Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 64

Mahāviṣṇu-Mantras: Aṣṭākṣarī, Sudarśana-Astra, Nyāsa Systems, Āvaraṇa-Pūjā, and Prayogas

Devanagari script

दधिमध्वाज्ययुक्तानि मृत्युं जयति साधकः । शनैश्वर दिने सम्यक् स्पृष्ट्वा श्वत्थं च पाणिना ॥ ६४ ॥

Transliteration

dadhimadhvājyayuktāni mṛtyuṃ jayati sādhakaḥ | śanaiśvara dine samyak spṛṣṭvā śvatthaṃ ca pāṇinā || 64 ||

Translation

పెరుగు, తేనె, నెయ్యితో యుక్తమైన ఆహుతుల ద్వారా సాధకుడు మృతిని జయిస్తాడు; అలాగే శనైశ్వర (శనివారం) నాడు విధివిధానంగా చేతితో పవిత్ర అశ్వత్థ (రావి) వృక్షాన్ని తాకితే ఆ విజయం సిద్ధిస్తుంది।

Word by Word

• दधि-मधु-आज्य-युक्तानि: mixed with curd, honey, and ghee
• दधि-मधु-आज्य-युक्तानि: Karma (कर्म)
• Type: Adjective
• Root: दधि (प्रातिपदिक) + मधु (प्रातिपदिक) + आज्य (प्रातिपदिक) + युक्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: भूतकृदन्त (क्त) ‘युक्त’, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; तत्पुरुष-समासः (दधि-मधु-आज्यैः युक्तानि)

• मृत्युम्: death
• मृत्युम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: मृत्यु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• जयति: conquers
• जयति: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: जि (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन

• साधकः: the practitioner
• साधकः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: साधक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• शनैश्वर: of Śanaiśvara (Saturn)
• शनैश्वर: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: शनैश्वर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-तत्पुरुषे प्रयुक्तं; सप्तमी-तत्पुरुष-सम्बन्धः ‘शनैश्वर-दिने’; अत्र षष्ठी-एकवचन (of Śanaiśvara/Saturn)

• दिने: on the day
• दिने: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: दिन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन

• सम्यक्: properly
• सम्यक्: Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: सम्यक् (अव्यय)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

• स्पृष्ट्वा: having touched
• स्पृष्ट्वा: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: स्पृश् (धातु) → स्पृष्ट्वा (क्त्वान्त)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त (gerund); पूर्वकालिक-क्रिया (having touched)

• श्वत्थम्: the aśvattha tree
• श्वत्थम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: श्वत्थ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय-बोधक (conjunction)

• पाणिना: with the hand
• पाणिना: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: पाणि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन

Speaker

Narada (teaching within the Narada–Sanatkumara dialogue framework)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: vira

Secondary Rasa: adbhuta

Characters & Entities

• Śanaiśvara
• Śvattha (Aśvattha/Pipal tree)

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It teaches a Jyotiṣa-linked remedial observance: Saturday (Śanaiśvara-dina) worship involving prescribed offerings and reverent contact with the aśvattha tree, said to generate protective merit symbolized as “conquering death.”

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Bhakti is expressed through disciplined, rule-based reverence—offering sanctified substances and honoring a sacred embodiment of dharma (the aśvattha)—where devotion is enacted as faithful ritual conduct rather than abstract belief alone.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

Jyotiṣa (Vedāṅga astrology) is implied through the timing—Śanaiśvara’s day (Saturday)—and the idea of specific, time-bound rites used for protection, longevity, and the mitigation of difficult planetary influences.