Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 16

Devanagari script

भवंतु भद्राणि समस्तदोषाः प्रयांतु नाशं जगतोऽखिलस्य । अभेद्यभक्त्या परमेश्वरेशे स्मृते जगद्धातरि वासुदेवे

Transliteration

bhavaṃtu bhadrāṇi samastadoṣāḥ prayāṃtu nāśaṃ jagato'khilasya | abhedyabhaktyā parameśvareśe smṛte jagaddhātari vāsudeve

Translation

ସର୍ବତ୍ର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ; ସମଗ୍ର ଜଗତର ସମସ୍ତ ଦୋଷ ନାଶ ପାଉ। କାରଣ ଅଭେଦ୍ୟ ଭକ୍ତିରେ ଜଗଦ୍ଧାତା ବାସୁଦେବ—ପରମେଶ୍ୱରେଶ—ଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କଲେ ସମସ୍ତ ଅମଙ୍ଗଳ ଶେଷ ହୁଏ।

Word by Word

• भवन्तु: may (they) be
• भवन्तु: Kriya (Benedictive action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √bhū (भू धातु)
• Form: लोट् (आज्ञार्थ), प्रथमपुरुष, बहुवचन, परस्मैपद

• भद्राणि: auspicious things/goods
• भद्राणि: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: bhadra (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• समस्तदोषाः: all faults
• समस्तदोषाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: samasta (√as अस् धातु, क्त कृदन्त) + doṣa (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मधारयः ‘समस्ताः दोषाः’

• प्रयान्तु: may (they) go
• प्रयान्तु: Kriya (Imprecative action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √yā (या धातु) + pra- (उपसर्ग)
• Form: लोट् (आज्ञार्थ), प्रथमपुरुष, बहुवचन, परस्मैपद

• नाशम्: to destruction
• नाशम्: Gati-Karma (Goal/गत्यर्थक-कर्म)
• Type: Noun
• Root: nāśa (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• जगतः: of the world
• जगतः: Sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: jagat (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन

• अखिलस्य: entire
• अखिलस्य: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: akhila (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; जगतः इत्यस्य विशेषणम्

• अभेद्यभक्त्या: with unbreakable devotion
• अभेद्यभक्त्या: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: abhedya (√bhid भिद् धातु, यत्-प्रत्यय; न-उपसर्ग) + bhakti (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; कर्मधारयः ‘अभेद्या भक्तिः’

• परमेश्वरेशे: in the Lord of the Supreme Lord(s) (i.e., the highest Lord)
• परमेश्वरेशे: Adhikarana (Locus/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: parama (प्रातिपदिक) + īśvara (प्रातिपदिक) + īśa (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘ईश्वराणां परमेश्वरः’ (परमेश्वरस्य ईशः/ईशे) इत्यर्थे; अधिकरणे

• स्मृते: when (he is) remembered
• स्मृते: Adhikarana (Locative absolute/सप्तमी-सम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: √smṛ (स्मृ धातु) (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (क्त), सप्तमी एकवचन; ‘when remembered’ (locative absolute)

• जगद्धातरि: in the sustainer of the world
• जगद्धातरि: Adhikarana (Locus/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: jagat (प्रातिपदिक) + dhātṛ (√dhā धा धातु, तृच् कृदन्त)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘जगतः धाता’

• वासुदेवे: in Vāsudeva
• वासुदेवे: Adhikarana (Locus/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: vāsudeva (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन (सम्बोधनार्थे/अधिकरणे)

Speaker

Ṛṣis (hymnic praise; speaker not explicitly marked in this verse)

Characters & Entities

• Vāsudeva
• Parameśvara (Supreme Lord)
• Jagaddhātṛ (Sustainer of the world)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Unbreakable devotion and remembrance of Vāsudeva is presented as a universal purifier that removes faults and establishes auspiciousness.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse appears within the Prabhāsakṣetra-māhātmya, thus supporting the sanctity of Prabhāsa-kṣetra as a place where divine remembrance and praise bear great fruit.

What ritualistic prescription is mentioned?

No external ritual is prescribed here; the practice emphasized is smaraṇa (devout remembrance) with abhedya-bhakti (unbroken devotion).