Adhyaya 125

Verse 1

सूत उवाच । वेनस्याज्ञां सुसंप्राप्य पृथुः परमधार्मिकः । संबभ्रे सर्वसंभारान्नानापुण्यान्नृपात्मजः

ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਵੇਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਯਥਾਵਿਧਿ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਪਰਮਧਾਰਮਿਕ ਪૃਥੂ ਨੇ—ਹੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ—ਅਨੇਕ ਪੁੰਨਮਈ ਸਮੱਗਰੀ ਸਮੇਤ ਸਾਰੇ ਜਰੂਰੀ ਸੰਭਾਰ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ।

Verse 2

निमंत्र्य ब्राह्मणान्सर्वान्नानादेशोद्भवानपि । अथ वेन इयाजासावश्वमेधेन भूपतिः

ਸਭ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ—ਭਿੰਨ-ਭਿੰਨ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਆਏ ਹੋਏ ਵੀ—ਨਿਮੰਤਰਿਤ ਕਰਕੇ, ਫਿਰ ਭੂਪਤੀ ਵੇਨ ਨੇ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜ੍ਞ ਕੀਤਾ।

Verse 3

दानान्यदाद्ब्राह्मणेभ्यो नानारूपाण्यनेकशः । जगाम वैष्णवं लोकं सकायो जगतीपतिः

ਉਸ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਅਨੇਕ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ, ਬਹੁਤ ਵਾਰ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਦਾਨ ਦਿੱਤੇ; ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦਾ ਸਵਾਮੀ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਸਮੇਤ ਵੈਸ਼ਣਵ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਥਾਨ ਕਰ ਗਿਆ।

Verse 4

विष्णुना सह धर्मात्मा नित्यमेव प्रवर्तते । एतद्वः सर्वमाख्यातं चरित्रं तस्य भूपतेः

ਉਹ ਧਰਮਾਤਮਾ ਰਾਜਾ ਸਦਾ ਹੀ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਸੰਗ ਅਨੁਸਾਰ ਵਰਤਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਭੂਪਤੇ, ਉਸ ਸ਼ਾਸਕ ਦੇ ਚਰਿਤ੍ਰ ਤੇ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਕਥਾ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

Verse 5

सर्वपापप्रशमनं सर्वदुःखविनाशनम् । पृथुरेव स धर्मात्मा राजा पृथ्वीं प्रशासति

ਉਹ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਸਭ ਦੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਉਹੀ ਧਰਮਾਤਮਾ ਰਾਜਾ ਪૃਥੁ ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਧਰਤੀ ਦਾ ਸ਼ਾਸਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।

Verse 6

त्रैलोक्येन समं पृथ्वीं दुदोह नृपसत्तमः । प्रजास्तु रंजितास्तेन पुण्यधर्मानुकर्मभिः

ਉਹ ਨ੍ਰਿਪਸੱਤਮ ਨੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ‘ਦੋਹਿਆ’ ਕਿ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਮਾਨ ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਉਪਜੀ। ਉਸ ਦੇ ਪੁੰਨਮਈ ਧਰਮ-ਆਚਰਨ ਕਰਕੇ ਪ੍ਰਜਾ ਉਸ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਰਹੀ।

Verse 7

एतत्ते सर्वमाख्यातं भूमिखण्डमनुत्तमम् । प्रथमं सृष्टिखंडं तु द्वितीयं भूमिखंडकम्

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਅਨੁੱਤਮ ਭੂਮਿਖੰਡ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਪਹਿਲਾ ਭਾਗ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀਖੰਡ ਹੈ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਭੂਮਿਖੰਡਕ ਹੈ।

Verse 8

भूमिखंडस्यमाहात्म्यं कथयिष्याम्यहं पुनः । अस्य खंडस्य वै श्लोकं यः शृणोति नरोत्तमः

ਮੈਂ ਫਿਰ ਭੂਮਿਖੰਡ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਾਂਗਾ। ਇਸ ਖੰਡ ਦਾ ਇਕ ਸ਼ਲੋਕ ਵੀ ਜੋ ਨਰੋਤਮ ਸੁਣਦਾ ਹੈ,

Verse 9

दिनस्यैकस्य वै पापं तस्य चैव प्रणश्यति । यो नरो भावसंयुक्तोऽध्यायं संशृणुते सुधीः

ਜੋ ਨਰ ਭਾਵ-ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਬੁੱਧਿਮਾਨੀ ਨਾਲ ਇਸ ਅਧਿਆਇ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਇਕ ਦਿਨ ਦਾ ਪਾਪ ਭੀ ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 10

तस्य पुण्यं प्रवक्ष्यामि श्रूयतां द्विजसत्तमाः । दत्तस्य गोसहस्रस्य ब्राह्मणेभ्यः सुपर्वणि

ਹੇ ਦਵਿਜ-ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠੋ, ਸੁਣੋ; ਮੈਂ ਇਸ ਦਾ ਪੁੰਨ-ਫਲ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ—ਸ਼ੁਭ ਪੁਰਬ ਦੇ ਦਿਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂਵਾਂ ਦਾ ਦਾਨ ਕਰਨ ਜਿਤਨਾ ਪੁੰਨ।

Verse 11

यत्फलं तत्प्रजायेत विष्णुस्तस्य प्रसीदति । अस्य पद्मपुराणस्य पठमानस्य नित्यशः

ਜੋ ਫਲ ਇਸ ਤੋਂ ਉਪਜਣਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਜੋ ਇਸ ਪਦਮਪੁਰਾਣ ਨੂੰ ਨਿੱਤ ਪਾਠ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ਣੂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

Verse 12

कलौयुगे तु विघ्नाश्च न जायंते नरस्य वै । व्यास उवाच । कस्मात्कलौ न जायंते शृण्वानस्य च पद्मज

ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖ ਲਈ ਵਿਘਨ ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਨਹੀਂ ਉੱਠਦੇ। ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਹੇ ਪਦਮਜ (ਬ੍ਰਹਮਾ), ਕਲਿ ਵਿੱਚ ਸੁਣਨ ਵਾਲੇ ਲਈ ਵਿਘਨ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ?”

Verse 13

नरस्य पुण्ययुक्तस्य नाना विघ्नाः सुदारुणाः । ब्रह्मोवाच । मखस्याप्यश्वमेधस्य यत्फलं परिकथ्यते

ਪੁੰਨ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਮਨੁੱਖ ਲਈ ਭੀ ਅਨੇਕ ਅਤਿ ਭਿਆਨਕ ਵਿਘਨ ਉੱਠਦੇ ਹਨ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਯਜ੍ਞ ਦਾ—ਅਤੇ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਦਾ ਭੀ—ਜੋ ਫਲ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ (ਹੁਣ) ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 14

तत्फलं दृश्यते तात पुराणे पद्मसंज्ञके । अश्वमेधमखः पुण्यः कलौ नैव प्रवर्तते

ਹੇ ਤਾਤ, ਉਹੀ ਫਲ ਪਦਮ-ਸੰਜ्ञਕ ਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ ਦਿੱਖਦਾ ਹੈ। ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ ਪੁੰਨਮਈ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜ੍ਞ ਸੱਚਮੁੱਚ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।

Verse 15

पुराणं चापि यत्तद्वदश्वमेधसमं किल । अश्वमेधस्य यत्पुण्यं स्वर्गमोक्षफलप्रदम्

ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਪੁਰਾਣ ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੈ। ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਦਾ ਪੁੰਨ ਸਵਰਗ ਅਤੇ ਮੋਖਸ਼ ਦੇ ਫਲ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।

Verse 16

न भुंजंति नराः पापाः पापमार्गेषु संस्थिताः । पुराणस्यास्य पुण्यस्य पद्मसंज्ञस्य सत्तम

ਹੇ ਸਤ੍ਤਮ, ਪਾਪੀ ਮਨੁੱਖ ਜੋ ਪਾਪ ਦੇ ਮਾਰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਪਦਮ-ਸੰਜ्ञਕ ਇਸ ਪੁੰਨਮਈ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪੁੰਨ ਦਾ ਭੋਗ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।

Verse 17

अश्वमेधसमं पुण्यं न भुंजंति कलौ नराः । कलौ युगे नरैः पापैर्गंतव्यं नरकार्णवम्

ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਦੇ ਸਮਾਨ ਪੁੰਨ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਭੋਗਦੇ। ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ ਪਾਪੀ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਨਰਕ-ਸਮੁੰਦਰ ਵੱਲ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

Verse 18

कस्माच्छ्रोष्यंति तत्पुण्यं चतुर्वर्गप्रसाधनम् । येन श्रुतमिदं पुण्यं पुराणं पद्मसंज्ञकम्

ਉਹ ਪੁੰਨ ਕਿਉਂ ਨਾ ਸੁਣਨ, ਜੋ ਚਾਰ ਪੁਰੁਸ਼ਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਸਾਧਦਾ ਹੈ? ਜਿਸ ਦੇ ਸੁਣਨ ਨਾਲ ਪਦਮ-ਸੰਜ्ञਕ ਇਹ ਪੁੰਨਮਈ ਪੁਰਾਣ ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 19

सर्वं हि साधितं तेन चतुर्वर्गस्य साधनम् । अश्वमेधादयो यज्ञास्तस्मान्नष्टा महामते

ਉਸ ਦੇ ਦੁਆਰਾ ਚਤੁਰਵਰਗ—ਧਰਮ, ਅਰਥ, ਕਾਮ ਅਤੇ ਮੋਖ—ਦੇ ਸਾਰੇ ਸਾਧਨ ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਸਿੱਧ ਹੋ ਗਏ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਮਹਾਮਤੇ, ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਆਦਿ ਯੱਗ ਹੁਣ ਅਪ੍ਰਸੰਗਿਕ ਹੋ ਗਏ ਹਨ।

Verse 20

कलौ युगे गताः स्वर्गे सवेदाः सांगसस्वराः । यः कोपि सत्वसंपन्नः श्रद्धावान्भगवत्परः

ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ ਵੇਦ, ਆਪਣੇ ਅੰਗ-ਉਪਾਂਗ ਅਤੇ ਸੁਰ-ਸਹਿਤ ਉਚਾਰਣ ਸਮੇਤ, ਜਿਵੇਂ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਏ ਹਨ। ਤਾਂ ਵੀ ਜੋ ਕੋਈ ਸਤ੍ਵ-ਸੰਪੰਨ, ਸ਼ਰਧਾਵਾਨ ਅਤੇ ਭਗਵਾਨ-ਪਰਾਇਣ ਹੈ…

Verse 21

श्रोतुमिच्छति धर्मात्मा सपुत्रो भार्यया सह । श्रवणार्थं महाश्रद्धा पूर्वं तस्य प्रजायते

ਉਹ ਧਰਮਾਤਮਾ ਪੁਰਖ, ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਪਤਨੀ ਸਮੇਤ, ਸੁਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਸੁਣਨ ਦੇ ਨਿਮਿਤ, ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਉਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਮਹਾਨ ਸ਼ਰਧਾ ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

Verse 22

शृण्वानस्य नरस्यापि महाविघ्नो न संचरेत् । अश्रद्धा जायते पूर्वं पाठकस्य नरस्य च

ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਕੇਵਲ ਸੁਣ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਲਈ ਵੀ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਵਿਘਨ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ। ਪਰ ਪਹਿਲਾਂ ਅਸ਼ਰਧਾ ਪਾਠ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਉਸ ਮਨੁੱਖ ਵਿੱਚ ਵੀ ਜਨਮ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।

Verse 23

लोभश्च जायते तस्य शृण्वानस्य द्विजोत्तम । प्रेषितो विष्णुदेवेन महामोहः स दारुणः

ਹੇ ਦ੍ਵਿਜੋਤਮ, ਸੁਣਦੇ ਸੁਣਦੇ ਉਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਲੋਭ ਵੀ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਵਿਸ਼ਣੁਦੇਵ ਵੱਲੋਂ ਭੇਜਿਆ ਹੋਇਆ ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਮਹਾਮੋਹ ਉਸ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।

Verse 24

अकरोत्स विनाशं तु शृण्वतश्चास्य नित्यशः । दूषकाः कुत्सकाः पापाः संभवंति दिने दिने

ਜੋ ਇਸ ਨੂੰ ਨਿੱਤ ਸੁਣਦਾ ਰਹੇ, ਉਸ ਲਈ ਇਹ ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਵਿਨਾਸ਼ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ; ਦਿਨੋਂਦਿਨ ਪਾਪੀ ਨਿੰਦਕ ਤੇ ਹਾਸਿਆਕਾਰ ਉੱਠ ਖੜੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

Verse 25

ज्ञातव्यं तु सुबुद्धेन विघ्नरूपं ममाधुना । संजातं दृश्यते व्यास तथा होमं समाचरेत्

ਪਰ ਸੁਬੁੱਧੀ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਜਾਣ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵੇਲੇ ਮੇਰੇ ਹੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇਕ ਵਿਘਨ ਉੱਠਿਆ ਹੈ। ਹੇ ਵਿਆਸ, ਇਹ ਪ੍ਰਗਟ ਦਿੱਸਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਯਥਾਵਿਧਿ ਹੋਮ ਕਰ।

Verse 26

वैष्णवैश्च महामंत्रैर्विष्णुसूक्तैः सुपुण्यदैः । विष्णोरराटमंत्रेण सहस्रशीर्षकेण च

ਅਤੇ ਵੈਸ਼ਣਵ ਮਹਾਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ, ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਅਤਿ ਪੁਣ੍ਯਦਾਇਕ ਸੂਕਤਾਂ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਅਰਾਟ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ, ਤੇ ਸਹਸ੍ਰਸ਼ੀਰਸ਼ (ਹਜ਼ਾਰ-ਸਿਰ ਵਾਲੇ) ਸੂਕਤ ਨਾਲ ਵੀ।

Verse 27

इदं विष्णु सुमंत्रेण आब्रह्मेण पुनः पुनः । त्र्यंबकेन च मंत्रेण होममेवं समाचरेत्

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਸ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਸ਼ੁਭ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੱਕ ਵਿਸਤਾਰ ਵਾਲੀ ਅਰਾਧਨਾ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਤ੍ਰਯੰਬਕ (ਸ਼ਿਵ) ਦੇ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਵੀ—ਮੁੜ ਮੁੜ ਹੋਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

Verse 28

बृहत्साम्ना सुमंत्रेण द्वादशाक्षरकेण च । यस्य देवस्य यो होमस्तस्य मंत्रेण होमयेत्

ਬ੍ਰਿਹਤਸਾਮਨ ਨਾਲ, ਸ਼ੁਭ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਬਾਰ੍ਹਾਂ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲੇ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਵੀ; ਜਿਸ ਦੇਵਤਾ ਲਈ ਜੋ ਹੋਮ ਹੋਵੇ, ਉਸੇ ਦੇਵਤਾ ਦੇ ਆਪਣੇ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਹੀ ਉਹ ਹੋਮ ਅਰਪਣ ਕਰੇ।

Verse 29

अष्टोत्तरतिलाज्यैश्च पालाशैः समिधैरपि । ग्रहाणामपि कर्त्तव्यं स्थापनं पूजनं द्विज

੧੦੮ ਤਿਲ ਅਤੇ ਘੀ ਦੀਆਂ ਆਹੁਤੀਆਂ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਪਲਾਸ਼ (ਧਾਕ) ਦੀਆਂ ਸਮਿਧਾਂ ਨਾਲ ਵੀ, ਹੇ ਦ੍ਵਿਜ! ਗ੍ਰਹਾਂ (ਨਵਗ੍ਰਹ ਦੇਵਤਿਆਂ) ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

Verse 30

विघ्नेशं पूजयेत्तत्र शारदां च सुरेश्वरीम् । जातवेदां महामायां चंडिकां क्षेत्रनायकम्

ਉੱਥੇ ਵਿਘਨੇਸ਼ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ, ਅਤੇ ਸ਼ਾਰਦਾ—ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਅਧੀਸ਼ਵਰੀ—ਦੀ ਵੀ; ਅਤੇ ਜਾਤਵੇਦਾ, ਮਹਾਮਾਇਆ, ਚੰਡਿਕਾ, ਅਤੇ ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਖੇਤਰ ਦੇ ਨਾਇਕ ਰਖਵਾਲੇ ਦੀ ਵੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ।

Verse 31

तिलैश्च तंदुलैराज्यैस्तेषां मंत्रसमुद्यतैः । एवं होमः प्रकर्त्तव्यो ब्राह्मणेभ्यो ददेद्धनम्

ਤਿਲ, ਚਾਵਲ ਦੇ ਦਾਣੇ ਅਤੇ ਘੀ ਨਾਲ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਿਯਤ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ ਕੇ—ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੋਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਧਨ ਦਾਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

Verse 32

यथासंभाविकां तात दक्षिणां धेनुसंयुताम् । ततो विघ्नाः प्रणश्यंति पुराणं सिद्धिमाप्नुयात्

ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਪਿਆਰੇ! ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਦੱਖਿਣਾ ਦਿਓ, ਗਾਂ ਸਮੇਤ; ਤਦੋਂ ਵਿਘਨ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣ-ਪਾਠ ਨੂੰ ਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

Verse 33

एवं न कुरुते यो हि तस्य विघ्नं वदाम्यहम् । तस्यांगे जायते रोगो बहुपीडाप्रदायकः

ਜੋ ਕੋਈ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਸ ਦਾ ਵਿਘਨ ਮੈਂ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ: ਉਸ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਐਸਾ ਰੋਗ ਉੱਪਜਦਾ ਹੈ ਜੋ ਬਹੁਤ ਪੀੜਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

Verse 34

भार्या शोकः पुत्रशोको धनहानिः प्रजायते । नानाविधान्महारोगान्भुंजते नात्र संशयः

ਪਤਨੀ ਦਾ ਵਿਛੋੜਾ-ਸ਼ੋਕ, ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਸ਼ੋਕ ਅਤੇ ਧਨ ਦੀ ਹਾਨੀ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ ਅਨੇਕ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਮਹਾ ਰੋਗ ਭੋਗਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਰਤਾ ਭਰ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।

Verse 35

यस्य गेहे नास्ति वित्तमुपवासं समाचरेत् । एकादशीं सुसंप्राप्य पूजयेन्मधुसूदनम्

ਜਿਸ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਧਨ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਉਪਵਾਸ ਦਾ ਆਚਰਨ ਕਰੇ। ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਨੂੰ ਸੁਚੱਜੇ ਤੌਰ ਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਮਧੁਸੂਦਨ (ਵਿਸ਼ਣੂ) ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ।

Verse 36

षोडशैश्चोपचारैश्च भावयुक्तेन चेतसा । ब्राह्मणान्भोजयेत्पश्चाद्यथावित्तानुसारतः

ਭਾਵ-ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਚਿੱਤ ਰੱਖ ਕੇ, ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਉਪਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰੇ; ਫਿਰ ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਾਵੇ।

Verse 37

केशवाय ततो दत्वा संकल्पं हविषान्वितम् । स्वयं कुर्यात्ततः प्राज्ञो भोजनं सह बांधवैः

ਫਿਰ ਕੇਸ਼ਵ ਨੂੰ ਹਵਿਸ ਸਮੇਤ ਸੰਕਲਪ ਅਰਪਣ ਕਰਕੇ, ਬੁੱਧਿਮਾਨ ਮਨੁੱਖ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੇ ਬਾਂਧਵਾਂ ਸਮੇਤ ਆਪ ਭੋਜਨ ਕਰੇ।

Verse 38

पुत्रैस्तु भार्यया युक्तस्ततः सिद्धिमवाप्नुयात् । पुराणसंहितापूर्णा श्रोतव्या धर्मतत्परैः

ਪੁੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਅਤੇ ਪਤਨੀ ਸਮੇਤ ਯੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਤਦ ਸਿੱਧੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਧਰਮ-ਪਰਾਇਣ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪੁਰਾਣ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸੰਹਿਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਪੂਰਨ ਹੈ।

Verse 39

चतुर्वर्गस्य वै सिद्धिर्जायते तस्य नान्यथा । सपादं लक्षमेकं तु ब्रह्माख्यं पुष्करं शृणु

ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥ ਤੋਂ ਹੀ ਚਤੁਰਵਰਗ—ਧਰਮ, ਅਰਥ, ਕਾਮ, ਮੋਖ—ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਨਿਸਚਿਤ ਉਪਜਦੀ ਹੈ; ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਮਾਰਗ ਨਹੀਂ। ਹੁਣ ਬ੍ਰਹਮਾ-ਤੀਰਥ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਪੁਸ਼ਕਰ ਨੂੰ ਸੁਣੋ, ਜਿਸ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਸਵਾ ਲੱਖ ਹੈ।

Verse 40

कृते युगे तु निष्पापाः शृण्वंति मनुजा द्विज । लक्षस्यार्द्धं ततः कृत्स्नं पुराणं पद्मसंज्ञकम्

ਕ੍ਰਿਤ ਯੁਗ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਦ੍ਵਿਜ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਨਿਸ਼ਪਾਪ ਮਨੁੱਖ ਪਦਮ ਨਾਮਕ ਪੁਰਾਣ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਸੁਣਦੇ ਹਨ—ਜੋ ਲੱਖ ਦਾ ਅੱਧਾ, ਅਰਥਾਤ ਪੰਜਾਹ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਹੈ।

Verse 41

श्लोकानां तु सहस्राभ्यां द्वाभ्यामेव तथाधिकम् । त्रेतायुगे तथा प्राप्ते यदा श्रोष्यंति मानवाः

ਇਸ ਵਿੱਚ ਦੋ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਦੋ ਹੋਰ ਵੱਧ। ਜਦੋਂ ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁਗ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਦ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਨੂੰ ਸੁਣਨਗੇ।

Verse 42

चतुर्वर्गफलं भुक्त्वा ते यास्यंति हरिं पुनः । द्वाविंशतिसहस्राणि संहितापद्मसंज्ञिता

ਚਤੁਰਵਰਗ ਦੇ ਫਲ ਭੋਗ ਕੇ ਉਹ ਮੁੜ ਹਰਿ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣਗੇ। “ਪਦਮ” ਨਾਮਕ ਇਹ ਸੰਹਿਤਾ ਬਾਈ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਹੈ।

Verse 43

द्वापरे कथिता विप्र ब्रह्मणा परमात्मना । द्वादशैव सहस्राणां पद्माख्या सा तु संहिता

ਹੇ ਵਿਪ੍ਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਦ੍ਵਾਪਰ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪਰਮਾਤਮਾ ਬ੍ਰਹਮਾ ਵੱਲੋਂ ਉਪਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। “ਪਦਮ” ਨਾਮਕ ਉਹ ਸੰਹਿਤਾ ਠੀਕ ਬਾਰਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਹੈ।

Verse 44

कलौ युगे पठिष्यंति मानवा विष्णुतत्पराः । एकोर्थश्चैकभावश्च चतुर्ष्वपि प्रवर्तितः

ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਣੁ-ਪਰਾਇਣ ਮਨੁੱਖ ਇਹ ਉਪਦੇਸ਼ ਪਾਠ ਕਰਨਗੇ। ਚਾਰਾਂ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕੋ ਹੀ ਅਰਥ ਅਤੇ ਇਕੋ ਹੀ ਭਾਵ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

Verse 45

संहितास्वेव विप्रेंद्र शेषाख्यानप्रविस्तरः । द्वादशैव सहस्राणि नाशं यास्यंति सत्तम

ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਸੰਹਿਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ‘ਸ਼ੇਸ਼ਾਖਿਆਨ’ ਨਾਮਕ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਆਖਿਆਨ—ਬਾਰਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਦਾ—ਹੇ ਸਤਪੁਰਖ, ਨਾਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।

Verse 46

कलौ युगे तु संप्राप्ते प्रथमं हि भविष्यति । भूमिखंडं नरः श्रुत्वासर्वपापैः प्रमुच्यते

ਜਦ ਕਲਿਯੁਗ ਆ ਪਹੁੰਚੇਗਾ, ਇਹ ਉਪਦੇਸ਼ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹੋਵੇਗਾ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਭੂਮਿਖੰਡ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 47

मुच्यते सर्वदुःखेभ्यः सर्वरोगैः प्रमुच्यते । अन्यत्सर्वं परित्यज्य जपं दानं तथा श्रुतम्

ਉਹ ਸਭ ਦੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਰੋਗ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਸਭ ਕੁਝ ਤਿਆਗ ਕੇ, ਜਪ, ਦਾਨ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰਵਣ/ਸ਼੍ਰੁਤ (ਧਰਮ-ਉਪਦੇਸ਼ ਸੁਣਨਾ ਤੇ ਅਧਿਐਨ) ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰੇ।

Verse 48

श्रोतव्यं हि प्रयत्नेन पद्माख्यं पापनाशनम् । प्रथमं सृष्टिखंडं तु द्वितीयं भूमिखंडकम्

ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਯਤਨ ਨਾਲ ‘ਪਦਮ’ ਨਾਮਕ ਪੁਰਾਣ—ਪਾਪਨਾਸ਼ਕ—ਦਾ ਸ਼੍ਰਵਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਭਾਗ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟਿਖੰਡ ਹੈ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਭੂਮਿਖੰਡ ਹੈ।

Verse 49

तृतीयं स्वर्गखंडं च पातालं तु चतुर्थकम् । पंचमं चोत्तरं खंडं सर्वपापप्रणाशनम्

ਤੀਜਾ ਸਵਰਗ-ਖੰਡ ਹੈ ਅਤੇ ਚੌਥਾ ਪਾਤਾਲ-ਖੰਡ। ਪੰਜਵਾਂ ਉੱਤਰ-ਖੰਡ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।

Verse 50

यः शृणोति नरो भक्त्या पंचखंडान्यनुक्रमात् । गोप्रदानसहस्रस्य मानवो लभते फलम्

ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੰਜੇ ਖੰਡਾਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਪੁੰਨ ਫਲ ਪਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 51

महाभाग्येन लभ्यंते पंचखंडानि भूसुराः । श्रुतानि मोक्षदानि स्युः सत्यं सत्यं न संशयः

ਹੇ ਭੂਸੁਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਪੰਜੇ ਖੰਡ ਮਹਾਨ ਭਾਗ ਨਾਲ ਹੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜਦ ਸੁਣੇ ਜਾਣ, ਇਹ ਮੋਖਸ਼ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਬਣਦੇ ਹਨ—ਸੱਚ, ਸੱਚ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਰਤਾ ਭਰ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।

Verse 125

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे पंचपंचाशत्सहस्रसंहितायां वेनोपाख्याने पंचविंशत्यधिकशततमोऽध्यायः

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼੍ਰੀ ਪਦਮ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਭੂਮਿ-ਖੰਡ ਵਿੱਚ, ਪਚਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੰਹਿਤਾ ਅੰਦਰ, ਵੇਨੋਪਾਖਿਆਨ ਦੇ ਅੰਤर्गत ਇਕ ਸੌ ਪਚੀਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।