Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 32
Devanagari script
तथा चायतनान्येव संख्यया रहितानि च । अपि वर्षशतेनात्र स्नानं कर्तुं न शक्यते
Transliteration
tathā cāyatanānyeva saṃkhyayā rahitāni ca | api varṣaśatenātra snānaṃ kartuṃ na śakyate
Translation
तथा चायतनान्येव संख्यया रहितानि च। अपि वर्षशतेनात्र स्नानं कर्तुं न शक्यते॥
Word by Word
तथाthus, likewise
तथा:
Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय, प्रकारवाचक (adverb of manner)
चand
च:
Sambandha (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय (conjunction)
आयतनानिshrines/abodes
आयतनानि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootआयतन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन
एवindeed, just
एव:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक निपात (emphatic particle)
संख्ययाby number / in count
संख्यया:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootसंख्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
रहितानिdevoid (of)
रहितानि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootरहित (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन; ‘आयतनानि’ इत्यस्य विशेषणम्
चand
च:
Sambandha (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय (conjunction)
अपिeven
अपि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle), ‘अपि’ = even/also
वर्षशतेनby a hundred years
वर्षशतेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootवर्ष + शत (प्रातिपदिक); वर्षाणां शतम्
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक अव्यय (adverb of place)
स्नानम्bathing
स्नानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्नान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
कर्तुम्to do
कर्तुम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) + तुमुन् (कृदन्त)
Formतुमुनन्त (infinitive), ‘कर्तुं’ = to do
नnot
न:
Sambandha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक अव्यय (negation)
शक्यतेis possible
शक्यते:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootशक् (धातु)
Formलट् (Present), कर्मणि (Passive), प्रथमपुरुष, एकवचन
Speaker
Ṛṣayaḥ (continuing)
Characters & Entities
H
Hāṭakeśvara-kṣetra (implied)FAQs
The sacred field is portrayed as immeasurably abundant—divine presence exceeds human capacity, urging humility and prioritized devotion.
Hāṭakeśvara-kṣetra as an expansive pilgrimage zone filled with innumerable shrines and bathing places.
Snāna is referenced as the key pilgrimage act, but the verse stresses the practical impossibility of completing all baths.