Maṅgalācaraṇa, Naimiṣāraṇya-Sabhā, Sūta-Āhvāna, and Narada Purāṇa-Māhātmya

Verse 1

ॐ श्रीगुरुभ्यो नमः । ॐ श्रीगणेशाय नमः । ॐ नमो भगवते वासुदेवाय । ॐ नारायाणं नमस्कृत्य नरं चैव नरोत्तमम् । देवीं सरस्वतीं चैवततो जयमुदीरयेत् ॥ १ ॥

ॐ श्रीगुरुभ्यो नमः । ॐ श्रीगणेशाय नमः । ॐ नमो भगवते वासुदेवाय । ॐ नारायणं नमस्कृत्य नरं चैव नरोत्तमम् । देवीं सरस्वतीं चैव ततो जयमुदीरयेत् ॥ १ ॥

Verse 2

ॐ वेदव्यासाय नमः । वृन्दे वृन्दावनासीनमिन्दिरानन्दन्दमन्दिरम् । उपेन्द्रं सांद्रकारुण्यं परानन्दं परात्परम् ॥ १॥ १ ॥

ॐ वेदव्यासाय नमः । वृन्दे वृन्दावनासीनमिन्दिरानन्दनन्दनम् । उपेन्द्रं सांद्रकारुण्यं परानन्दं परात्परम् ॥ १॥ १ ॥

Verse 3

ब्रह्मविष्णुमहेशाख्यां यस्यांशा लोकसाधकाः । तमादिदेवं चिद्रूपं विशुद्ध परमं भजे ॥ २ ॥

ब्रह्मविष्णुमहेशाख्यां यस्यांशा लोकसाधकाः । तमादिदेवं चिद्रूपं विशुद्धं परमं भजे ॥ २ ॥

Verse 4

शौनकाद्या महात्मान ऋषयो ब्रह्मवादिनः । नैमिषाख्ये महारण्ये तपस्तेपुर्मुमुक्षवः ॥ ३ ॥

शौनकाद्या महात्मान ऋषयो ब्रह्मवादिनः । नैमिषाख्ये महारण्ये तपस्तेपुर्मुमुक्षवः ॥ ३ ॥

Verse 5

जितेन्द्रिया जिताहाराः सन्तः सत्यपराक्रमाः । यजन्तः परया भक्त्या विष्णुमाद्यं सनातनम् ॥ ४ ॥

जितेन्द्रिया जिताहाराः सन्तः सत्यपराक्रमाः । यजन्तः परया भक्त्या विष्णुमाद्यं सनातनम् ॥ ४ ॥

Verse 6

अनीर्ष्याः सर्वधर्म्मज्ञा लोकानुग्रहतत्पराः । निर्म्ममा निरहंकाराः परस्मिन्नतमानसाः ॥ ५ ॥

अनीर्ष्याः सर्वधर्मतत्त्वज्ञा लोकानुग्रहतत्पराः । निर्ममा निरहंकाराः परमे परस्मिन्नतमानसाः ॥

Verse 7

न्यस्तकामा विवृजिनाः शमादिगुणसंयुताः । कृष्णाजिनोत्तरीयास्ते जटिला ब्रह्मचारिणः ॥ ६ ॥

न्यस्तकामा विवृजिनाः शमादिगुणसंयुताः । कृष्णाजिनोत्तरीयास्ते जटिला ब्रह्मचारिणः ॥

Verse 8

गृणन्तः परमं ब्रह्म जगच्चक्षुः समौजसः । धर्म्मशास्त्रार्थतत्त्वज्ञास्तेपुर्नैमिषकानने ॥ ७ ॥

गृणन्तः परमं ब्रह्म जगच्चक्षुः समौजसः । धर्मशास्त्रार्थतत्त्वज्ञास्तेपुर्नैमिषकानने ॥

Verse 9

यज्ञैर्यज्ञपतिं केचिज्ज्ञानैर्ज्ञानात्मकं परे । केचिच्च परया भक्त्या नारायणमपूजयन् ॥ ८ ॥

यज्ञैः केचिद्यज्ञपतिं ज्ञानैर्ज्ञानस्वरूपिणम् । केचिच्च परया भक्त्या नारायणमपूजयन् ॥

Verse 10

एकदा ते महात्मानः समाजं चक्रुरुतमाः । धर्मार्थकाममोक्षाणामुपायाञ्ज्ञातुमिच्छवः ॥ ९ ॥

एकदा ते महात्मानः श्रेष्ठाः समाजं चक्रुरुत्तमाः । धर्मार्थकाममोक्षाणामुपायान् ज्ञातुमैच्छवः ॥

Verse 11

षङ्विंशतिसहस्त्राणि मुनीनामूर्द्ध्वरेतसाम् । तेषां शिष्यप्रशिष्याणां संख्या वक्तुं न शक्यते ॥ १० ॥

षड्विंशतिसहस्राणि मुनीनामूर्ध्वरेतसाम्; तेषां शिष्यप्रशिष्याणां संख्या वक्तुं न शक्यते।

Verse 12

मुनयो भावितात्मानो मिलितास्ते महौजसः । लोकानुग्रहकर्तारो वीतरागा विमत्सराः ॥ ११ ॥

मुनयो भावितात्मानो मिलितास्ते महौजसः; लोकानुग्रहकर्तारो वीतरागा विमत्सराः।

Verse 13

कानि क्षेत्राणि पुण्यानि कानि तीर्थानि भूतले । कथं वा प्राप्यते मुक्तिर्नृणां तापार्तचेतसाम् ॥ १२ ॥

कानि क्षेत्राणि पुण्यानि कानि तीर्थानि भूतले; कथं वा प्राप्यते मुक्तिर्नृणां तापार्तचेतसाम्।

Verse 14

कथं हरौ मनुष्याणां भक्तिरव्यभिचारिणी । केन सिध्येत च फलं कर्मणस्त्रिविधात्मनः ॥ १३ ॥

कथं हरौ मनुष्याणां भक्तिरव्यभिचारिणी; केन सिध्येत च फलं कर्मणस्त्रिविधात्मनः।

Verse 15

इत्येवं प्रष्टुमात्मानमुद्यतान्प्रेक्ष्य शौनकः । प्राञ्जलिर्वाक्यमाहेदं विनयावनतः सुधीः ॥ १४ ॥

इत्येवं प्रष्टुमात्मानमुद्यतान्प्रेक्ष्य शौनकः; प्राञ्जलिर्वाक्यमाहेदं विनयावनतः सुधीः।

Verse 16

शौनक उवाच । आस्ते सिद्धाश्रमे पुण्ये सूतः पौराणिकोत्तमः । यजन्मखैर्बहुविधैर्विश्वरुपं जनार्दनम् ॥ १५ ॥

शौनक उवाच—पुण्ये सिद्धाश्रमे सूतः पौराणिकोत्तमः आस्ते; स बहुविधयजन्मखैः विश्वरूपं जनार्दनं सम्यगर्चयति।

Verse 17

स एतदखिलं वेत्ति व्यासशिष्यो महामुनिः । पुराणसंहितावक्ता शान्तो वै रोमहर्षणिः ॥ १६ ॥

स रोमहर्षणिर्महामुनिर्व्यासशिष्यः शान्तः; पुराणसंहितावक्ता स एतदखिलं सम्यग्वेत्ति।

Verse 18

युगे युगेऽल्पकान्धर्मान्निरीक्ष्य मधुसूदनः । वेदव्यास स्वरूपेण वेदभागं करोति वै ॥ १७ ॥

युगे युगे धर्मानल्पकान् निरीक्ष्य मधुसूदनः; वेदव्यासस्वरूपेण वेदं विभागं करोति वै।

Verse 19

वेदव्यासमुनिः साक्षान्नारायण इति द्विजाः । शुश्रुमः सर्वशास्त्रेषु सूतस्तु व्यासशासितः ॥ १८ ॥

द्विजाः, सर्वशास्त्रेषु शुश्रुम—वेदव्यासमुनिः साक्षान्नारायणः; सूतस्तु व्यासेन शासितो नियुक्तश्च।

Verse 20

तेन संशासितः सूतो वेदव्यासेन धीमता । पुराणानि स वेत्त्येव नान्यो लोके ततः परः ॥ १९ ॥

तेन धीमता वेदव्यासेन संशासितः सूतः; स एव पुराणानि वेत्ति, लोके ततोऽन्यो न परः।

Verse 21

स पुराणार्थविल्लोके स सर्वज्ञः स बुद्धिमान् । स शान्तो मोक्षधर्मज्ञः कर्मभक्तिकलापवित् ॥ २० ॥

स एव लोके पुराणार्थवित्, स सर्वज्ञः स बुद्धिमान्। स शान्तः मोक्षधर्मज्ञः, कर्मभक्तिकलापवित्॥

Verse 22

वेदवेदाङ्गशास्त्राणां सारभूतं मुनीश्वराः । जगद्धितार्थं तत्सर्वं पुराणेषूक्तवान्मुनिः ॥ २१ ॥

वेदवेदाङ्गशास्त्राणां सारं मुनिपुङ्गवाः। जगद्धिताय तत्सर्वं पुराणेषु मुनिरब्रवीत्॥

Verse 23

ज्ञानार्णवो वै सूतस्तत्सर्वतत्त्वार्थकोविदः । तस्मात्तमेव पृच्छाम इत्यूचे शौनको मुनीन् ॥ २२ ॥

ज्ञानार्णवो वै सूतस्तु सर्वतत्त्वार्थकोविदः। तस्मात्तमेव पृच्छाम इत्युवाच शौनको मुनीन्॥

Verse 24

ततस्ते मुनयः सर्वे शौनकं वाग्विदां वरम् । समाश्लिष्य सुसंप्रीताः साधु साध्विति चाब्रुवन् ॥ २३ ॥

ततः सर्वे मुनयस्ते शौनकं वाग्विदां वरम्। समाश्लिष्य सुसंप्रीताः साधु साध्विति चाब्रुवन्॥

Verse 25

अथ ते मुनयो जग्मुः पुण्यं सिद्धाश्रमं वने । मृगव्रजसमाकीर्णं मुनिभिः परिशोभितम् ॥ २४ ॥

अथ ते मुनयो जग्मुः पुण्यं सिद्धाश्रमं वने। मृगव्रजसमाकीर्णं मुनिभिः परिशोभितम्॥

Verse 26

मनोज्ञभूरुहलताफलपुष्पविभूषितम् । युक्तं सरोभिरच्छोदैरतिथ्यातिथ्यसंकुलम् ॥ २५ ॥

मनोज्ञैर्भूरुहलताभिः फलपुष्पसमृद्धाभिः समलङ्कृतं, निर्मलैः स्वच्छोदकैः सरोभिरुपेतं, नित्यं अतिथिसत्कारातिथ्यैः संकुलं च तत्।

Verse 27

ते तु नारायणं देवमनन्तमपराजितम् । यजन्तमग्निष्टोमेन ददृशू रोमहर्षणिम् ॥ २६ ॥

ते तु देवं नारायणमनन्तमपराजितम् । अग्निष्टोमेन यजन्तं ददृशुस्ते रोमहर्षणम् ॥

Verse 28

यथार्हमर्चितास्तेन सूतेन प्रथितौजसः । तस्यावभृथमीक्षन्तस्तत्र तस्थुर्मखालये ॥ २७ ॥

यथार्हं तेन सूतेन प्रथितौजसा समर्चिताः । तस्यावभृथमीक्षन्तस्तत्र तस्थुर्मखालये ॥

Verse 29

अधरावभृथस्नातं सूतं पौराणिकोत्तमम् । पप्रच्छुस्ते सुखासीनां नैमिषारण्यवासिनः ॥ २८ ॥

अथावभृथस्नातं सूतं पौराणिकोत्तमम् । नैमिषारण्यवासिनः सुखासीनं पप्रच्छुस्ते ॥

Verse 30

ऋषय ऊचुः । वयं त्वतिथयः प्राप्ता आतिथेयास्तु सुव्रत । ज्ञानदानोपचारेण पूजयास्मान्यथाविधिः ॥ २९ ॥

ऋषय ऊचुः—वयं त्वतिथयः प्राप्ता आतिथेयस्तु सुव्रत । ज्ञानदानोपचारेण पूजयास्मान्यथाविधि ॥

Verse 31

दिवौकसो हि जीवन्ति पीत्वा चन्द्रकलामृतम् । ज्ञानामृतं भूसुरास्तु मुने त्वन्मुखनिःसृतम् ॥ ३० ॥

दिवौकसो हि जीवन्ति पीत्वा चन्द्रकलामृतम् । भूसुरास्तु मुने जीवन्ति त्वन्मुखनिःसृतं ज्ञानामृतम् ॥

Verse 32

येनेदमखिलं जातं यदाधारं यदात्मकम् । यस्मिन्प्रतिष्ठितं तात यस्मिन्वा लयमेष्यति ॥ ३१ ॥

येनैवेदमखिलं जातं यदाधारं यदात्मकम् । यस्मिन्प्रतिष्ठितं तात यस्मिन्वा लयमेष्यति ॥

Verse 33

केन विष्णुः प्रसन्नः स्यात्स कथं पूज्यते नरैः । कथं वर्णाश्रमाचारश्चातिथेः पूजनं कथम् ॥ ३२ ॥

केन विष्णुः प्रसन्नः स्यात् स कथं पूज्यते नरैः । कथं वर्णाश्रमाचारः कथं चातिथिपूजनम् ॥

Verse 34

सफलं स्याद्यथा कर्म मोक्षोपायः कथं नृणाम् । भक्त्या किं प्राप्यते पुंभिस्तथा भक्तिश्च कीदृशी ॥ ३३ ॥

सफलं स्याद्यथा कर्म मोक्षोपायः कथं नृणाम् । भक्त्या किं प्राप्यते पुंभिः तथा भक्तिः कीदृशी ॥

Verse 35

वद सूत मुनिश्रेष्ट सर्वमेतदसंशयम् । कस्य नो जायते श्रद्धा श्रोतुं त्वद्वचनामृतम् ॥ ३४ ॥

वद सूत मुनिश्रेष्ठ सर्वमेतदसंशयम् । कस्य नो जायते श्रद्धा श्रोतुं त्वद्वचनामृतम् ॥

Verse 36

सूत उवाच । श्रृणुध्वमृषयः सर्वे यदिष्टं वो वदामि तत् । गीतं सनकमुख्यैस्तु नारदाय महात्मने ॥ ३५ ॥

सूत उवाच—हे ऋषयः सर्वे, यूयं शृणुत; यद् इष्टं वः, तदेव यथावत् वदामि। सनकादिभिः प्रमुखैः ऋषिभिः महात्मने नारदाय यद् गीतं, तत् शृणुत॥

Verse 37

पुराणं नारदोपाख्यमेतद्वेदार्थसंमितम् । सर्वपापप्रशमनं दुष्टग्रहनिवारणम् ॥ ३६ ॥

एतत् पुराणं नारदोपाख्यं वेदार्थसंमितम्। सर्वपापप्रशमनं दुष्टग्रहविनाशनम्॥

Verse 38

दुःस्वप्ननाशनं धर्म्यं भुक्तिमुक्तिफलप्रदम् । नारायणकथोपेतं सर्वकल्याणकारणम् ॥ ३७ ॥

दुःस्वप्ननाशनं धर्म्यं भुक्तिमुक्तिफलप्रदम्। नारायणकथायुक्तं सर्वकल्याणकारणम्॥

Verse 39

धर्मार्थकाममोक्षाणां हेतुभूतं महाफलम् । अपूर्वपुण्यफलदं श्रृणुध्वं सुसमाहिताः ॥ ३८ ॥

धर्मार्थकाममोक्षाणां हेतुभूतं महाफलम्। अपूर्वपुण्यफलदं शृणुध्वं सुसमाहिताः॥

Verse 40

महापातकयुक्तो वा युक्तो वाप्युपपातकैः । श्रृत्वैतदार्षं दिव्यं च पुराणं शुद्धिमाप्नुयात् ॥ ३९ ॥

महापातकयुक्तो वा उपपातकसंयुतः। श्रुत्वैतद् आर्षं दिव्यं च पुराणं शुद्धिमाप्नुयात्॥

Verse 41

यस्यैकाध्यायपठनाद्वाजिमेधफलं लभेत् । अध्यायद्वयपाठेन राजसूयफलं तथा ॥ ४० ॥

अस्य पुराणस्यैकाध्यायपाठेन अश्वमेधयज्ञफलं लभते; अध्यायद्वयपाठेन तथा राजसूययज्ञफलं प्राप्नोति।

Verse 42

ज्येष्ठमासे पूर्णिमायां मूलक्षें प्रयतो नरः । स्नात्वा च यमुना तोये मथुरायामुपोषितः ॥ ४१ ॥

ज्येष्ठमासे पूर्णिमायां मूलनक्षत्रे प्रयतो नरः यमुनातोये स्नात्वा मथुरायामुपोष्येत्।

Verse 43

अभ्यर्च्य विधितवत्कृष्णं यत्फलं लभते द्विजाः । तत्फलं समवाप्रोति अध्यायत्रयपाठतः ॥ ४२ ॥

द्विजाः, विधिवत्कृष्णाभ्यर्चनेन यत्फलं लभ्यते, तत्फलं अध्यायत्रयपाठतः समवाप्यते।

Verse 44

तत्प्रवक्ष्यामि वः सम्यक् शृणुध्वं गदतो मम । जन्मायुतार्जितैः पापैर्मुक्तः कोटिकुलान्वितः ॥ ४३ ॥

तत् वः सम्यक् प्रवक्ष्यामि; मम वचनं शृणुध्वम्। जन्मायुतार्जितपापैः मुक्तः, कोटिकुलान्वितोऽपि शुद्ध्यति।

Verse 45

ब्रह्मणः पदमासाद्य तत्रैव प्रतितिष्ठति । श्रुत्वास्य तु दशाध्यायान्भक्तिभावेन मानवः ॥ ४४ ॥

ब्रह्मणः पदमासाद्य तत्रैव प्रतितिष्ठति; अस्य दशाध्यायान् भक्तिभावेन श्रुत्वा मानवोऽपि तत्पदं प्राप्नोति।

Verse 46

निर्वाणमूक्तिं लभते नात्र कार्या विचारणा । श्रेयसां परमं श्रेयः पवित्राणामनुत्तमम् ॥ ४५ ॥

निर्वाणमुक्तिं लभते—नात्र काचिद् विचारणा। श्रेयसां परमं श्रेयः, पवित्राणामनुत्तमम्॥

Verse 47

दुःखप्रनाशनं पुण्यं श्रोतव्यं यत्नतो द्विजाः । श्रद्धया सहितो मर्त्यः श्लोकं श्लोकार्द्धमेव वा ॥ ४६ ॥

दुःखप्रणाशनं पुण्यं श्रोतव्यं यत्नतो द्विजाः। श्रद्धायुक्तो मर्त्यः श्लोकं श्लोकार्धमेव वा॥

Verse 48

पठित्वा मुच्यते सद्यो महापातकराशिभिः । सतामेव प्रवक्तव्यं गुह्याद्गुह्यतरं यतः ॥ ४७ ॥

पठित्वा मुच्यते सद्यो महापातकराशिभिः। सतामेव प्रवक्तव्यं गुह्याद्गुह्यतरं यतः॥

Verse 49

वावयेत्पुरतो विष्णोः पुण्यक्षेत्रे द्विजान्तिके । ब्रह्यद्रोहपराणां च दंभाचारयुतात्मनाम् ॥ ४८ ॥

वाचयेत्पुरतो विष्णोः पुण्यक्षेत्रे द्विजान्तिके। ब्रह्मद्रोहपराणां च दम्भाचारयुतात्मनाम्॥

Verse 50

जनानां बकवृतीनां न ब्रूयादिदमुत्तमम् । त्यक्तकामादिदोषाणां विष्णुभक्तिरतात्मनाम् ॥ ४९ ॥

जनानां बकवृत्तीनां न ब्रूयादिदमुत्तमम्। त्यक्तकामादिदोषाणां विष्णुभक्तिरतात्मनाम्॥

Verse 51

सदाचारपराणां च वक्तव्यं मोक्षयसाधनम् । सर्वदेवमयो विष्णुः स्मरतामार्तिनाशनः ॥ ५० ॥

सदाचारपरायणानां मोक्षसाधनं नूनं वक्तव्यम्। सर्वदेवमयो विष्णुः स्मरतामार्तिं नाशयति॥

Verse 52

सद्भक्तिवत्सलो विप्रा भक्त्या तुष्यति नान्यथा । अश्रद्धयापि यांन्नाच्चि कीर्तितेऽथ स्मूतेऽपि वा ॥ ५१ ॥

सद्भक्तिवत्सलो विप्राः भक्त्यैव तुष्यति नान्यथा। अश्रद्धयापि नामोच्चारणे कीर्तने स्मरणेऽपि फलप्रदम्॥

Verse 53

विमुक्तः पातकैर्मर्त्यो लभते पदमव्ययम् । संसारधोरकान्ताग्दावाग्रिर्मधुसुदनः ॥ ५२ ॥

पातकैर्विमुक्तो मर्त्योऽव्ययं पदं लभते। संसारघोरकान्तारदावाग्निं मधुसूदनः शमयति॥

Verse 54

स्मरतां सर्वपापानि नाशयत्याशु सत्तमाः । तदर्थद्योतकमिदं पुराणं श्राव्यमुत्तमम् ॥ ५३ ॥

स्मरतां सर्वपापानि सत्तमाः स शीघ्रं नाशयति। तदर्थद्योतकमिदं पुराणं परमं श्राव्यम्॥

Verse 55

श्रवणात्पठनाद्वापि सर्वपापविनाशकृत् । यस्यास्य श्रवणे बुद्धिर्जायते भक्तिसंयुता ॥ ५४ ॥

श्रवणात् पठनाद्वापि सर्वपापविनाशकृत्। अस्य श्रवणे यस्य बुद्धिर्भक्तिसंयुता जायते स धन्यः॥

Verse 56

स एव कृतकृत्यस्तु सर्वशास्त्रार्थकोविदः । यदर्जितं तपः पुण्यं तन्मन्ये सफलं द्विजाः ॥ ५५ ॥

स एव कृतकृत्यः स्यात् सर्वशास्त्रार्थकोविदः। यदर्जितं तपः पुण्यं तन्मन्ये सफलं द्विजाः॥

Verse 57

यदस्य श्रवणे भाक्तिरन्यथा नहि जायते । सत्कथासु प्रर्वतन्ते सज्जना ये जगाद्धिताः ॥ ५६ ॥

यदस्य श्रवणे भक्तिर्नान्यथा जायते ध्रुवम्। सत्कथासु प्रवर्तन्ते सज्जना जगद्धिताः॥

Verse 58

निन्दायां कलहे वापि ह्यसन्तः पाप्तात्पराः । पुराणेष्वर्थवादत्वं ये वदन्ति नराधमाः ॥ ५७ ॥

निन्दाकलहसक्ताश्च ह्यसन्तः पापतोऽधिकाः। पुराणेष्वर्थवादत्वं ये वदन्ति नराधमाः॥

Verse 59

तैरर्जितानि पुण्यानि क्षयं यान्ति द्विजोत्तमाः । समस्तकर्मनिर्मूलसाधनानि नराधमः ॥ ५८ ॥

तैरर्जितानि पुण्यानि क्षयं यान्ति द्विजोत्तमाः। समस्तकर्मनिर्मूलसाधनाश्रयिणोऽधमाः॥

Verse 60

पुराणान्यर्थवादेन ब्रुवन्नरकमश्नुते । अन्यानि साधयन्त्येव कार्याणि विधिना नराः ॥ ५९ ॥

पुराणान्यर्थवादेन ब्रुवन्नरकमश्नुते। अन्यानि साधयन्त्येव कार्याणि विधिना नराः॥

Verse 61

पुराणानि द्विजश्रेष्टाः साधयन्ति न मोहिताः । अनायासेन यः पुण्यानीच्छतीह द्विजोत्तमाः ॥ ६० ॥

पुराणानि द्विजश्रेष्ठाः अमूढाः साधयन्ति हि। अनायासेन यः पुण्यमिच्छति स पुराणाश्रयः स्यात्, द्विजोत्तमाः॥

Verse 62

श्रोतव्यानि पुराणानि तेन वै भक्तिभावतः । पुराणश्रवणे बुद्धिर्यस्य पुंसः प्रवर्तते ॥ ६१ ॥

तस्मात्पुराणानि श्रोतव्यानि भक्तिभावतः। पुराणश्रवणे यस्य बुद्धिः प्रवर्तते नरः॥

Verse 63

पुरार्जितानि पापानि तस्य नश्यन्त्यसंशयम् । पुराणे वर्तमानेऽपि पापपाशेन यन्त्रितः । आदरेणान्यगाथासु सक्तबुद्धिः पतत्यधः ॥ ६२ ॥

पुरार्जितानि पापानि तस्य नश्यन्त्यसंशयम्। पुराणे वर्तमानेऽपि पापपाशेन यन्त्रितः॥ आदरेणान्यगाथासु सक्तबुद्धिः पतत्यधः॥

Verse 64

सत्सङ्गदेवार्चनसत्कथासु हितोपदेशे निरतो मनुष्यः । प्रयाति विष्णोः परमं पदं यद्देहावसानेऽच्युततुल्यतेजाः ॥ ६३ ॥

सत्सङ्गदेवार्चनसत्कथासु हितोपदेशे निरतो मनुष्यः। प्रयाति विष्णोः परमं पदं यत् देहावसानेऽच्युततुल्यतेजाः॥

Verse 65

तस्मादिदं नारदनामधेयं पुण्यं पुराणं श्रुणुत द्विजेन्द्राः । यस्मिञ्छ्रुते जन्मजरादिहीनो नरो भवेदच्युतनिष्टचेताः ॥ ६४ ॥

तस्मादिदं नारदनामधेयं पुण्यं पुराणं शृणुत द्विजेन्द्राः। यस्मिञ्छ्रुते जन्मजरादिहीनो नरो भवेदच्युतनिष्ठचेताः॥

Verse 66

वरं वरेण्यं वरदं पुराणं निजप्रभाभावितसर्वलोकम् । संकल्पितार्थप्रदमादिदेवं स्मृत्वाव्रजेन्मुक्तिपदं मनुष्यः ॥ ६५ ॥

वरं वरेण्यं वरदं पुराणं निजप्रभया सर्वलोकप्रकाशकम् । संकल्पितार्थप्रदं चादिदेवं स्मृत्वा मनुष्यो मुक्तिपदं व्रजेत् ॥

Verse 67

ब्रह्मेशविष्ण्वादिशरीरभेदैर्विश्वं सृजत्यत्ति च पाति विप्राः । तमादिदेवं परमं परेशमाधाय चेतस्युपयाति मुक्तिम् ॥ ६६ ॥

ब्रह्मेशविष्ण्वादिशरीरभेदैर्विश्वं सृजत्यत्ति च पाति विप्राः । संहरति चादिदेवं परमं परेशं हृदि निधायोपयाति मुक्तिम् ॥

Verse 68

यो नाम जात्यादिविकल्पहीनः परः पराणां परमः परस्मात् । वेदान्तवेद्यः स्वजनप्रकाशः समीड्यते सर्वपुराणवेदैः ॥ ६७ ॥

यो नाम जात्यादिविकल्पहीनः परः पराणां परमः परस्मात् । वेदान्तवेद्यः स्वभक्तप्रकाशः स समीड्यते सर्वपुराणवेदैः ॥

Verse 69

तस्मात्तिमीशं जगतां विमुक्तिमुपासनायालमजं मुरारिम् । परं रहस्यं पुरुषार्थहेतुं स्मृत्वा नरो याति भवाब्धिपारम् ॥ ६८ ॥

तस्मात्तमीशं जगतां विमुक्तिमुपासनायालमजं मुरारिम् । परं रहस्यं पुरुषार्थहेतुं स्मृत्वा नरो याति भवाब्धिपारम् ॥

Verse 70

वक्तव्यं धार्मिकेभ्यस्तु श्रद्दधानेभ्य एव च । मुमुक्षुभ्यो यतिभ्यश्च वीतरागेभ्य एव च ॥ ६९ ॥

वक्तव्यं धार्मिकेभ्यस्तु श्रद्धधानेभ्य एव च । मुमुक्षुभ्यो यतिभ्यश्च वीतरागेभ्य एव च ॥

Verse 71

वक्तव्यं पुण्यदेशे च सभायां देवतागृहे । पुण्यक्षेत्रे पुण्यतीर्थे देव ब्राह्मणसन्निधौ ॥ ७० ॥

पुण्यदेशे सभायां देवतागृहे चेदं वक्तव्यं; पुण्यक्षेत्रे पुण्यतीर्थे देवब्राह्मणसन्निधौ विशेषतः कथनीयम्।

Verse 72

उच्छिष्टदेशे वक्तार आख्यानमिदमुत्तमम् । पच्यन्ते नरके घोरे यावदाभूतसंप्लवम् ॥ ७१ ॥

उच्छिष्टदेशे ये वक्तार इदमुत्तमाख्यानं पठन्ति, ते घोरे नरके पच्यन्ते यावदाभूतसंप्लवम्।

Verse 73

मृषा श्रृणोति यो मूढो दम्भी भक्तिविवर्जितः । सोऽपि तद्वन्महाघोरे नरके पच्यतेऽक्षये ॥ ७२ ॥

यो मूढो दम्भी भक्तिविवर्जितो मृषा शृणोति, सोऽपि तद्वत् महाघोरेऽक्षये नरके पच्यते।

Verse 74

नरो यः सत्कथामध्ये संभाषां कुरुतेऽन्यतः । स याति नरकं घोरं तदेकाग्रमना भवेत् ॥ ७३ ॥

यः सत्कथामध्येऽन्यतः संभाषां करोति, स घोरं नरकं याति; तस्मादेकाग्रमना भवेत्।

Verse 75

श्रोता वक्ता चविप्रेन्द्रा एष धर्मः सनातनः । असमाहितचित्तस्तु न जानाति हि किंचना ॥ ७४ ॥

श्रोता वक्ता च, विप्रेन्द्र, एष धर्मः सनातनः; असमाहितचित्तस्तु किंचन न हि जानाति।

Verse 76

तत एकमना भूत्वा पिबेद्धरिकथामृतम् । कथं संभ्रान्तचित्तस्य कथास्वादः प्रजायते ॥ ७५ ॥

तस्मादेकाग्रचित्तः सन् हरिकथामृतं पिबेत्। संभ्रान्तचित्तस्य हि कथास्वादः कथं भवेत्॥

Verse 77

किं सुखं प्राप्यते लोके पुंसा संभ्रान्तचेतसा । तस्मात्सर्वं परित्यज्य कामं दुःखस्य साधनम् ॥ ७६ ॥

किं सुखं लभते लोके पुंसः संभ्रान्तचेतसः। तस्मात्सर्वं परित्यज्य कामं दुःखस्य साधनम्॥

Verse 78

समाहितमना भूत्वाकुर्यादच्युतचिन्तनम् । येन केनाप्युपायेन स्मृतो नारायणोऽव्ययः ॥ ७७ ॥

समाहितमना भूत्वा कुर्यादच्युतचिन्तनम्। येन केनाप्युपायेन स्मरेन्नारायणोऽव्ययः॥

Verse 79

अपि पातकयुक्तस्य प्रसन्नः स्यान्नसंशयः । यस्य नारायणे भक्तिर्विभौ विश्वेश्वरेऽव्यये । तस्य स्यात्सफलं जन्म मुक्तिश्चैव करे स्थिता ॥ ७८ ॥

अपि पातकयुक्तस्य प्रसन्नः स्यान्न संशयः। यस्य नारायणे भक्तिर्विभौ विश्वेश्वरेऽव्यये॥ तस्य स्यात्सफलं जन्म मुक्तिश्चैव करे स्थिता॥

Verse 80

धर्मार्थकाममोक्षाख्यपुरुषार्था द्विजोत्तमाः । हरिभक्तिपराणां वै संपद्यन्ते न संशयः ॥ ७९ ॥

धर्मार्थकाममोक्षाख्याः पुरुषार्था द्विजोत्तमाः। हरिभक्तिपराणां वै संपद्यन्ते न संशयः॥