Shloka 65
अध्याय ७४: अक्रोध–क्षमा–निवासनीति
Chapter 74: Non-anger, Forbearance, and the Ethics of Residence
Devanagari script
त्ववज्भेभ्य: प्रसूतो5यं पुरुषात् पुरुषो5पर: । सरसीवामले&5त्मानं द्वितीयं पश्य वै सुतम्,“यह बालक आपके अंगोंसे उत्पन्न हुआ है; मानो एक पुरुषसे दूसरा पुरुष प्रकट हुआ है। निर्मल सरोवरमें दिखायी देनेवाले प्रतिबिम्बकी भाँति अपने द्वितीय आत्मारूप इस पुत्रको देखिये
Translation
ఈ బాలుడు మీ అంగాల నుంచే జన్మించాడు—ఒక పురుషుని నుంచే మరొక పురుషుడు ప్రగటించినట్లుగా. నిర్మల సరస్సులో ప్రతిబింబంలా, మీ రెండవ ఆత్మరూపమైన ఈ కుమారుని చూడండి.
Word by Word
त्वत्from you
त्वत्:
Apadana
TypePronoun
Rootत्वद्
Form—, Ablative, Singular
अवयवेभ्यःfrom (your) limbs/parts
अवयवेभ्यः:
Apadana
TypeNoun
Rootअवयव
FormMasculine, Ablative, Plural
प्रसूतःborn/produced
प्रसूतः:
Karta
TypeVerb
Rootप्र-√सू (सूते)
FormMasculine, Nominative, Singular
अयम्this (one)
अयम्:
Karta
TypePronoun
Rootइदम्
FormMasculine, Nominative, Singular
पुरुषात्from a man/person
पुरुषात्:
Apadana
TypeNoun
Rootपुरुष
FormMasculine, Ablative, Singular
पुरुषःa man/person
पुरुषः:
Karta
TypeNoun
Rootपुरुष
FormMasculine, Nominative, Singular
अपरःanother/second
अपरः:
Karta
TypeAdjective
Rootअपर
FormMasculine, Nominative, Singular
सरसिin a lake/pond
सरसि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसरस्
FormNeuter, Locative, Singular
इवlike/as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
अमलेin the clear/spotless (one)
अमले:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootअमल
FormNeuter, Locative, Singular
आत्मानम्self
आत्मानम्:
Karma
TypeNoun
Rootआत्मन्
FormMasculine, Accusative, Singular
द्वितीयम्second
द्वितीयम्:
Karma
TypeAdjective
Rootद्वितीय
FormMasculine, Accusative, Singular
पश्यsee/behold
पश्य:
TypeVerb
Root√पश् (पश्यति)
FormImperative, Second, Singular
वैindeed/surely
वै:
TypeIndeclinable
Rootवै
सुतम्son/child
सुतम्:
Karma
TypeNoun
Rootसुत
FormMasculine, Accusative, Singular
Speaker
दुष्यन्त उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Cross References
Meter (Chandas)
Sandhi Notes