Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 21
Devanagari script
वृंदा तयोक्तं श्रुत्वैनं विकृतास्यं व्यलोकयत् । वीक्ष्यतं भयवातेन निर्धूता सिंधुजप्रिया
Transliteration
vṛṃdā tayoktaṃ śrutvainaṃ vikṛtāsyaṃ vyalokayat | vīkṣyataṃ bhayavātena nirdhūtā siṃdhujapriyā
Translation
तयोक्तं श्रुत्वा वृन्दा तमेनं विकृतास्यं व्यलोकयत्। तं वीक्ष्य सिंधुजप्रियाऽपि भयवातेन निर्धूता बभूव॥
Word by Word
वृंदाVṛndā (name)
वृंदा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवृन्दा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
तयाby her
तया:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन
उक्तम्said/spoken
उक्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootवच् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; ‘एतत्’ इत्यस्य विशेषण
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Kriya-viseshana (Adverbial to action/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootश्रु (धातु) + त्वा (क्त्वा-प्रत्यय)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund)
एनम्him/this person
एनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन
विकृतास्यम्with a distorted face/mouth
विकृतास्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootविकृत (प्रातिपदिक) + आस्य (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (विकृतम् आस्यम् यस्य/विकृत-आस्यः), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; ‘एनम्’ इत्यस्य विशेषण
व्यलोकयत्she looked at/observed
व्यलोकयत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootलोक् (धातु) उपसर्गः वि + अवलोकय (णिजन्त)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन
वीक्ष्यhaving seen
वीक्ष्य:
Kriya-viseshana (Adverbial to action/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootवीक्ष् (धातु) + य (ल्यप्/क्त्वा-समकक्ष)
Formल्यप्-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund)
तम्him
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन
भयवातेनby the wind of fear
भयवातेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootभय (प्रातिपदिक) + वात (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (भयस्य वातः), पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन
निर्धूताshaken/whirled away
निर्धूता:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootधू (धातु) उपसर्गः निर् + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; ‘वृन्दा’ इत्यस्य विशेषण
सिन्धुजप्रियाbeloved of Sindhuja (epithet)
सिन्धुजप्रिया:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसिन्धुज (प्रातिपदिक) + प्रिया (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (सिन्धुजस्य प्रिया), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; ‘वृन्दा’ इत्यस्य विशेषण/उपनाम
Speaker
Unspecified narrator
Tirtha Mahatmya
Type: kshetra
Visual Art Cues
Scene: Vṛṃdā, alarmed, stares at a man whose face is distorted by terror; a palpable ‘wind of fear’ ripples garments and hair, foreshadowing flight toward an ascetic grove.
Characters & Entities
V
VṛṃdāFAQs
Fear reveals inner states; the narrative uses emotional upheaval to propel ethical and dharmic outcomes within the sacred storyline.
Not specified in this verse; it continues the forest episode within the broader tīrtha-māhātmya.
None.