Mantra 8
Sukta 70
Sanskrit (Devanagari)
इन्द्र इद्धर्योः सचा संमिश्ल आ वचोयुजा । इन्द्रो वज्री हिरण्ययः
IAST Transliteration
índra íd haryóḥ sácā sáṁmiśla ā́ vacoyújā | índro vajrī hiraṇyáyaḥ
English Translation (Griffith/Whitney)
Indra indeed, with the two bay steeds in company, closely joined, comes hither—yoked by speech; Indra, the thunderbolt-bearer, golden-bright.
Translation
ఇంద్రుడు నిజంగా, రెండు హరి (గోధుమ) అశ్వాలతో కలిసి, సన్నిహితంగా సంయుక్తుడై, వాక్కుతో యోజింపబడి ఇక్కడికి వస్తాడు. వజ్రధారి ఇంద్రుడు స్వర్ణ-దీప్తుడు.
Word by Word
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
इत्indeed, just
इत्:
—
TypeIndeclinable
Rootइत् (निपात)
हर्योःof the two bay steeds
हर्योः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
सचाtogether with
सचा:
—
TypeIndeclinable
Rootसच् (अव्यय/निपात; ‘सह’ अर्थे)
सम्मिश्लःmingled/closely joined
सम्मिश्लः:
कर्तृ (कर्तृपदस्य विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootसम्-मिश्र (प्रातिपदिक; ‘mixed, joined’)
आtowards, unto
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/अव्यय)
वचोयुजाyoking/attaching (himself) to speech; speech-yoked
वचोयुजा:
कर्तृ (कर्तृपदस्य विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootवचस् + युज् (समास; ‘speech’ + ‘yoking/connecting’)
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
वज्रीthe wielder of the thunderbolt
वज्री:
कर्तृ (कर्तृपदस्य विशेषणम्)
TypeNoun/Adjective
Rootवज्रिन् (प्रातिपदिक)
हिfor, indeed
हि:
—
TypeIndeclinable
Rootहि (निपात)
हिरण्ययःgolden
हिरण्ययः:
कर्तृ (कर्तृपदस्य विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootहिरण्यय (प्रातिपदिक)
Attribution
Rishi: Ṛgvedic seer per RV parallel.
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh
Mantra Rasa
{"primary_rasa":"vira","secondary_rasa":"adbhuta","emotional_arc":"From invocation to felt arrival of power; awe crystallizes into courage.","listener_experience":"A tightening of focus and a sense of being ‘backed’ by a greater force.","intensity":7}