Adhyaya 10

Verse 1

सूत उवाच । ऐरावतस्ततो जज्ञे तथैवोच्चैःश्रवा हयः । धन्वंतरिः पारिजातः सुरभिश्चाप्सरोदयः

సూతుడు పలికెను—అప్పుడు ఐరావతం జన్మించింది; అలాగే ఉచ్చైఃశ్రవా అనే అశ్వమూ. ధన్వంతరి ప్రాదుర్భవించాడు, పారిజాత వృక్షం వెలిసింది, సురభి ఉద్భవించింది, అప్సరాసమూహమూ ప్రकटించింది।

Verse 2

ततः प्रभातसमये द्वादश्यामुदिते रवौ । उत्पन्ना श्रीर्महालक्ष्मीः सर्वलक्षणशोभिता

ఆపై ప్రభాత సమయంలో, ద్వాదశి తిథిన సూర్యుడు ఉదయించగానే, సమస్త శుభలక్షణాలతో శోభించే శ్రీ మహాలక్ష్మి ప్రాదుర్భవించింది।

Verse 3

ददृशुस्तां महादेवीं मातरं धर्मदेवताः । प्रहृष्टाः सर्वजंतूनां श्रीकृष्णहृदयालयाम्

ధర్మదేవతలు ఆ మహాదేవి మాతను దర్శించారు—ఆమె శ్రీకృష్ణుని హృదయంలో నివసించువారు; సమస్త జీవుల మంగళార్థం వారు పరమానందంతో హర్షించారు।

Verse 4

लक्ष्मीभ्राता शीतरश्मिर्जातश्च सुधया ततः । उत्पन्ना सा हरेर्जाया तुलसी लोकपावनी

అనంతరం అమృతమునుండి శీతకిరణుడైన లక్ష్మీభ్రాత చంద్రుడు జన్మించాడు. అలాగే హరి భార్య, లోకపావని తులసీ దేవి కూడా ఉద్భవించింది.

Verse 5

तं शैलं पूर्ववत्स्थाप्य परिपूर्णमनोरथाः । समेत्य मातरं स्तुत्वा जेपुः श्रीसूक्तमुत्तमम्

ఆ పర్వతాన్ని మునుపటిలాగే స్థాపించి, కోరికలు నెరవేరిన వారు అందరూ కూడి, మాతృదేవిని స్తుతించి ఉత్తమ శ్రీసూక్తాన్ని జపించారు.

Verse 6

ततः प्रसन्ना सा देवी सर्वान्देवानुवाच ह । वरं वृणीध्वं भद्रं वो वरदाहं सुरोत्तमाः

అప్పుడు ప్రసన్నమైన ఆ దేవి సమస్త దేవతలను ఉద్దేశించి చెప్పింది—“వరాన్ని కోరండి. ఓ సురోత్తములారా, మీకు మంగళం; నేను వరదాయిని.”

Verse 7

देवा ऊचुः । प्रसीद कमले देवि सर्वमातर्हरिप्रिये । त्वया विना जगच्छून्यं कुरु प्राणप्ररक्षणम्

దేవతలు అన్నారు—“హే కమలే దేవి, సర్వమాతా, హరిప్రియే, ప్రసన్నమవు. నీవు లేక జగత్తు శూన్యం; మా ప్రాణరక్షణము చేయుము.”

Verse 8

इत्युक्ता सा महालक्ष्मीः प्राह नारायणप्रिया । इदानीं सर्वजंतूनां प्राणरक्षां करोम्यहम्

ఇట్లు వినిన నారాయణప్రియా మహాలక్ష్మి పలికింది—“ఇప్పుడు నేను సమస్త జీవుల ప్రాణరక్షణను చేస్తాను.”

Verse 9

ततो नारायणः श्रीमाञ्छंखचक्रगदाधरः । आविर्बभूव सहसा दयालुर्जगदीश्वरः

అప్పుడు శంఖచక్రగదాధరుడైన శ్రీమాన్ నారాయణుడు అకస్మాత్తుగా అవిర్భవించాడు—ఆయనే కరుణామయ జగదీశ్వరుడు।

Verse 10

इति श्रीपाद्मे महापुराणे ब्रह्मखंडे सूतशौनकादिकसंवादे समुद्रमथनं । नाम दशमोऽध्यायः

ఇట్లు శ్రీపద్మ మహాపురాణంలోని బ్రహ్మఖండంలో, సూత-శౌనకాది సంభాషణలో ‘సముద్రమథనం’ అనే పదవ అధ్యాయం సమాప్తమైంది।

Verse 11

गृहाण मातरं विष्णो महिषीं वल्लभां तव । संसाररक्षणार्थाय लक्ष्मीमनपगामिनीम् । यावत्प्रतिज्ञां नो चक्रे तावत्प्राहेंदिरा हरिम्

“ఓ విష్ణూ! మీ తల్లి—మీ మహిషి, మీ ప్రియమైన—ఎప్పుడూ విడువని లక్ష్మీని లోకరక్షణార్థం స్వీకరించండి.” హరి ప్రతిజ్ఞ చేయువరకు ఇందిరా ఆయనతో అలా పలుకుతూనే ఉండెను।

Verse 12

लक्ष्मीरुवाच । अविवाह्य कथं ज्येष्ठामलक्ष्मीं मधुसूदन । तस्याः कनिष्ठां मां नाथ विवाहं कर्तुमिच्छसि । ज्येष्ठायां च स्थितायां वै कनिष्ठा परिणीयते

లక్ష్మీ పలికెను—“ఓ మధుసూదనా! జ్యేష్ఠ అయిన అలక్ష్మీకి వివాహం చేయకుండానే ఆమె కనిష్ఠ అయిన నన్ను ఎలా వివాహం చేయదలచితివి? ఓ నాథా! జ్యేష్ఠ అప్రాప్తవివాహంగా ఉండగా కనిష్ఠకు వివాహమా?”

Verse 13

सूत उवाच । इति श्रुत्वा ततो विष्णुर्ददौ चोद्दालकाय च । वेदवाक्यानुरूपेण ह्यलक्ष्मीं निर्जरैः सह

సూతుడు పలికెను—ఇది విని విష్ణువు వేదవాక్యానుసారంగా అలక్ష్మీని దేవగణములతో కూడి ఉద్దాలకునికీ అనుగ్రహించి అప్పగించెను।

Verse 14

ततो नारायणः श्रीमान्लक्ष्मीमंगीचकार ह । ततः सुरगणाः सर्वे नमश्चक्रुः पुनःपुनः

అప్పుడు శ్రీమాన్ నారాయణుడు లక్ష్మీదేవిని అంగీకరించాడు; అనంతరం సమస్త దేవగణములు పునఃపునః భక్తితో నమస్కరించిరి।

Verse 15

अथ ते चासुरान्सर्वान्जघ्नुः सर्वे बलाधिकाः । सर्वे ते क्रंदमानाश्च गताश्चैव दिशो दश

అప్పుడు ఆ బలవంతులు సమస్త అసురులను సంహరించిరి; వారు కేకలు వేస్తూ పది దిశలకూ పారిపోయిరి।

Verse 16

सुधां तत्खादितुं चक्रुर्देवाः पंक्तिं यथाक्रमम् । श्रीविष्णोराज्ञया सर्वे चोचुश्चैव परस्परम्

అప్పుడు శ్రీవిష్ణువు ఆజ్ఞచేత దేవగణములు యథాక్రమంగా వరుసగా నిలిచి అమృతాన్ని సేవించసాగిరి; పరస్పరం సంభాషించిరి కూడా।

Verse 17

त्वं च देहि त्वं च देहि त्वं च देहीति चाब्रुवन् । न शक्तोऽस्मि न शक्तोऽस्मि न शक्तोऽस्मीति चाब्रुवन्

వారు పదేపదే—“నీవే ఇవ్వు, నీవే ఇవ్వు, నీవే ఇవ్వు” అని పలికిరి; అతడు—“నేను శక్తుడను కాను, నేను శక్తుడను కాను, నేను శక్తుడను కాను” అని పలికెను।

Verse 18

ततो विष्णुः समुत्तस्थौ स्त्रीरूपं च दधार ह । चकार स्वर्णपात्रे तत्पीयूषपरिवेषणम्

అప్పుడు విష్ణువు లేచి నిలిచి స్త్రీరూపాన్ని ధరించెను; మరియు స్వర్ణపాత్రంలో ఆ అమృతాన్ని పరివేశించుటకు ఏర్పాటుచేసెను।

Verse 19

पीयूषभक्षणं राहुर्यावत्कुर्याद्द्विजोत्तम । चंद्रसूर्यौ चोक्तवंतौ राक्षसोऽसौ छलागतः

హే ద్విజోత్తమా, రాహు అమృతాన్ని సేవించబోతుండగా చంద్రసూర్యులు దేవులకు తెలియజేశారు. ఆ రాక్షసుడు మోసంతో అక్కడికి వచ్చాడు.

Verse 20

ततः क्रुद्धो जगन्नाथो जघान स्वर्णपात्रतः । शिरस्तस्य पपातोर्व्यां केतुर्नाम्ना बभूव ह

అప్పుడు క్రోధించిన జగన్నాథుడు స్వర్ణపాత్రంతో అతనిని కొట్టాడు. అతని శిరస్సు భూమిపై పడింది; దానినుండి ‘కేతు’ అనే వాడు ఉద్భవించాడు.

Verse 21

राहुकेतू ततस्तूर्णं गतौ तौ भयविह्वलौ । इदानीं तद्दिने प्राप्ते चंद्रसूर्यौ स युध्यति

అప్పుడు రాహు, కేతు ఇద్దరూ భయంతో వణికిపోతూ వెంటనే వెళ్లిపోయారు. ఇప్పుడు ఆ విధిదినం వచ్చినప్పుడు అతడు చంద్రసూర్యులతో యుద్ధం చేస్తాడు.

Verse 22

कुर्याद्ग्रासं सैंहिकेयस्तत्क्षणं दुर्लभं भवेत् । सर्वं गंगासमं तोयं वेदव्याससमा द्विजाः

సైంహికేయుడు ఒక్క ముద్దైనా గ్రహిస్తే, ఆ క్షణమే అది దుర్లభమవుతుంది. సమస్త జలమూ గంగాసమానమై, ద్విజులు వేదవ్యాససమానులవుతారు.

Verse 23

स्नानं वायसतीर्थे यो गंगास्नानफलं लभेत् । दानमक्षयपुण्यं स्यात्कोटिजन्मार्जितं तथा

వాయసతీర్థంలో స్నానం చేసే వాడు గంగాస్నాన ఫలాన్ని పొందుతాడు. అక్కడ ఇచ్చిన దానం అక్షయ పుణ్యమవుతుంది—కోటిజన్మలలో సంపాదించిన పుణ్యంతో సమానం.

Verse 24

पापं नश्येत्समूलं च किं पुनः क्रतुकोटिभिः । विद्यार्थी लभते विद्यां पुत्रार्थी पुत्रमाप्यते

పాపము మూలముతో సహా నశించును—అయితే కోటి యజ్ఞములెందుకు! విద్య కోరువాడు విద్యను పొందును, పుత్రార్థి పుత్రుని పొందును।

Verse 25

मोक्षार्थी लभते मोक्षं मंत्रसिद्धिर्भवेद्ध्रुवम् । इति ते कथितं विप्र समुद्रमथनं तु तत्

మోక్షార్థి మోక్షమును పొందును, మంత్రసిద్ధి నిశ్చయముగా కలుగును। ఓ విప్రా, సముద్రమథన వృత్తాంతము నీకు ఇలా చెప్పబడెను।