Adhyaya 85

Verse 1

ऋषय ऊचुः । माधव्याः पद्मया दत्तो यः शापस्तस्य यत्फलम् । परिणामोद्भवं सर्वं श्रुतमस्माभिरद्य तत्

ऋषय ऊचुः—माधव्याः पद्मया दत्तः यः शापः तस्य यत्फलम् । परिणामोद्भवं सर्वं श्रुतमस्माभिरद्य तत् ॥

Verse 2

तेन यत्कमला शप्ता ब्राह्मणेन महात्मना । सा कथं गज वक्त्राऽथ पुनर्जाता शुभानना

तेन महात्मना ब्राह्मणेन कमला शप्ता; सा कथं गजवक्त्रा जाता, पुनश्च कथं शुभानना समजायत?

Verse 3

सूत उवाच । शापेन तस्य विप्रस्य तत्क्षणादेव सा द्विजाः । गजवक्त्रा समुत्पन्ना महाविस्मयकारिणी

सूत उवाच—तस्य विप्रस्य शापेन, हे द्विजाः, सा तत्क्षणादेव गजवक्त्रा समुत्पन्ना; महाविस्मयकारिणी।

Verse 4

सा प्रोक्ता हरिणा तिष्ठ किञ्चित्कालांतरे शुभे । अनेनैव तु रूपेण यावत्स्याद्द्वापरक्षयः

ततः हरिणा सा प्रोक्ता—शुभे किञ्चित्कालान्तरेऽनेनैव रूपेण तिष्ठ, यावत् द्वापरक्षयः स्यात्।

Verse 5

ततोऽहं मेदिनीपृष्ठे ह्यवतीर्य समुद्रजे । तपः शक्त्या करिष्यामि भूयस्त्वां तु शुभाननाम्

ततोऽहं समुद्रजे मेदिनीपृष्ठेऽवतीर्य तपःशक्त्या त्वां भूयः शुभाननां करिष्यामि।

Verse 6

अवज्ञायाथ सा तस्य तद्वाक्यं शार्ङ्गधन्विनः । शुभास्यत्वकृते तेपे तपस्तीव्रं सुहर्षिता

अथ सा शार्ङ्गधन्विनः तद्वाक्यमवज्ञाय, शुभास्यत्वकृते सुहर्षिता तीव्रं तपस्तेपे।

Verse 7

एतत्क्षेत्रं समासाद्य त्रिकालं स्नानमाचरत् । ब्रह्माणं तोषयामास दिवारात्रिमतंद्रिता

एतत्पुण्यक्षेत्रं समासाद्य सा त्रिकालं स्नानमाचरत्। दिवारात्रिमतन्द्रिता भक्त्या ब्रह्माणं तोषयामास॥

Verse 8

तामुवाच ततो ब्रह्मा वर्षांते तुष्टिमागतः । वरं प्रार्थय तुष्टोऽहं तव केशववल्लभे

वर्षान्ते तुष्टिमागतः ब्रह्मा तामुवाच। वरं प्रार्थय, तुष्टोऽहं तव, केशववल्लभे॥

Verse 9

लक्ष्मीरुवाच । गजास्याहं कृता देव शापं दत्त्वा सुदारुणम् । ब्राह्मणेन सुक्रुद्धेन कस्मिश्चित्कारणांतरे

लक्ष्मीरुवाच— देव, कस्मिंश्चित्कारणान्तरे सुक्रुद्धेन ब्राह्मणेन सुदारुणं शापं दत्त्वा अहं गजास्या कृता॥

Verse 10

तस्मात्तद्रूपिणीं भूयो मां कुरुष्व पितामह । यदि मे तुष्टिमापन्नो नान्यत्किंचिद्वृणोम्यहम्

तस्मात् पितामह, मां भूयः तद्रूपिणीं कुरुष्व। यदि मे तुष्टिमापन्नोऽसि, नान्यत्किञ्चिद्वृणोम्यहम्॥

Verse 11

ब्रह्मोवाच । भविष्यति शुभं वक्त्रं मत्प्रसादादसंशयम् । तव भद्रे विशेषेण तस्मात्त्वं स्वगृहं व्रज

ब्रह्मोवाच— मत्प्रसादादसंशयं तव शुभं वक्त्रं भविष्यति, भद्रे विशेषेण। तस्मात् त्वं स्वगृहं व्रज॥

Verse 12

महत्त्वं ते मया दत्तमद्यप्रभृति शोभने । महालक्ष्मीति ते नाम तस्मादत्र भविष्यति

अद्यप्रभृति, हे शोभने, मया ते महत्त्वं प्रदत्तम्। तस्मादत्र तव नाम ‘महालक्ष्मी’ इति भविष्यति॥

Verse 13

गजवक्त्रां नरो यस्त्वां पूजयिष्यति भक्तितः । स गजाधिपतिर्भूपो भविष्यति च भूतले

गजवक्त्रां त्वां यो नरो भक्तितः पूजयिष्यति। स भूतले गजाधिपतिर्भूपो भविष्यति॥

Verse 14

द्वितीयादिवसे यस्त्वां महालक्ष्मीरिति ब्रुवन् । श्रीसूक्तेन सुभक्त्याऽथ देवि संपूजयिष्यति

द्वितीयादिवसे यस्त्वां ‘महालक्ष्मी’ इति ब्रुवन्। श्रीसूक्तेन सुभक्त्या, देवि, संपूजयिष्यति॥

Verse 15

सप्तजन्मांतराण्येव न भविष्यति सोऽधनः । एवमुक्त्वा चतुर्वक्त्रो विरराम ततः परम्

सप्तजन्मान्तराण्येव स न भविष्यति सोऽधनः। एवमुक्त्वा चतुर्वक्त्रो विरराम ततः परम्॥

Verse 16

साऽपि हृष्टा गता देवी यत्र तिष्ठति केशवः

साऽपि हृष्टा देवी केशवस्य यत्र निवासः, तत्र गता॥