Shloka 15
वंशानुकीर्तनम् — Genealogical Recitation from Dakṣa to Yayāti and the Establishment of the Paurava Line
सिद्धचारणसंघैश्न गन्धर्वाप्सरसां गणै: । सेवितं वनमत्यर्थ मत्तवानरकिन्नरम्,सिद्ध-चारणसमुदाय तथा गन्धर्व और अप्सराओंके समूह भी उस वनका अत्यन्त सेवन करते थे। वहाँ मतवाले वानर और किन्नर निवास करते थे
siddhacāraṇasaṅghaiś ca gandharvāpsarasāṃ gaṇaiḥ | sevitaṃ vanam atyarthaṃ mattavānarakinnaram ||
వైశంపాయనుడు పలికెను—ఆ వనాన్ని సిద్ధ-చారణ సమూహాలు, అలాగే గంధర్వులు మరియు అప్సరసల గణాలు అత్యంతంగా సేవించుచుండిరి. అక్కడ ఉల్లాసమత్త వానరాలు, కిన్నరులు కూడా నివసించుచుండిరి; అందువల్ల ఆ వనం సాధారణ భూమి కాక, దివ్యమైన పవిత్ర లోకంలా కనిపించింది.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse frames the forest as a spiritually charged space: when a place is associated with siddhas, celestial musicians, and divine nymphs, it signals sanctity and auspiciousness. Ethically, it suggests that environments shape conduct—sacred settings invite restraint, reverence, and attentiveness rather than ordinary worldly behavior.
Vaiśampāyana is describing a particular forest scene, emphasizing that it is not empty wilderness but a realm thronged with supernatural and semi-divine beings—Siddhas, Cāraṇas, Gandharvas, Apsarases—along with wild monkeys and Kinnaras. The description heightens the atmosphere of marvel and holiness around the location being introduced.