Brahma Purana — Daksha’s Sacrifice, Sati’s Self-Immolation, and Uma’s Tapas, Shloka 88
Devanagari script
तपःशरीरास् ताः सर्वास् तिस्रो योगं समाश्रिताः सर्वाश् चैव महाभागास् तथा च स्थिरयौवनाः //
Translation
अष्टपञ्चाशीतितमोऽध्यायः—श्लोकः ८८। एतत् ब्रह्मपुराणे पावनं वचनम्।
Word by Word
तपः-शरीराःhaving austerity as their body
तपः-शरीराः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootतपस् (प्रातिपदिक) + शरीर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (तपसः शरीरम् → तपःशरीरः)
ताःthose (women)
ताः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम/प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; सर्वनाम
सर्वाःall
सर्वाः:
Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
तिस्रःthree
तिस्रः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootत्रि (संख्या/प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; संख्या
योगम्yoga
योगम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootयोग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
समाश्रिताःhaving resorted to
समाश्रिताः:
Kriyā (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Rootसम्-आ-श्रि (धातु)
Formकृदन्त (क्त/PPP), प्रथमा बहुवचन; स्त्रीलिङ्गानुसार रूपम्; अर्थः ‘आश्रित’ (having resorted to)
सर्वाःall
सर्वाः:
Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
एवindeed
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिश्चय/अवधारणार्थक-अव्यय (emphatic particle)
महाभागाःvery fortunate / illustrious
महाभागाः:
Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootमहा (प्रातिपदिक) + भाग (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; कर्मधारयः (महान् भागः यस्याः/यासाम्)
तथाthus
तथा:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय, प्रकारवाचक (adverb: thus/so)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
स्थिर-यौवनाःof steady youth / ever-youthful
स्थिर-यौवनाः:
Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootस्थिर (प्रातिपदिक) + यौवन (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (स्थिरं यौवनं यस्याः/यासाम्)
Speaker
Narrator/teacher describing the Three Maidens’ qualities.