Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 12

Devanagari script

नमस्त्रैलोक्यनाथाय उद्भासितजगत्त्रय । वेदरश्मे नमस्तुभ्यं गृहाणार्घ्यं नमोऽस्तु ते

Transliteration

namastrailokyanāthāya udbhāsitajagattraya | vedaraśme namastubhyaṃ gṛhāṇārghyaṃ namo'stu te

Translation

ତ୍ରିଲୋକନାଥଙ୍କୁ ନମସ୍କାର, ଯିଏ ତ୍ରିବିଧ ଜଗତକୁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କରନ୍ତି। ହେ ବେଦରଶ୍ମି! ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର—ଏହି ଅର୍ଘ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ; ଆପଣଙ୍କୁ ନମୋ ନମଃ।

Word by Word

• नमः: salutation
• नमः: Sambandha (Salutation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: नमस् (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय; नमस्कारार्थक (salutatory particle)

• त्रैलोक्यनाथाय: to the Lord of the three worlds
• त्रैलोक्यनाथाय: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: त्रैलोक्य (प्रातिपदिक) + नाथ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (Dative), एकवचन (Singular)

• उद्भासितजगत्त्रय: O illuminator of the three worlds
• उद्भासितजगत्त्रय: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: उद्+भास् (धातु) + क्त (उद्भासित) + जगत् (प्रातिपदिक) + त्रय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन (Singular); बहुव्रीहिः—येन जगत्त्रयं उद्भासितं सः

• वेदरश्मे: O ray of the Vedas
• वेदरश्मे: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: वेद (प्रातिपदिक) + रश्मि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन (Singular)

• नमः: salutation
• नमः: Sambandha (Salutation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: नमस् (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय; नमस्कारार्थक

• तुभ्यम्: to you
• तुभ्यम्: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: मध्यमपुरुष-सर्वनाम, चतुर्थी-विभक्ति (Dative), एकवचन (Singular)

• गृहाण: accept
• गृहाण: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: ग्रह् (धातु)
• Form: लोट्-लकार (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद

• अर्घ्यम्: arghya offering
• अर्घ्यम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अर्घ्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन (Singular)

• नमः: salutation
• नमः: Sambandha (Salutation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: नमस् (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय; नमस्कारार्थक

• अस्तु: let there be
• अस्तु: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: लोट्-लकार (Imperative/benedictive sense), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद

• ते: to you
• ते: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: मध्यमपुरुष-सर्वनाम, चतुर्थी/षष्ठी-विभक्ति (Dat./Gen.), एकवचन (Singular); अत्र चतुर्थी (to you)

Speaker

Mantra for the worshipper (as recited within Sūta’s narration; deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Arkasthala (Sūrya) within Prabhāsa

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Close-up devotional moment: hands tilt the arghya vessel; water streams toward the sun; the mantra’s words appear as radiant script-like rays around the solar disc.

Characters & Entities

• Sūrya (Lord of the three worlds)
• Veda (as divine radiance)
• Arghya

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The Sun is praised as cosmic sovereign and as Vedic light—devotion becomes a recognition that divine radiance sustains all worlds.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The mantra is embedded in the Prabhāsakṣetra Māhātmya, tying Sūrya-upāsanā to the sanctity of Prabhāsa.

What ritualistic prescription is mentioned?

Recite this stuti while offering arghya to Sūrya.