Opening the text

Sukta 5.74
Atri
Aśvinau (Nā́satyā)
Triṣṭubh (probable)
ఈ స్తోత్రం అత్రి ఋషి ఉదయవేళ అశ్వినౌ (నాసత్యౌ)లను అత్యవసరంగా ఆహ్వానిస్తూ చేసిన ప్రార్థన. వేగవంతులైన ఆ జంట వైద్యదేవతలు తన పిలుపు వినీ, రక్షణ, సహాయం, సమృద్ధితో త్వరగా రమ్మని కోరుతున్నాడు. వారు స్థిరంగా, ఎల్లప్పుడూ సిద్ధంగా ఉండే సన్నిధి కలవారని, స్తుతికి వెంటనే స్పందిస్తారని, ఆహ్వానాన్ని స్వీకరించినప్పుడు బలము, ఆనందము, ఆధారం వంటి వరాలను స్పష్టంగా ‘పోసి’ ప్రసాదిస్తారని ఈ స్తోత్రం ఉద్ఘాటిస్తుంది.
Mantra 1
कूष्ठो देवावश्विनाद्या दिवो मनावसू । तच्छ्रवथो वृषण्वसू अत्रिर्वामा विवासति ॥
ఈ రోజు, ఓ దివ్య అశ్వినులారా—దివి నుండి వచ్చిన ప్రకాశమయ మనస్సు యొక్క నిధులైన మనావసూ—మీ స్థానం దృఢంగా నిలిచింది. ఓ వృషణ్వసూ, బల-విభూతిని ప్రసాదించువారలారా, ఆ పిలుపును వినండి; అత్రి మీవైపు యజ్ఞ-స్తుతిని ప్రజ్వలింపజేస్తున్నాడు.
Mantra 2
कुह त्या कुह नु श्रुता दिवि देवा नासत्या । कस्मिन्ना यतथो जने को वां नदीनां सचा ॥
ఎక్కడ ఉన్నారు మీరు ఇద్దరూ? ఇప్పుడు ఎక్కడ వినబడుతున్నారు, ఓ దివ్య నాసత్యులారా, దివిలో? ఏ జనులవైపు మీరు సాగుతారు? జీవన-చైతన్యాల నదిలా ప్రవహించే ధారల వెంట మీతో కలిసి ఎవరు సహచరిస్తారు?
Mantra 3
कं याथः कं ह गच्छथः कमच्छा युञ्जाथे रथम् । कस्य ब्रह्माणि रण्यथो वयं वामुश्मसीष्टये ॥
ఎవరియొద్దకు మీరు వెళ్తారు, ఎవరి కోసం నిజంగా ప్రయాణిస్తారు; ఎవరిని లక్ష్యంగా మీ రథాన్ని యోకుతారు? ఎవరి బ్రహ్మాలలో (మంత్ర-స్తుతుల్లో) మీరు ఆనందిస్తారు? యజ్ఞసిద్ధి మరియు అంతః-ఆహుతి పూర్ణత కోసం మేము మీ ఇద్దరినీ కోరుకుంటున్నాము.
Mantra 4
पौरं चिद्ध्युदप्रुतं पौर पौराय जिन्वथः । यदीं गृभीततातये सिंहमिव द्रुहस्पदे ॥
హే పుర (నగర) నాథులారా! నగరజీవనానికి బద్ధుడైనవాడు ప్రవాహంలో మునిగిపోయినప్పటికీ, అతడు తన సహనాగరికునికై బలపడునట్లు మీరు ప్రేరేపిస్తారు. శత్రు-ఆక్రమణార్థం అతడు పట్టుబడినప్పుడు, మోసగాడి పాదబంధం నుండి సింహంలా అతడిని విడిపిస్తారు.
Mantra 5
प्र च्यवानाज्जुजुरुषो वव्रिमत्कं न मुञ्चथः । युवा यदी कृथः पुनरा काममृण्वे वध्वः ॥
వృద్ధాప్యంతో జీర్ణించిన చ్యవానుని నుండి, వస్త్రం విప్పినట్లు ఆవరకచర్మాన్ని మీరు విడిచిపెట్టలేదు; బదులుగా, అతడిని మళ్లీ యువకుడిగా చేసినప్పుడు, వధువు యొక్క కోరిక కూడా కొత్తగా తీరింది.
Mantra 6
अस्ति हि वामिह स्तोता स्मसि वां संदृशि श्रिये । नू श्रुतं म आ गतमवोभिर्वाजिनीवसू ॥
ఇక్కడ నిజంగా మీ స్తోతా ఉన్నాడు; దర్శనమునకును శ్రీ (ప్రభ-సంపద) కును మేము మీవారమే. ఇప్పుడు నా పిలుపు విని, హే వాజినీవసూ (బల-సమృద్ధి స్వాములారా), మీ సహాయాలతో నా వద్దకు రండి.
Mantra 7
को वामद्य पुरूणामा वव्ने मर्त्यानाम् । को विप्रो विप्रवाहसा को यज्ञैर्वाजिनीवसू ॥
ఈ రోజు అనేక మర్త్యులలో ఎవరు మిమ్మును (అశ్వినౌ) జయించి/సంపాదించారు? హే విప్రవాహసౌ (విప్రులను వహించువారు), ఏ విప్రుడు మిమ్మును ఆకర్షించి తెచ్చాడు? హే వాజినీవసూ (బల-సమృద్ధి యొక్క స్వాములు), ఎవరు యజ్ఞాల ద్వారా మిమ్మును తమదిగా చేసుకున్నారు?
Mantra 8
आ वां रथो रथानां येष्ठो यात्वश्विना । पुरू चिदस्मयुस्तिर आङ्गूषो मर्त्येष्वा ॥
హే అశ్వినౌ, రథాలలో శ్రేష్ఠమైన మీ రథం ఇక్కడికి రాగాక. మిమ్మును అన్వేషించే బహుస్వర స్తోత్రమూ దాటివచ్చి మర్త్యుల మధ్య ఇక్కడ చేరుగాక.
Mantra 9
शमू षु वां मधूयुवास्माकमस्तु चर्कृतिः । अर्वाचीना विचेतसा विभिः श्येनेव दीयतम् ॥
హే మధు-యువ అశ్వినౌ, మా శాంతి మరియు సంపూర్ణత కొరకు మీ చర్కృతి (క్రియాశీల సహాయం) కలుగుగాక. విశాల వివేకముగలవారలారా, మా వైపు మళ్లి, మీ శక్తులతో కూడి, శ్యేన (గద్ద) యొక్క నిశ్చిత అవతరణవేగంలా త్వరగా రండి.
Mantra 10
अश्विना यद्ध कर्हि चिच्छुश्रूयातमिमं हवम् । वस्वीरू षु वां भुजः पृञ्चन्ति सु वां पृचः ॥
హే అశ్వినౌ, ఎప్పుడెప్పుడైతే మీరు నిజముగా మా ఈ హవనాన్ని (ఆహ్వానాన్ని) వినుతారో, అప్పుడు మీ సమృద్ధమైన భోగసంపదలు మరియు పరిపూర్ణతనిచ్చే శక్తులు ప్రాచుర్యంగా ప్రవహిస్తాయి; మీ ఆధారబలాలు మాతో కలసి మా వృద్ధిని కలిగిస్తాయి.
The hymn praises the Aśvinau (Nā́satyā), the divine twin healers and rescuers who are especially invoked at dawn.
He asks them to hear his invocation and come quickly with protective help—bringing strength, wellbeing, supportive power, and prosperity for increase.
It is best suited to dawn worship and early-morning rites, when the Aśvins are traditionally invited to arrive and bless the sacrificer with renewal and aid.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.