత్వ శక్తులను దహించివేయి—నీవు ఒకప్పుడు పాత జరూథం (జీర్ణక్షయం) దహించిన ఆ తపో-అగ్నులతోనే. స్పష్టమైన నినాదంతో మాపై దాడిచేసే వ్యాధిని తరిమివేయి.

Mantra 8

आ यस्ते अग्न इधते अनीकं वसिष्ठ शुक्र दीदिवः पावक । उतो न एभिः स्तवथैरिह स्याः ॥

అగ్నీ! ఎవరో నీకోసం నీ ప్రకాశమయ శక్తి యొక్క అగ్రభాగాన్ని ప్రజ్వలింపజేసినప్పుడు—హే వసిష్ఠ, శుక్ల, సదా దీదివ, పావక—ఈ మా స్తవాలతో నీవు ఇక్కడే మాతో ఉండుము; మా ‘అవతరణ/అవడం’ అనే క్షేత్రంలో ప్రవేశించి మాలో కార్యం చేయుము.

Mantra 9

वि ये ते अग्ने भेजिरे अनीकं मर्ता नरः पित्र्यासः पुरुत्रा । उतो न एभिः सुमना इह स्याः ॥

అగ్నీ! పితృుల వారసులైన మానవ మర్త్యులు అనేక స్థలాలలో నీ ప్రదర్శిత శక్తిలో తమ భాగాన్ని పొందారు; అలాగే ఈ ఉపాయాలతో నీవు ఇక్కడ మాతో సుమనస్సుతో ఉండుము; మా పురోగతికి సమ్మతి ఇవ్వుము.

Mantra 10

इमे नरो वृत्रहत्येषु शूरा विश्वा अदेवीरभि सन्तु मायाः । ये मे धियं पनयन्त प्रशस्ताम् ॥

వృత్ర-వధ యుద్ధాలలో ఈ నరులు (వీరులు) శూరులై ఉండుగాక; సమస్త అదేవీ మాయలు, కపటాలు నా మీద నుండి తొలగిపోవుగాక—నా ప్రశంసిత ‘ధీ’ (ఋత-ప్రేరిత బుద్ధి)ని బేరమాడి దోచుకొనేవారు, దొంగిలించేవారు దూరమగుగాక.

Mantra 11

मा शूने अग्ने नि षदाम नृणां माशेषसोऽवीरता परि त्वा । प्रजावतीषु दुर्यासु दुर्य ॥

అగ్నీ, మనుష్యుల శూన్యతలో మేము కూర్చోకూడదు; మా చుట్టూ ‘అవీరతా’ (వీరహీన స్థితి) నిన్ను ఆవరించకూడదు. ప్రజావంతమైన, స్థిరమైన గృహాలలో—ఓ ‘దుర్య’ (గృహరక్షకా)—నీవు మా నిలకడైన రక్షకుడవై ఉండు.

Mantra 12

यमश्वी नित्यमुपयाति यज्ञं प्रजावन्तं स्वपत्यं क्षयं नः । स्वजन्मना शेषसा वावृधानम् ॥

య whose యజ్ఞానికి అశ్వినౌ నిత్యం ఉపయాతి చేస్తారో—అతడు మా కొరకు ప్రజావంతమైన, ‘స్వపత్య’ (సత్య స్వామిత్వం/అధికారం) కలిగిన నివాసముగా కావుగాక. ‘స్వజన్మా’గా, తన ‘శేష’ (అవశిష్ట) బలంతో వృద్ధి చెందుతూ, పరిపూర్ణతను పొందుగాక.

Mantra 13

पाहि नो अग्ने रक्षसो अजुष्टात्पाहि धूर्तेरररुषो अघायोः । त्वा युजा पृतनायूँरभि ष्याम् ॥

హే అగ్నీ, ఋతానికి అంగీకరించని రాక్షసుల నుండి మమ్మల్ని కాపాడు; ధూర్తుడైన మోసగాడి నుండి, కోపంతో హాని చేసే దుష్టుని నుండి కూడా కాపాడు. నీవు మా యుగ-సహచరుడై, యుద్ధంలో దాడిచేసే శత్రువులను మేము జయించునట్లు చేయుము.

Mantra 14

सेदग्निरग्नीँरत्यस्त्वन्यान्यत्र वाजी तनयो वीळुपाणिः । सहस्रपाथा अक्षरा समेति ॥

ఈ అగ్ని ఇతర అగ్నులను మించుగాక—బలసంపద జన్మించే అక్కడ, బలమైన చేతులు గల తనయుడు. అతనికి సహస్ర మార్గాలు ఉన్నాయి; అతడు అక్షర వాక్/అక్షయ శక్తి-ధారతో సమాగమమవుతాడు.

Mantra 15

सेदग्निर्यो वनुष्यतो निपाति समेद्धारमंहस उरुष्यात् । सुजातासः परि चरन्ति वीराः ॥

ఈ అగ్ని—ఎవడు సేవాభావంతో అతనిని ఆశ్రయించునో—సమిద్ధకర్తపై అవతరించి, అతనిని ఆపద నుండి ఉరువుగా చేసి విస్తరింపజేస్తాడు. అతని చుట్టూ సుజాత వీరులు పరిచరిస్తారు—ధర్మ్య శక్తులు సంచరిస్తూ కాపాడుతాయి.

Mantra 16

अयं सो अग्निराहुतः पुरुत्रा यमीशानः समिदिन्धे हविष्मान् । परि यमेत्यध्वरेषु होता ॥

ఇదే ఆ అగ్ని—అనేక విధాలుగా ఆహుతి చేయబడినవాడు—యజ్ఞానికి ఈశానుడు (అధిపతి) హవితో సమిధిలో సంపూర్ణంగా ప్రజ్వలింపజేస్తాడు. అతడు హోతగా అధ్వరేషు (యజ్ఞకర్మలలో) పరిభ్రమిస్తూ, అంతరంగం నుంచే వాటిని క్రమబద్ధం చేస్తాడు.

Mantra 17

त्वे अग्न आहवनानि भूरीशानास आ जुहुयाम नित्या । उभा कृण्वन्तो वहतू मियेधे ॥

అగ్నీ, నీలో ఆహ్వానాలు, పిలుపులు అనేకం; మా శక్తులకు ఈశానులమై మేము నిత్యం జుహూతి చేద్దాం. వహనానికి రెండు పక్షాలు—మానవం, దైవం—రెండింటినీ సిద్ధం చేస్తూ, మిశ్ర క్షేత్రంలో సాగి కార్యాన్ని సిద్ధి పరచుదాం.

Mantra 18

इमो अग्ने वीततमानि हव्याजस्रो वक्षि देवतातिमच्छ । प्रति न ईं सुरभीणि व्यन्तु ॥

అగ్నీ, ఈ హవ్యాలు—అత్యంత భోగ్యమైనవి—వాటిని నిరంతరం మోసుకొనివచ్చి; దేవతాగణాన్ని అన్వేషించి మాకు దారి చూపి తీసుకురా. ప్రతిగా, సురభి (ఆనందదాయక) ధారలు మా వైపు శ్వాసలా విరియుగాక.

Mantra 19

मा नो अग्नेऽवीरते परा दा दुर्वाससेऽमतये मा नो अस्यै । मा नः क्षुधे मा रक्षस ऋतावो मा नो दमे मा वन आ जुहूर्थाः ॥

హే అగ్నీ, మమ్మల్ని వీరత్వ-హీనత స్థితిలోకి దూరంగా తోసివేయకు; దుర్వాసం (దుష్ట నివాసం) మరియు అపరిపక్వ మర్త్యతకు మమ్మల్ని అప్పగించకు. మమ్మల్ని క్షుధకు ఇవ్వకు, రక్షసుల మింగే అంధకారానికీ కాదు; హే ఋత రక్షకులారా, మమ్మల్ని తరిమివేయకండి—మా ధామం నుండి కాదు, వనపు గందరగోళంలోకీ కాదు.

Mantra 20

नू मे ब्रह्माण्यग्न उच्छशाधि त्वं देव मघवद्भ्यः सुषूदः । रातौ स्यामोभयास आ ते यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥

ఇప్పుడు, హే అగ్నీ, నా బ్రహ్మం (మంత్రం)ను పైకి లేపి చలనం కలిగించు; హే దేవా, మఘవత్ (దానశీలులను) ముందుకు నడిపించువాడా, వారిని సుసంచోదితులుగా చేయు. దాన-ప్రవాహ గమనంలో మేము ఇరువైపులా సురక్షితులమై ఉండుదుము; మీరు స్వస్తి-స్థితులతో ఎల్లప్పుడూ మమ్మల్ని కాపాడండి.

Mantra 21

त्वमग्ने सुहवो रण्वसंदृक्सुदीती सूनो सहसो दिदीहि । मा त्वे सचा तनये नित्य आ धङ्मा वीरो अस्मन्नर्यो वि दासीत् ॥

హే అగ్నీ, నీవు సుహవ (సులభంగా ఆహ్వానించదగినవాడు), రమ్యదర్శి, ప్రకాశమయ జ్వాలావంతుడు; హే సహసః సూనో, దిదీహి—ప్రదీప్తమవు. నీతో నిత్యం అంటిపెట్టుకొని ఉండే తనయాన్ని కాల్చివేయకు; మా లోని వీరబలం, నర్య (మానవ) సామర్థ్యం, తెగి చిందరవందర కాకూడదు.

Mantra 22

मा नो अग्ने दुर्भृतये सचैषु देवेद्धेष्वग्निषु प्र वोचः । मा ते अस्मान्दुर्मतयो भृमाच्चिद्देवस्य सूनो सहसो नशन्त ॥

హే అగ్నీ, యజ్ఞాన్ని దుష్పాలన/దురాచరణతో మేము కలిసిపోకుండా చేయుము; దేవుల కొరకు ప్రజ్వలింపబడిన ఈ అగ్నుల మధ్య మమ్మల్ని దోషులమని ప్రకటించకుము. దుష్ట మతులు మమ్మల్ని నశింపజేయనివ్వకుము—భ్రమవశంగా తిరిగే పొరపాటువల్ల కూడ కాదు; హే దేవపుత్రా, హే సహసు (బలం) యొక్క సూనో!

Mantra 23

स मर्तो अग्ने स्वनीक रेवानमर्त्ये य आजुहोति हव्यम् । स देवता वसुवनिं दधाति यं सूरिरर्थी पृच्छमान एति ॥

హే అగ్నీ, స్వప్రకాశ ముఖముతో వెలిగేవాడా, అమర్త్యుడైన నీకు హవ్యాన్ని ఆజుహోతి (అర్పణ) చేసే ఆ మర్త్యుడు సమృద్ధితో యుక్తుడవుతాడు. అతడు దేవశక్తులను స్థాపించి, వసు-వని (నిజ ధనలాభం) ను పొందుతాడు; అతనినే కోరుకునే సూరి (దానశీల యజమాని) విచారిస్తూ సమీపిస్తాడు.

Mantra 24

महो नो अग्ने सुवितस्य विद्वान्रयिं सूरिभ्य आ वहा बृहन्तम् । येन वयं सहसावन्मदेमाविक्षितास आयुषा सुवीराः ॥

హే అగ్నీ, సువిత (సత్పథం) యొక్క మహిమను తెలిసినవాడా, మాకు మరియు మా సూరులకు మహత్తర రయి (సమృద్ధి) ని తీసుకొని రమ్ము. దానివల్ల మేము బలవంతమైన ఆనందంలో మదించుదుము—అవిక్షిత (అక్షత), ఆయుష్షుతో పరిపూర్ణులు, సువీర (వీరసంతతి/వీరశక్తి) యుక్తులు గా.

Mantra 25

नू मे ब्रह्माण्यग्न उच्छशाधि त्वं देव मघवद्भ्यः सुषूदः । रातौ स्यामोभयास आ ते यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥

ఇప్పుడు, హే అగ్నీ, నా బ్రహ్మ (మంత్రం)ను పైకి లేపి ప్రవృత్తింపజేయుము; హే దేవా, నీవు మఘవద్భ్యః (దానశీలులకు) సుషూదః—సుప్రేరితులుగా—చేయుము. దానక్రియలో మేము ఇరువైపులా సురక్షితులమై ఉండుదుముగాక; మరియు నీవు స్వస్తిభిః (క్షేమాశీర్వాదాలతో) సదా మమ్మల్ని కాపాడుము.

Frequently Asked Questions

It establishes Agni as the newly kindled sacred fire—lord of the home and priest of the sacrifice—and asks him to protect the worshippers and strengthen their mantras.

The two araṇis (fire-sticks) are used to generate fire; the hymn treats this ritual act as a sacred birth, showing Agni as a divine presence awakened through human effort and right intention.

It is a prayer for safety from harmful forces—whether seen as hostile beings, illness, deception, or inner negativity—so the ritual and daily life remain ordered and auspicious.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App