Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 66

Devanagari script

लिंगं महाप्रभावं तुं स्वयंभूतं व्यवस्थितम् । तत्र संनिहितो देवः शंकरः परमेश्वरः

Transliteration

liṃgaṃ mahāprabhāvaṃ tuṃ svayaṃbhūtaṃ vyavasthitam | tatra saṃnihito devaḥ śaṃkaraḥ parameśvaraḥ

Translation

ସେଠାରେ ମହାପ୍ରଭାବଶାଳୀ, ସ୍ୱୟଂଭୂ ଓ ସୁଦୃଢ଼ ଭାବେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଏକ ଲିଙ୍ଗ ଅଛି। ସେଠାରେ ପରମେଶ୍ୱର ଶଙ୍କର ଦେବ ସାକ୍ଷାତ୍ ସନ୍ନିହିତ।

Word by Word

• लिङ्गम्: liṅga
• लिङ्गम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन

• महाप्रभावम्: of great power
• महाप्रभावम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: महाप्रभाव (प्रातिपदिक; महा + प्रभाव)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मधारय-समास; विशेषण (लिङ्गम्)

• तु: indeed
• तु: Sambandha (Discourse/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: विरोध/विशेषणार्थक-अव्यय (but/indeed)

• स्वयंभूतम्: self-manifested
• स्वयंभूतम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: स्वयंभूत (प्रातिपदिक; स्वयं + भूत)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मधारय; विशेषण (लिङ्गम्)

• व्यवस्थितम्: well-established
• व्यवस्थितम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: वि + अव + स्था (धातु) → व्यवस्थित (कृदन्त)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (there)

• संनिहितः: present/nearby
• संनिहितः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सम् + नि + धा (धातु) → संनिहित (कृदन्त)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; विशेषण (देवः)

• देवः: the god
• देवः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन

• शंकरः: Śaṅkara
• शंकरः: Apposition (Same referent/समानाधिकरण)
• Type: Noun
• Root: शंकर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; देव-विशेष-नाम

• परमेश्वरः: the Supreme Lord
• परमेश्वरः: Apposition (Same referent/समानाधिकरण)
• Type: Noun
• Root: परमेश्वर (प्रातिपदिक; परम + ईश्वर)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; कर्मधारय; उपाधि

Speaker

Śiva

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Someśa/Somnātha-associated svayambhū liṅga (as indicated in the immediate context)

Type: temple

Skanda Dialogue

Listener: Pārvatī

Visual Art Cues

Scene: A powerful, self-manifest liṅga standing firm near the sea; Śaṅkara’s unseen yet palpable presence radiates—pilgrims feel awe, lamps flicker in sea-wind.

Characters & Entities

• Śiva
• Pārvatī
• Śaṅkara
• Parameśvara
• Svayaṃbhū Liṅga
• Prabhāsa-kṣetra

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The self-manifest Liṅga signifies uncaused grace: the Divine reveals Himself and remains tangibly present for devotees.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The svayaṃbhū (self-manifest) Liṅga situated in the sacred core of Prabhāsa-kṣetra.

What ritualistic prescription is mentioned?

No explicit ritual is stated, but the verse implicitly centers darśana and worship of the svayaṃbhū Liṅga.