Adhyaya 241

Verse 1

ईश्वर उवाच । तत्रैव संस्थितं पश्येद्बलभद्रकलेवरम् । शेषरूपेण यत्रासौ प्रात्यजत्स्वकलेवरम्

ଈଶ୍ୱର କହିଲେ: ସେଠାରେ ଅବସ୍ଥିତ ବଳଭଦ୍ରଙ୍କ କଲେବରର ଦର୍ଶନ କରିବା ଉଚିତ—ଯେଉଁଠାରେ ସେ ଶେଷରୂପ ଧାରଣ କରି ନିଜ ଦେହ ତ୍ୟାଗ କରିଥିଲେ।

Verse 2

गतस्त्रैसंगमे तीर्थे तत्र पातालवर्त्मना । अस्मिन्मित्रवने देवि गव्यूतिद्वयविस्तृते

ସେ ପାତାଳମାର୍ଗରେ ଯାଇ ତ୍ରୈସଙ୍ଗମ ତୀର୍ଥକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ। ହେ ଦେବୀ! ଏହି ମିତ୍ରବନ ଦୁଇ ଗବ୍ୟୂତି ପରିମାଣରେ ବିସ୍ତୃତ।

Verse 3

कलेवरं स्थितं देवि लिंगाकारं महाप्रभम् । रेवत्या सहितं तत्र शेषनामेति विश्रुतम्

ହେ ଦେବୀ, ସେଠାରେ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ଲିଙ୍ଗାକାର ପବିତ୍ର କଲେବର ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଅଛି; ରେବତୀ ସହିତ ସେଠାରେ ତାହା ‘ଶେଷ’ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।

Verse 4

यत्र सिद्धः पुरा देवि जरानामा तु कौलिकः । विष्णुहंता भल्लतीर्थे सोऽस्मिन्स्थाने लयं गतः

ହେ ଦେବୀ, ଏହି ସ୍ଥାନରେ ପୂର୍ବେ ‘ଜରା’ ନାମକ ଏକ କୌଲିକ (ତାଣ୍ଟି) ସିଦ୍ଧ ଥିଲା; ଭଲ୍ଲତୀର୍ଥରେ ସେଇ ବିଷ୍ଣୁହନ୍ତା, ଏବଂ ଏଠାରେ ଏହି ସ୍ଥାନରେ ସେ ଲୟ (ପରମ ଲୀନତା) ପ୍ରାପ୍ତ କଲା।

Verse 5

तत्प्रभृत्येव सकले शेष इत्यभिविश्रुतः । चैत्रे शुक्लत्रयोदश्यां यस्तं पूजयते नरः । स पुत्रपौत्रपशुमान्वर्षं क्षेमेण गच्छति

ସେଥିଠାରୁ ସେ ସମଗ୍ର ଜଗତରେ ‘ଶେଷ’ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ। ଯେ ନର ଚୈତ୍ର ଶୁକ୍ଲ ତ୍ରୟୋଦଶୀରେ ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରେ, ସେ ପୁତ୍ର-ପୌତ୍ର ଓ ପଶୁଧନସହିତ ବର୍ଷଟି କୁଶଳ-କ୍ଷେମରେ କାଟେ।

Verse 6

मसूरिकादिरोगेभ्यः शिशूनां न भयं भवेत् । विस्फोटकादिरोगेभ्यो न भयं जायते क्वचित्

ଶିଶୁମାନଙ୍କୁ ମସୂରିକା ଆଦି ରୋଗରୁ ଭୟ ହୁଏ ନାହିଁ; ଏବଂ ବିସ୍ଫୋଟକ ଆଦି ଫୋଡା-ଉଠା ରୋଗରୁ ମଧ୍ୟ କେବେ ଭୟ ଜନ୍ମେ ନାହିଁ।

Verse 7

अस्मिन्क्षेत्रे महासिद्धे सिद्धयज्ञस्तु यः स्मृतः । वर्णानां सांतरालानां सर्वेषां चातिवल्लभः

ଏହି ମହାସିଦ୍ଧ କ୍ଷେତ୍ରରେ ‘ସିଦ୍ଧ-ଯଜ୍ଞ’ ବୋଲି ସ୍ମରିତ ଯେ ଅନୁଷ୍ଠାନ, ସେ ସମସ୍ତ ବର୍ଣ୍ଣ ଓ ସଂକର (ମିଶ୍ର) ସମୁଦାୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରିୟ।

Verse 8

पशुपुष्पोपहारैश्च बलिदानैः पृथग्विधैः । संतुष्टिं शीघ्रमायाति शेषोऽशेषाघनाशनः

ପଶୁ-ଉପହାର, ପୁଷ୍ପାର୍ପଣ ଓ ନାନାପ୍ରକାର ବଲିଦାନରେ ସମସ୍ତ ପାପନାଶକ ଶେଷ ଶୀଘ୍ରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି।

Verse 241

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये शेषमाहात्म्यवर्णनंनामैकचत्वारिंश दुत्तरद्विशततमोऽध्यायः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀସ୍କନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ଏକାଶୀତିସାହସ୍ରୀ ସଂହିତାର ସପ୍ତମ ପ୍ରଭାସଖଣ୍ଡର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଭାସକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ୟରେ ‘ଶେଷମାହାତ୍ମ୍ୟବର୍ଣ୍ଣନ’ ନାମକ ଦ୍ୱିଶତଚତ୍ୱାରିଂଶଦୁତ୍ତର ଅର୍ଥାତ୍ ଦୁଇଶେ ଏକଚାଳିଶତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ।