Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 44

The Exposition of the Krishna Mantra (Kṛṣṇa-mantra-prakāśa): Nyāsa, Dhyāna, Worship, Yantra, and Prayoga

कालिंद्या लोलकल्लोलविप्रुषैर्मंदवाहिभिः । उन्निद्रांबुरुहव्रातरजोभिर्धूसरैः शिवैः ॥ ४४ ॥

kāliṃdyā lolakallolavipruṣairmaṃdavāhibhiḥ | unnidrāṃburuhavrātarajobhirdhūsaraiḥ śivaiḥ || 44 ||

కాలిందీ (యమున) యొక్క అలల చిలకరింత మృదువాయువులతో తేలివస్తుంది; పూర్తిగా వికసించిన కమలగుచ్ఛాల పరాగధూళితో ధూసరమైన ఆ వాయువు శుభమయంగా, శాంతిదాయకంగా వ్యాపిస్తుంది।

kāliṃdyāby/with the Kāliṃdī (Yamunā)
kāliṃdyā:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootkāliṃdī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया एकवचन; instrumental ‘by/with (the river) Kāliṃdī/Yamunā’
lolawavering
lola:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootlola (प्रातिपदिक)
Formविशेषण, समासाङ्ग; ‘restless/wavering’
kallolawave
kallola:
Samāsa-aṅga (समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootkallola (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन (समासाङ्ग); ‘wave’
vipruṣaiḥwith droplets/spray
vipruṣaiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootvipruṣ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया बहुवचन; ‘with droplets/sprays’
manda-vāhibhiḥwith gently blowing (breezes)
manda-vāhibhiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeAdjective
Rootmanda (प्रातिपदिक) + vāhin (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषसमासः: ‘मन्दं वहन्ति ये’ (gently blowing/flowing); पुंलिङ्ग, तृतीया बहुवचन
unnidra-aṃburuha-vrāta-rajobhiḥwith the pollen of masses of fully-bloomed lotuses
unnidra-aṃburuha-vrāta-rajobhiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootunnidra (प्रातिपदिक) + aṃburuha (प्रातिपदिक) + vrāta (प्रातिपदिक) + rajas (प्रातिपदिक)
Formबहुपदतत्पुरुषसमासः: ‘उन्निद्राणाम् अम्बुरुहाणां व्रातस्य रजः’ (pollen/dust of a mass of fully-bloomed lotuses); नपुंसकलिङ्ग ‘रजस्’, तृतीया बहुवचन (रजोभिः)
dhūsaraiḥgreyish/dust-covered
dhūsaraiḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootdhūsara (प्रातिपदिक)
Formविशेषण, पुंलिङ्ग, तृतीया बहुवचन; ‘grey/dusty’
śivaiḥpleasant/auspicious
śivaiḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootśiva (प्रातिपदिक)
Formविशेषण, पुंलिङ्ग, तृतीया बहुवचन; ‘auspicious/pleasant’

Narada (describing the auspicious setting; dialogue context within Narada–Sanatkumara instruction)

Vrata: none

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: bhakti

K
Kaliṇdī (Yamunā)
L
Lotus (Amburuha)

FAQs

It portrays a tīrtha-like environment where nature itself becomes “śiva” (auspicious): river-spray, gentle wind, and lotus-pollen function as signs of purity and spiritual readiness for japa, snāna, and worship.

Bhakti is supported by sāttvika surroundings—clean water, soft breezes, and fragrant lotus bloom—because such an atmosphere steadies the mind and makes remembrance and worship more effortless.

It reflects a Vedāṅga-like attention to auspicious markers (māṅgalya-lakṣaṇa) used in ritual context—selecting a conducive place and time by observing environmental purity and favorable natural signs.