Adhyaya 229
Prabhasa KhandaPrabhasa Kshetra MahatmyaAdhyaya 229

Adhyaya 229

ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ଈଶ୍ୱର ମହାଦେବୀଙ୍କୁ ଉପଦେଶ ଦେଇ କହନ୍ତି—ଇଶାନ୍ୟ ଦିଗରେ ଅବସ୍ଥିତ ତ୍ରିପଥଗାମିନୀ ଗଙ୍ଗାଙ୍କ ମହିମାକୁ ଦର୍ଶନ-ସ୍ମରଣ କର। ଏହି ଗଙ୍ଗା ସ୍ୱୟଂଭୂ ପବିତ୍ର ଧାରା; ପୂର୍ବେ ବିଷ୍ଣୁ ପୃଥିବୀର ମଧ୍ୟଭାଗରୁ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରକଟ କରି, ଯାଦବମାନଙ୍କ ହିତ ଓ ସର୍ବପାପ-ଶମନ ପାଇଁ ପ୍ରବାହିତ କରିଥିଲେ ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ଏଠାରେ ସ୍ନାନ—ପୂର୍ବସଞ୍ଚିତ ପୁଣ୍ୟରୁ ମଧ୍ୟ ଲଭ୍ୟ—ଏବଂ ବିଧିପୂର୍ବକ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କଲେ କରା-ନକରା କର୍ମ ବିଷୟରେ ପଶ୍ଚାତ୍ତାପ ନଥିବା ଅବସ୍ଥା ମିଳେ। କାର୍ତ୍ତିକୀରେ ଜାହ୍ନବୀ ଜଳରେ ସ୍ନାନର ପୁଣ୍ୟ ସମଗ୍ର ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡଦାନ ସମାନ ବୋଲି ଉଲ୍ଲେଖ ଅଛି। କଳିଯୁଗରେ ଏପରି ଦର୍ଶନ ଦୁର୍ଲଭ ହେବାକୁ କହି, ପ୍ରଭାସରେ ଗଙ୍ଗା/ଜାହ୍ନବୀ ତୀର୍ଥର ସ୍ନାନ-ଦାନର ମହତ୍ତ୍ୱ ଅଧିକ ଭାବେ ପ୍ରକାଶିତ କରାଯାଇଛି।

Shlokas

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि गंगां त्रिपथगामिनीम् । अनरकेशतो देवि ऐशान्यां दिशि संस्थिताम्

ଈଶ୍ୱର କହିଲେ—ତତଃ, ହେ ମହାଦେବୀ, ତ୍ରିପଥଗାମିନୀ ଗଙ୍ଗାଙ୍କୁ ଯିବା ଉଚିତ; ହେ ଦେବି, ସେ ଅନରକେଶରୁ ଈଶାନ (ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ) ଦିଗରେ ଅବସ୍ଥିତ।

Verse 2

स्वयंभूतां धरामध्यादानीतां विष्णुना पुरा । यादवानां तु मुक्त्यर्थं सर्वपापोपशान्तये

ସେ ସ୍ୱୟଂଭୂ; ପୂର୍ବେ ବିଷ୍ଣୁ ତାଙ୍କୁ ଧରାମଧ୍ୟରୁ ଆଣି, ଯାଦବମାନଙ୍କ ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ଓ ସମସ୍ତ ପାପ ଶାନ୍ତି ପାଇଁ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ।

Verse 3

यस्तत्र कुरुते स्नानं कथंचित्पुण्यसंचयात् । श्राद्धं चैव विधानेन न स शोचेत्कृताकृते

ଯେ କେହି ସେଠାରେ କିଛି ପୁଣ୍ୟସଞ୍ଚୟର ଫଳରେ ସ୍ନାନ କରେ ଓ ବିଧିପୂର୍ବକ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରେ, ସେ କୃତ-ଅକୃତ ବିଷୟରେ ଶୋକ କରେ ନାହିଁ।

Verse 4

ब्रह्माण्डं सकलं दत्त्वा यत्पुण्यफलमाप्नुयात् । तत्पुण्यं प्राप्नुयाद्देवि कार्तिक्यां जाह्नवीजले

ହେ ଦେବୀ! ସମଗ୍ର ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ଦାନ କଲେ ଯେ ପୁଣ୍ୟଫଳ ମିଳେ, କାର୍ତ୍ତିକ ମାସରେ ଜାହ୍ନବୀ (ଗଙ୍ଗା) ଜଳରେ ସ୍ନାନାଦି କଲେ ସେହି ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ।

Verse 5

कलौ युगे तु संप्राप्ते दुर्ल्लभं तत्र दर्शनम् । किं पुनः स्नानदानं तु प्रभासे जाह्नवीजले

କଳିଯୁଗ ଆସିଲେ ସେଠାରେ ଦର୍ଶନ ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ଲଭ; ତେବେ ପ୍ରଭାସରେ ଜାହ୍ନବୀ-ଜଳରେ ସ୍ନାନ ଓ ଦାନ କଥା କହିବାକୁ କଣ!

Verse 229

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये गंगामाहात्म्यवर्णनंनामैकोनत्रिंशदुत्तरद्विशततमोऽध्यायः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀସ୍କନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ଏକାଶୀତିସାହସ୍ରୀ ସଂହିତାର ସପ୍ତମ ପ୍ରଭାସଖଣ୍ଡର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଭାସକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ୟରେ ‘ଗଙ୍ଗାମାହାତ୍ମ୍ୟବର୍ଣ୍ଣନ’ ନାମକ ଦୁଇଶେ ଉଣତିରିଶତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।