Shloka 4
Ādi-parva Adhyāya 116 — Pāṇḍu’s Transgression of the Curse and Mādrī’s Final Charge
यदि भागशतं पेशी कृता तेन महर्षिणा । न प्रजास्यति चेद् भूय: सौबलेयी कथंचन,यदि महर्षिने उक्त मांसपिण्डके सौ भाग किये और यदि सुबलपुत्री गान्धारीने किसी प्रकार फिर गर्भ धारण या प्रसव नहीं किया, तो उस दु:शला नामवाली कनन््याका जन्म किस प्रकार हुआ? ब्रह्मर्ष! यह सब यथार्थरूपसे मुझे बताइये। मुझे इस विषयमें कौतूहल हो रहा है
Janamejaya uvāca | yadi bhāgaśataṁ peśī kṛtā tena maharṣiṇā | na prajāsyati ced bhūyaḥ saubaleyī kathaṁcana ||
జనమేజయుడు అన్నాడు— “ఆ మహర్షి మాంసపిండాన్ని వంద భాగాలుగా విభజించి, సౌబలేయి గాంధారీ మళ్లీ ఏ విధంగానూ గర్భం ధరించక, ప్రసవించకపోతే—దుఃశలా అనే కుమార్తె జననం ఎలా జరిగింది? బ్రహ్మర్షీ! జరిగినదాన్ని జరిగినట్లే నాకు చెప్పండి; ఈ విషయంలో నాకు కుతూహలం కలిగింది.”
जनमेजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights disciplined inquiry into apparent contradictions in sacred narrative—how extraordinary events (like unusual births) are to be understood through careful questioning and authoritative explanation rather than assumption.
Janamejaya asks the sage to clarify a seeming inconsistency: after the flesh-mass was divided into a hundred parts to generate offspring, and if Gandhārī could not bear again, how could Duḥśalā (a daughter) have been born.