Previous Verse
Next Verse

Shloka 27

हनूमत्सीतासंवादः

Hanumān–Sītā Dialogue and Identity Verification

साहं तस्याग्रतस्तूर्णं प्रस्थिता वनचारिणी।।।।न हि मे तेन हीनाया वासस्स्वर्गेऽपि रोचते।

sāhaṃ tasyāgratas tūrṇaṃ prasthitā vanacāriṇī | na hi me tena hīnāyā vāsaḥ svarge 'pi rocate ||

साहं तस्य अग्रतः तूर्णं प्रस्थिता वनचारिणी। न हि मे तेन हीनाया वासः स्वर्गेऽपि रोचते॥

साshe
सा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गम्, प्रथमा, एकवचनम्
अहम्I
अहम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा, एकवचनम्
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग/नपुंसकलिङ्गम्, षष्ठी (genitive), एकवचनम्
अग्रतःin front (of)
अग्रतः:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअग्रतस् (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formदेशवाचक-अव्ययम् (adverb of place: in front)
तूर्णम्quickly
तूर्णम्:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतूर्ण (प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषणरूपेण नपुंसक-द्वितीया-एकवचनम् (adverbial accusative: quickly)
प्रस्थिताset out
प्रस्थिता:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-स्था (धातु)
Formक्त (past passive participle), स्त्रीलिङ्गम्, प्रथमा, एकवचनम्; कर्तरि प्रयोगः (set out)
वनचारिणीa forest-dwelling woman
वनचारिणी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवन (प्रातिपदिक) + चारिन् (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषः (locative/relationship sense: 'one who moves in the forest'); स्त्रीलिङ्गम्, प्रथमा, एकवचनम्; विशेषणम् अहम्
not
:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्ययम्
हिindeed
हि:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपातः (particle: indeed/for)
मेfor me
मे:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी/चतुर्थी (gen./dat.), एकवचनम्; अत्र षष्ठी (for me/of me)
तेनby/with him
तेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग/नपुंसकलिङ्गम्, तृतीया (instrumental), एकवचनम्
हीनायाःof me, separated (from him)
हीनायाः:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeAdjective
Rootहीन (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गम्, षष्ठी (genitive), एकवचनम्; विशेषणम् मे (of me), अर्थः: वियुक्ता (separated)
वासःdwelling/abode
वासः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवासस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गम् (often), प्रथमा, एकवचनम्; अत्र कर्तृपदम् (subject of rocate)
स्वर्गेin heaven
स्वर्गे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्वर्ग (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्गम्, सप्तमी (locative), एकवचनम्
अपिeven
अपि:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअप्यर्थक-अव्ययम् (even)
रोचतेis pleasing/appeals
रोचते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootरुच् (धातु)
Formलट् (Present), आत्मनेपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्

"I, however resolved to live in the forest, marched ahead of him quickly as I did not prefer even heaven without him.

S
Sītā
R
Rāma
S
svarga (heaven)

FAQs

The verse highlights steadfast marital fidelity (pativratā-dharma): Sītā’s righteousness is expressed as unwavering commitment to Rāma, valuing dharmic companionship above personal comfort or even heavenly pleasures.

While speaking to Hanumān in Laṅkā, Sītā recounts her past: she chose to accompany Rāma into forest exile, indicating her devotion and the legitimacy of her bond.

Loyalty and constancy in love grounded in dharma—Sītā’s resolve to share Rāma’s hardships and her inability to find joy without him.