Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 100

Yakṣiṇī-Mantra-Sādhana Nirūpaṇa

Lakṣmī-avatāra-vidyāḥ: Bālā, Annapūrṇā, Bagalā

Devanagari script

दूवार्गुडूचीलाजान्यो मधुरत्रितयान्वितान् । जुहोति सोऽखिलान् रोगान् शमयेद्दर्शनादपि ॥ १०० ॥

Transliteration

dūvārguḍūcīlājānyo madhuratritayānvitān | juhoti so'khilān rogān śamayeddarśanādapi || 100 ||

Translation

దూర్వా గడ్డి, బెల్లం, గుడూచీ (గిలోయ్), లాజా (వేపిన ధాన్యం) — ఇవి మూడు మధుర ద్రవ్యాలతో కలిసి అగ్నిలో హోమం చేసే వాడు సమస్త రోగాలను శమింపజేస్తాడు; అతని దర్శనమాత్రంతోనూ వ్యాధులు తగ్గుతాయి।

Word by Word

• दूवा-गुडूची-लाजान्यः: (a mixture of) dūrvā, guḍūcī and lāja-anna
• दूवा-गुडूची-लाजान्यः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: दूवा (प्रातिपदिक) + गुडूची (प्रातिपदिक) + लाजान्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन; इतरेतर-द्वन्द्वः (दूवागुडूचीलाजान्यः = दूवा च गुडूची च लाजान्यश्च)

• मधुर-त्रितय-अन्वितान्: endowed with the three sweet items
• मधुर-त्रितय-अन्वितान्: Karma (कर्म)
• Type: Adjective
• Root: मधुर (प्रातिपदिक) + त्रितय (प्रातिपदिक) + अन्वित (कृदन्त; √इ ‘to go’ with अनु-; past participle used adjectivally)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण; तत्पुरुषः (मधुरस्य त्रितयेन अन्विताः = ‘endowed with the three sweets’)

• जुहोति: offers (into fire)
• जुहोति: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: हु (धातु)
• Form: लट् (present), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• सः: he
• सः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम

• अखिलान्: all
• अखिलान्: Karma (कर्म)
• Type: Adjective
• Root: अखिल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण

• रोगान्: diseases
• रोगान्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: रोग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन

• शमयेत्: should pacify
• शमयेत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: शम् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद; णिच्-भावः (causative sense: ‘cause to subside’)

• दर्शनात्: from (mere) seeing
• दर्शनात्: Hetu/Apadana (हेतु/अपादान)
• Type: Noun
• Root: दर्शन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (अपादान/हेतु), एकवचन

• अपि: even/also
• अपि: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय; अवधान/समुच्चयार्थक-निपात (also/even)

Speaker

Narada (as transmitter of technical/ritual knowledge in dialogue context)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: karuna

Secondary Rasa: shanta

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It presents homa as a dharmic, purificatory discipline where specific sacred and medicinal substances are offered to restore harmony in body and environment, indicating that ritual purity and right offerings can calm afflictions.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Though focused on a technical rite, the efficacy is implied to arise from faithful performance—offering with reverence into the sacred fire—showing that disciplined ritual action can be an expression of devotion and surrender.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

It reflects applied ritual science (prayoga)—selection of dravyas (offerings) and homa procedure—aligned with technical traditions associated with Kalpa (ritual practice) and related ancillary knowledge used for correct performance.