Rig Veda Sukta 6
Mandala 6Sukta 67 Mantras

Sukta 6

Sukta 6.6

Devata

Agni

ఈ సూక్తం “బలపుత్రుడు” అయిన అగ్నిని, యజ్ఞమార్గాన్ని తెరచి ఆరాధనకు దారి చూపే దివ్య హోతృగా ఆహ్వానిస్తుంది. అగ్ని ప్రకాశవంతమైన, శుద్ధి చేసే శక్తిగా స్తుతింపబడుతున్నాడు; అతని తేజస్సులు భూమి క్షేత్రాన్ని “దున్ని” సిద్ధం చేసి, కర్మను ముందుకు నడిపి, దాని వెలుగును విస్తరింపజేస్తాయి. సూక్తాంతంలో అంతర్ముఖ జాగరణ (చిత్ర-చితయంతం) కలుగజేయమని, అలాగే గాయకునికీ సమాజానికీ ప్రకాశించే వీరసంపద, రక్షణ ప్రసాదించమని ప్రార్థన ఉంది.

Mantras

Mantra 1

प्र नव्यसा सहसः सूनुमच्छा यज्ञेन गातुमव इच्छमानः । वृश्चद्वनं कृष्णयामं रुशन्तं वीती होतारं दिव्यं जिगाति ॥

కొత్త అర్పణతో అతడు ‘సహస్’ అనే బలపు సూనువుని చేరుటకు ముందుకు సాగుచున్నాడు; యజ్ఞముచే మార్గమును, రక్షణను కోరుచున్నాడు. స్వాగత-వీతి గల దివ్య హోతరుని అతడు చేరుచున్నాడు—ప్రకాశించువాడు, అడవి పొదలను చీల్చువాడు, రాత్రి నల్లని చీకటిని దాటుచు సాగువాడు.

Mantra 2

स श्वितानस्तन्यतू रोचनस्था अजरेभिर्नानदद्भिर्यविष्ठः । यः पावकः पुरुतमः पुरूणि पृथून्यग्निरनुयाति भर्वन् ॥

అతడు గర్జిస్తూ విస్తరిస్తాడు; ప్రకాశమయ లోకాలలో స్థితుడై—అత్యంత యవనుడు—అజరమైన, నినాదించే శక్తులతో. ఈ పావక అగ్ని, పరమ సమృద్ధుడు, అనేక విశాల ధామాలను అనుసరిస్తూ సాగుతాడు; ఓ భర్వన్, అతడు మోసి, ముందుకు సాగే గమనాన్ని ఆధారపరుస్తాడు.

Mantra 3

वि ते विष्वग्वातजूतासो अग्ने भामासः शुचे शुचयश्चरन्ति । तुविम्रक्षासो दिव्या नवग्वा वना वनन्ति धृषता रुजन्तः ॥

ఓ అగ్నీ, శుచియైనవాడా, ప్రకాశవంతుడా, వాయు-ప్రేరితమైన నీ భామాలు (జ్వాలా-శక్తులు) అన్ని దిక్కులా సంచరిస్తాయి. మహా ప్రకాశమయమైనవి, దివ్యమైనవి—నవగ్వుల వలె—అవి మనకొరకు గూఢత యొక్క వనాలను జయించి, ధైర్యంగా వాటిని చీల్చి తెరుస్తాయి.

Mantra 4

ये ते शुक्रासः शुचयः शुचिष्मः क्षां वपन्ति विषितासो अश्वाः । अध भ्रमस्त उर्विया वि भाति यातयमानो अधि सानु पृश्नेः ॥

నీ ఆ ప్రకాశవంతమైన, శుచియైన శక్తులు—ఓ శుచిష్మన్—సుసంయత అశ్వాల వలె, మన క్షా (భూమి/ప్రకృతి)ను దున్నుతాయి. అప్పుడు నీ విస్తారమైన భ్రమం (పరిభ్రమించే తేజస్సు) ఉర్వియాలో ప్రకాశిస్తుంది; పృశ్ని (చిత్తరువైనది) యొక్క సాను (శిఖర-ధార)పై కదులుతూ, యాత్రను యాతయమాన—మార్గనిర్దేశం చేసి ముందుకు నడిపిస్తుంది.

Mantra 5

अध जिह्वा पापतीति प्र वृष्णो गोषुयुधो नाशनिः सृजाना । शूरस्येव प्रसितिः क्षातिरग्नेर्दुर्वर्तुर्भीमो दयते वनानि ॥

అప్పుడు అగ్ని జిహ్వ ముందుకు దూకుతుంది—గో-యుద్ధంలో, కిరణాల సంగ్రామంలో బలవంతుడైన వీరుడు విసిరిన వజ్రంలా, అది ప్రహరిస్తూ ప్రవహిస్తుంది. శూరుని దాడిలా అగ్నియొక్క విస్తరించిన ఆధిపత్యం; అది భయంకరం, తిరిగి మళ్లించలేనిది, దుర్వర్త్యమై అడ్డంకుల వనాలను చీల్చుతుంది.

Mantra 6

आ भानुना पार्थिवानि ज्रयांसि महस्तोदस्य धृषता ततन्थ । स बाधस्वाप भया सहोभिः स्पृधो वनुष्यन्वनुषो नि जूर्व ॥

అగ్నీ, నీ భాను (కిరణం) చేత, మహా-అంకుశంలాంటి గొప్ప ప్రేరణతో, భూమికి చెందిన జ్రయాంసి—ఆమె పెరుగుదల-ఫలితాలను—ధైర్యంగా నీవు విస్తరింపజేశావు. కాబట్టి నీ సహోభిః (బలశక్తులతో) భయాలను తొలగించు; విజయాన్ని కోరుతూ స్పృధః—విరోధి పోటీదారులను—క్షీణింపజేసి అలసటకు లోను చేయి.

Mantra 7

स चित्र चित्रं चितयन्तमस्मे चित्रक्षत्र चित्रतमं वयोधाम् । चन्द्रं रयिं पुरुवीरं बृहन्तं चन्द्र चन्द्राभिर्गृणते युवस्व ॥

హే చిత్ర (అద్భుత) అగ్నీ, మా లో ‘చిత్రం’—అద్భుత దర్శనబోధను—జాగృతం చేయుము; హే చిత్రక్షత్రా, విభిన్న శక్తుల అధిపతీ, అత్యంత ఆశ్చర్యకరుడా, సమృద్ధుల ఆధారమా! గాయకునికి ‘చంద్రం’—దీప్తిమంతమైన—రయి, ‘పురువీరం’—అనేక వీరశక్తులతో నిండిన—‘బృహంతం’—విశాలమైన—ధనాన్ని ప్రసాదించుము; హే చంద్ర (ప్రకాశమయ) అగ్నీ, నీ ‘చంద్రాభిః’—ప్రకాశించే జ్యోతులతో—మమ్మల్ని పోషించుము.

Frequently Asked Questions

It praises Agni as the priestly fire who opens the right path for worship, removes darkness and obstacles, and brings both inner clarity and outward prosperity.

Because Agni functions as the priest who receives offerings and conveys them to the gods; the hymn emphasizes him as the guide and effective doer of the sacrifice.

It is a prayer for awakened perception and inspired intelligence—an inner illumination that matches Agni’s outer flame, leading to strength, protection, and success.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App