Shloka 77
Jayantī–Kāvyā (Śukra) Saṃvāda: Varadāna and the Ten-Year Concealment
Devanagari script
ददामीत्येव तं राजा बलिर्वैरोचनो ऽब्रवीत् / वामनं तं च विज्ञाय ततो ऽदान्मुदितः स्वयम्
Transliteration
dadāmītyeva taṃ rājā balirvairocano 'bravīt / vāmanaṃ taṃ ca vijñāya tato 'dānmuditaḥ svayam
Translation
రాజు బలి వైరోచనుడు “ఇస్తాను” అని పలికెను. ఆ వామనుని గుర్తించి ఆనందంతో స్వయంగా దానం ఇచ్చెను.
Word by Word
ददामिI give
ददामि:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपदम्, उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन (singular)
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध/quotation marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउक्तिवाचक-अव्यय (quotative particle)
एवindeed/just
एव:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक-अव्यय (emphatic particle)
तम्him
तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case/Accusative), एकवचन
राजाthe king
राजा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case/Nominative), एकवचन
बलिःBali
बलिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootबलि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (proper noun)
वैरोचनःson of Virocana
वैरोचनः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवैरोचन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (patronymic epithet)
अब्रवीत्said/spoke
अब्रवीत्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलङ् (Imperfect/Past), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
वामनम्Vāmana
वामनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवामन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
तम्him
तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
विज्ञायhaving recognized
विज्ञाय:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण; prior action)
TypeVerb
Rootवि-ज्ञा (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव (indeclinable), ‘having known/recognized’
ततःthen/from that
ततः:
Adhikaraṇa (अधिकरण; temporal)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय, अपादान/कालवाचक (from that/then)
अदात्gave
अदात्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formलङ् (Imperfect/Past), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुष, एकवचन
मुदितःglad/joyful
मुदितः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootमुदित (प्रातिपदिक; क्त-प्रत्यय from √मुद्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्त-प्रत्यय (past participle) used adjectivally
स्वयम्himself
स्वयम्:
Karta (कर्ता; emphasis)
TypeIndeclinable
Rootस्वयम् (अव्यय)
Formअव्यय, आत्मनः-कर्तृत्ववाचक (reflexive adverb)