Atharva Veda 18.2.35 — Kanda 18, Anuvaka 1, Sukta 2, Mantra 35

Sukta 2

Sanskrit (Devanagari)

ये अ॑ग्निद॒ग्धा ये अन॑ग्निदग्धा॒ मध्ये॑ दि॒वः स्व॒धया॑ मा॒दय॑न्ते । त्वं तान् वे॑त्थ॒ यदि॒ ते जा॑तवेदः स्व॒धया॑ य॒ज्ञं स्वधि॑तिं जुषन्ताम्

IAST Transliteration

yé agnidagdhā́ yé anagnidagdhā́ mádhye diváḥ svadháyā mā́dayante | tváṁ tā́n véttha yádi te jātavedas svadháyā yajñáṁ svadhítiṁ juṣantām ||

English Translation (Griffith/Whitney)

Whether burnt by fire, or whether unburnt by fire, they who, in mid-heaven, with svadhā make them glad,—thou knowest them, if thou be Jātavedas: with svadhā let them take pleasure in the sacrifice, in their svadhā-portion.

Translation

అగ్నితో దగ్ధమైనవారూ, అగ్నితో దగ్ధం కానివారూ—దివ్యమధ్యంలో స్వధాతో తృప్తిపడి ఆనందించే వారు—హే జాతవేదసా! నీవు వారిని ఎరిగి ఉంటే, స్వధాతో వారు యజ్ఞాన్ని, తమ స్వధా-భాగాన్ని, సంతోషంగా స్వీకరించుగాక.

Word by Word

• ये: who (those who)
• ये: सम्बन्ध/विशेषण (येषां विषये) / कर्तृ-सूचक
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अग्निदग्धाः: burnt by fire, cremated
• अग्निदग्धाः: कर्तृ (ये…मादयन्ते इत्यस्य) / विशेष्य-विशेषण
• Type: Adjective
• Root: अग्नि + दग्ध (√दह् ‘to burn’ का क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त)

• ये: and those who
• ये: सम्बन्ध/विशेषण (द्वितीय-समूह-निर्देश) / कर्तृ-सूचक
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अनग्निदग्धाः: not burnt by fire (uncremated)
• अनग्निदग्धाः: कर्तृ (ये…मादयन्ते) / विशेष्य-विशेषण
• Type: Adjective
• Root: अन्- (निषेध) + अग्नि + दग्ध (√दह् क्त)

• मध्ये: in the middle
• मध्ये: अधिकारण
• Type: Noun
• Root: मध्य (प्रातिपदिक)

• दिवः: of heaven, of the sky
• दिवः: सम्बन्ध (मध्ये कस्य?)
• Type: Noun
• Root: द्यौ/दिव् (प्रातिपदिक)

• स्वधया: with svadhā (ancestral oblation/refreshment)
• स्वधया: करण
• Type: Noun
• Root: स्वधा (प्रातिपदिक)

• मादयन्ते: rejoice, are exhilarated
• मादयन्ते: क्रिया (कर्तृ: ये…दग्धाः)
• Type: Verb
• Root: √मद् (to be glad/intoxicated)

• त्वम्: you
• त्वम्: कर्तृ (वेत्थ)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• तान्: them
• तान्: कर्म (वेत्थ)
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• वेत्थ: you know
• वेत्थ: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √विद् (to know) — परस्मैपद-परिपाठः ‘वेद/वेत्थ’

• यदि: if
• यदि: सम्बन्ध (शर्तार्थक)
• Type: Indeclinable
• Root: यदि

• ते: of you
• ते: सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• जातवेदः: O Jātavedas (Agni, knower of births)
• जातवेदः: सम्बोधन
• Type: Noun (epithet)
• Root: जातवेदस् (प्रातिपदिक; अग्नि-विशेषण)

• स्वधया: with svadhā
• स्वधया: करण
• Type: Noun
• Root: स्वधा (प्रातिपदिक)

• यज्ञम्: the sacrifice
• यज्ञम्: कर्म (जुषन्ताम्)
• Type: Noun
• Root: यज्ञ (प्रातिपदिक)

• स्वधितिम्: the svadhiti (ritual implement/axe; here: a sacred instrument)
• स्वधितिम्: कर्म (जुषन्ताम्)
• Type: Noun
• Root: स्वधिति (प्रातिपदिक)

• जुषन्ताम्: let them accept/enjoy, be pleased with
• जुषन्ताम्: क्रिया (कर्तृ: ये…दग्धाः)
• Type: Verb
• Root: √जुष् (to enjoy, accept, be pleased with)

Attribution

Rishi: Atharvanic Pitṛ-hymn tradition (anukramaṇī attribution varies)

Devata: Agni Jātavedas; Pitṛs as recipients

Chandas: Anuṣṭubh

Mantra Rasa

Primary: shanta

Secondary: adbhuta