Sutra 19
Devanagari script
वृद्धमित्रो ह्यमित्रोद्धारी पार्ष्णिग्राहमुच्छिन्द्यात् नेतरः स्वपक्षोपघाती ॥ कZ_०७.१३.१९ ॥
Transliteration
vṛddhamitro hy amitroddhārī pārṣṇigrāham ucchindyāt na itaraḥ svapakṣopaghātī
Translation
దీర్ఘకాల మిత్రుడు, (ప్రస్తుతం) శత్రువును పైకి తీస్తున్నవాడు, వెనుకనుండి దాడి చేసే శత్రువును తొలగించాలి; లేకపోతే అది తన పక్షానికే హానికరం.
Word by Word
वृद्धमित्रःan old/long-standing ally
वृद्धमित्रः:
TypeNoun
Rootमित्र
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; विशेषण(वृद्ध) + विशेष्य(मित्र)
हिindeed/for
हि:
TypeParticle
Rootहि
Formनिपात; अव्यय
अमित्र-उद्धारीone who rescues/helps the enemy
अमित्र-उद्धारी:
TypeNoun
Rootउद्धारिन् (उद्+√हृ)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; अमित्रस्य उद्धारः/उद्धरणं करोति इति (उद्धारी)
पार्ष्णिग्राहम्the rear-enemy (one who attacks from behind)
पार्ष्णिग्राहम्:
TypeNoun
Rootपार्ष्णिग्राह
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-एकवचन; पार्ष्णेः (पश्चात्/एड़ी-प्रदेश) ग्राहः = पीछे से पकड़ने/पीछे से दबाव डालने वाला शत्रु
उच्छिन्द्यात्should cut off / eliminate
उच्छिन्द्यात्:
TypeVerb
Rootउद्+√छिद्
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपद, 3पुरुष, एकवचन; ‘उच्छिद्’ = उच्छेदनं कुर्यात्
नnot
न:
TypeParticle
Rootन
Formनिषेध; अव्यय
इतरःthe other (one)
इतरः:
TypePronoun/Adjective
Rootइतर
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; ‘अन्यः’
स्वपक्ष-उपघातीone who harms his own side/faction
स्वपक्ष-उपघाती:
TypeNoun
Rootउपघातिन् (उप+√हन्/घात)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; स्वस्य पक्षस्य उपघातं करोति इति
Entities Mentioned
V
vṛddhamitraA
amitroddhārinP
pārṣṇigrāhaFAQs
Because legacy alliances carry accumulated trust and interdependence; preserving the relationship by removing the spoiler is preferable to actions that fracture one’s own camp.