Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 7
Devanagari script
एतेषां पुत्रपौत्राश्च तेषामपि विभूतिभिः । असंख्याभिरिदं व्याप्तं समस्तं धरणीतलम्
Transliteration
eteṣāṃ putrapautrāśca teṣāmapi vibhūtibhiḥ | asaṃkhyābhiridaṃ vyāptaṃ samastaṃ dharaṇītalam
Translation
एतेषां पुत्रपौत्राश्च तेषामपि विभूतिभिः। असंख्याभिः समस्तं धरणीतलमिदं व्याप्तम्॥
Word by Word
एतेषाम्of these
एतेषाम्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग; षष्ठी बहुवचन (Genitive Plural)
पुत्रपौत्राःsons and grandsons
पुत्रपौत्राः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक) + पौत्र (प्रातिपदिक)
Formसमासः द्वन्द्व (पुत्राः च पौत्राः च); पुल्लिङ्ग; प्रथमा बहुवचन
चand
च:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक
तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग; षष्ठी बहुवचन
अपिalso
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/अप्यर्थक निपात (also/even)
विभूतिभिःby (their) powers/manifestations
विभूतिभिः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootविभूति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; तृतीया बहुवचन (Instrumental Plural)
असंख्याभिःcountless
असंख्याभिः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअसंख्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; तृतीया बहुवचन; विशेषण (agreeing with विभूतिभिः)
इदम्this
इदम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन (Nom./Acc. Singular)
व्याप्तम्is pervaded, filled
व्याप्तम्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootव्याप् (धातु) + त (कृत्)
Formकृदन्त (क्त); नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन; भूतकर्मणि (has been pervaded)
समस्तम्entire
समस्तम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसमस्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन; विशेषण
धरणीतलम्the earth’s surface
धरणीतलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootधरणी (प्रातिपदिक) + तल (प्रातिपदिक)
Formसमासः षष्ठी-तत्पुरुष (धरण्याः तलम्); नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन
Speaker
Narrator (Purāṇic narrator within Nāgarakhaṇḍa context; exact speaker not explicit in the excerpt)
Characters & Entities
N
Nāga progenyN
Nāga vibhūtisFAQs
Unchecked proliferation of power can overwhelm the world; dharma requires regulation and protection of the vulnerable.
This verse provides narrative background within a tīrtha-māhātmya, but does not identify the site by name.
No ritual is mentioned; it describes the vast spread of Nāga influence.