Previous Verse
Next Verse

Shloka 26

हनूमत्सीतासंवादः

Hanumān–Sītā Dialogue and Identity Verification

स विहायोत्तरीयाणि महार्हाणि महायशाः।।।।विसृज्य मनसा राज्यं जनन्यै मां समादिशत्।

sa vihāyottarīyāṇi mahārhāṇi mahāyaśāḥ |

visṛjya manasā rājyaṃ jananyai māṃ samādiśat ||

स महायशाः महार्हाणि उत्तरीयाणि विहाय। मनसा राज्यं विसृज्य जनन्यै मां समादिशत्॥

सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्गम्, प्रथमा, एकवचनम् (pronoun: he)
विहायhaving cast off/abandoned
विहाय:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootवि-हा (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभावः; पूर्वक्रिया (having abandoned)
उत्तरीयाणिupper garments
उत्तरीयाणि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootउत्तरीय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गम्, द्वितीया (accusative), बहुवचनम्
महार्हाणिvery valuable/luxurious
महार्हाणि:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootमहार्ह (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गम्, द्वितीया, बहुवचनम्; विशेषणम् उत्तरीयाणाम्
महायशाःthe greatly renowned one
महायशाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootमहायशस् (प्रातिपदिक)
Formबहुव्रीहिः (possessive: 'of great fame'); पुल्लिङ्गम्, प्रथमा, एकवचनम्; विशेषणम् सः
विसृज्यhaving relinquished
विसृज्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootवि-सृज् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive), अव्ययभावः; पूर्वक्रिया (having given up/renounced)
मनसाwith (his) mind/wholeheartedly
मनसा:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गम्, तृतीया (instrumental), एकवचनम्; करणम् (by mind/with heart)
राज्यम्kingdom
राज्यम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootराज्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गम्, द्वितीया, एकवचनम्
जनन्यैto (his) mother
जनन्यै:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootजननी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गम् (feminine), चतुर्थी (dative), एकवचनम्
माम्me
माम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, द्वितीया (accusative), एकवचनम्
समादिशत्instructed/entrusted
समादिशत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-आ-दिश् (धातु)
Formलङ् (Imperfect/past), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्

"Having given up the kingdom voluntarily, Rama, a highly renowned king cast off his luxurious upper garments and asked me to take care of his mother.

R
Rama
R
Rama’s mother (Kausalya implied)
H
Hanuman (as narrator)
K
kingdom (rajya)

FAQs

Tyāga aligned with duty: Rama renounces external signs of royalty and prioritizes filial responsibility—ensuring his mother is cared for amid upheaval.

As Rama prepares to accept exile, he abandons royal attire and arranges household duties, instructing care for his mother.

Detachment and responsible compassion: renouncing power without neglecting obligations to family.