Previous Verse
Next Verse

Shloka 24

पञ्चवटी-निवासः

Settlement at Pañcavaṭī and Construction of the Hermitage

सहसा लक्ष्मणः श्रीमान् नदीं गोदावरीं तदा।स्नात्वा पद्मानि चादाय सफलः पुनरागतः।।।।

sahasā lakṣmaṇaḥ śrīmān nadīṃ godāvarīṃ tadā |

snātvā padmāni cādāya saphalaḥ punar āgataḥ || 3.15.24 ||

सहसा श्रीमान् लक्ष्मणो गोदावरीं नदीं तदा गत्वा स्नात्वा पद्मानि च समादाय, कृतकार्यः सफलः पुनरागच्छत्॥

सहसाimmediately
सहसा:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसहसा (अव्यय)
Formअव्ययम्; काल/रीतिवाचक (suddenly, immediately)
लक्ष्मणःLakṣmaṇa
लक्ष्मणः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootलक्ष्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (m.), प्रथमा (Nom. 1), एकवचन
श्रीमान्splendid; illustrious
श्रीमान्:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootश्रीमत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (m.), प्रथमा (Nom. 1), एकवचन; विशेषणम् लक्ष्मणः
नदीम्river
नदीम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootनदी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (f.), द्वितीया (Acc. 2), एकवचन; गत्यर्थक-क्रियायाः कर्म (object of implied 'went to')
गोदावरीम्Godāvarī
गोदावरीम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootगोदावरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (f.), द्वितीया (Acc. 2), एकवचन; नदीम् इति विशेष्यस्य विशेषणम्/अप्पोज़िशन्
तदाthen
तदा:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formअव्ययम्; कालवाचक (then)
स्नात्वाhaving bathed
स्नात्वा:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√स्ना (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund): 'having bathed'
पद्मानिlotuses
पद्मानि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपद्म (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (n.), द्वितीया (Acc. 2), बहुवचन
and
:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्ययम्; समुच्चयबोधक (conjunction 'and')
आदायhaving taken
आदाय:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootआ-√दा (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund): 'having taken/collected'
सफलःsuccessful; having accomplished (the task)
सफलः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसफल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (m.), प्रथमा (Nom. 1), एकवचन; विशेषणम् लक्ष्मणः
पुनःagain; back
पुनः:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्ययम्; पुनरावृत्तिवाचक (again/back)
आगतःreturned; came
आगतः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootआ-√गम् (धातु)
Formक्त (PPP used finitely): पुंलिङ्ग (m.), प्रथमा (Nom. 1), एकवचन; 'having come/returned' (past sense)

Lakshmana then went to river Godavari, had his bath, and returned with some lotuses.

L
Lakṣmaṇa
G
Godāvarī (river)
P
padma (lotus)

FAQs

Śauca and readiness in duty: purity (bathing) and timely preparation support righteous living and proper observance in a new dwelling.

After completing the hut, Lakṣmaṇa goes to the Godāvarī, bathes, and brings lotuses—materials for worship/auspicious rites.

Prompt initiative and ritual-minded care—Lakṣmaṇa anticipates what is needed for auspicious settlement.